Η Ύπατη Εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Κάγια Κάλας, τοποθετήθηκε για τον αγωγό φυσικού αερίου που σχεδιάζει η Τουρκία προς τα κατεχόμενα εδάφη της Κύπρου, μιλώντας μετά το τέλος του Συμβουλίου Υπουργών Εξωτερικών της ΕΕ. Η κ. Κάλας υπογράμμισε ότι η Ένωση αναμένει από την Άγκυρα να σεβαστεί την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα όλων των κρατών μελών, μετά το αίτημα που έθεσε επίσημα η κυπριακή πλευρά στη σύνοδο. Στην ίδια συνέντευξη Τύπου η Ύπατη Εκπρόσωπος αναφέρθηκε επίσης στη Μέση Ανατολή, στο Ιράν και στην ευρωπαϊκή επιχείρηση Aspides.
Το αίτημα της Κύπρου και η αντίδραση των Βρυξελλών
Κατά τη διάρκεια του Συμβουλίου Υπουργών Εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Κύπρος έθεσε επισήμως το ζήτημα των σχεδίων της Τουρκίας για την κατασκευή αγωγού φυσικού αερίου που θα συνδέει την Άγκυρα με τα κατεχόμενα εδάφη του νησιού. Η Κάγια Κάλας, μιλώντας μετά τη λήξη της συνεδρίασης, δήλωσε χαρακτηριστικά ότι «η Κύπρος έθεσε το θέμα των σχεδίων της Τουρκίας για αγωγό φυσικού αερίου που συνδέεται με το νησί» και τόνισε πως «η Ευρωπαϊκή Ένωση αναμένει από την Άγκυρα να σεβαστεί την κυριαρχία και τα κυριαρχικά δικαιώματα όλων των κρατών μελών της ΕΕ». Η τοποθέτηση αυτή αποτέλεσε σαφή στήριξη προς τη Λευκωσία, ένα από τα 27 κράτη μέλη της Ένωσης.
Το ζήτημα του αγωγού εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο της Ανατολικής Μεσογείου, όπου οι σχέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Τουρκία παραμένουν φορτισμένες λόγω των κυριαρχικών διεκδικήσεων γύρω από το κυπριακό ζήτημα. Η Ύπατη Εκπρόσωπος επέλεξε να σταθεί με σαφήνεια στο πλευρό της Κύπρου, στέλνοντας μήνυμα προς την Άγκυρα ότι κάθε ενέργεια πρέπει να γίνεται με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και στα κυριαρχικά δικαιώματα των κρατών μελών της ΕΕ.
Ιράν, Χούθι και η επιχείρηση Aspides
Πέρα από το ζήτημα της Ανατολικής Μεσογείου, η Κάγια Κάλας αναφέρθηκε εκτενώς και στις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή. Επεσήμανε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δίνει προτεραιότητα στην προστασία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στον Περσικό Κόλπο και την Ερυθρά Θάλασσα, περιοχές όπου η απειλή από τους Χούθι εξακολουθεί να υφίσταται. «Η απειλή από τους Χούθι εξακολουθεί να υφίσταται και η επιχείρηση Aspides συνεχίζει να συμβάλλει ουσιαστικά στην προστασία της διεθνούς ναυσιπλοΐας», ανέφερε χαρακτηριστικά. Η κ. Κάλας γνωστοποίησε ότι την ερχόμενη Πέμπτη θα επιθεωρήσει από κοντά την επιχείρηση Aspides, επισκεπτόμενη το ιταλικό πλοίο που συμμετέχει στην αποστολή.
Σχετικά με το Ιράν, η Ύπατη Εκπρόσωπος επανέλαβε την πάγια θέση της Ένωσης ότι η Τεχεράνη δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να αποκτήσει πυρηνικό όπλο. Όπως ανέφερε, στις συνομιλίες με τους εκπροσώπους των χωρών του Κόλπου οι υπουργοί ήταν σαφείς πως «η ελευθερία της ναυσιπλοΐας πρέπει να διασφαλιστεί και ότι το Ιράν δεν πρέπει ποτέ να αποκτήσει πυρηνικό όπλο», ενώ πρόσθεσε ότι η ΕΕ επιδιώκει στενότερους δεσμούς με τις χώρες αυτές. Παράλληλα, η κ. Κάλας υπενθύμισε τη θέση των 27 κρατών μελών της ΕΕ ότι οι ισραηλινοί εποικισμοί είναι παράνομοι σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, σημειώνοντας ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη παρουσιάσει επιλογές για αυστηροποίηση των περιορισμών στο εμπόριο με τους εποικισμούς, κατόπιν αιτήματος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου.
Τι ακολουθεί
Η ανάληψη δράσης κατά του εμπορίου με τους εποικισμούς φέρεται να συγκέντρωσε τη μεγαλύτερη υποστήριξη μεταξύ των κρατών μελών κατά τη συζήτηση στις Βρυξέλλες. Η Κάγια Κάλας ανέφερε ότι το θέμα ανατέθηκε στους πρέσβεις των κρατών μελών, προκειμένου να προωθήσουν περαιτέρω το έργο, ενώ δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να πραγματοποιηθεί έκτακτη συνεδρίαση αποκλειστικά για αυτό το ζήτημα. Παράλληλα, η επίσκεψη της Ύπατης Εκπροσώπου στην επιχείρηση Aspides την Πέμπτη αναμένεται να αναδείξει τη σημασία που αποδίδει η Ευρωπαϊκή Ένωση στην ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών, καθώς η απειλή από τους Χούθι παραμένει ενεργή στην περιοχή.
