Νέα αύξηση σημείωσαν τον Μάιο του 2026 οι ληξιπρόθεσμες οφειλές του Δημοσίου προς ιδιώτες, με τα στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών να δείχνουν πως τα κρατικά «φέσια» ξεπέρασαν και πάλι τα 3 δισ. ευρώ. Αν στο ποσό αυτό προστεθούν και οι εκκρεμείς επιστροφές φόρων, το συνολικό χρέος του Δημοσίου προς προμηθευτές, φορολογούμενους και συνταξιούχους εκτινάσσεται στα 3,727 δισ. ευρώ. Το ποσό αυτό ήταν στα 3,299 δισ. ευρώ στα τέλη του 2025, γεγονός που αποδεικνύει πόσο γρήγορα διογκώνεται το πρόβλημα. Τα Νοσοκομεία, οι Δήμοι και τα ασφαλιστικά ταμεία βρίσκονται και πάλι στο επίκεντρο των καθυστερημένων πληρωμών.
Πού οφείλονται τα «φέσια» του Δημοσίου
Η ακτινογραφία των ληξιπρόθεσμων οφειλών δείχνει ότι τον κύριο όγκο του χρέους συγκεντρώνουν τα Νοσοκομεία, τα οποία χρωστούν 1,519 δισ. ευρώ σε προμηθευτές τους, αυξημένα κατά 122 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2025. Ακολουθούν οι Οργανισμοί Κοινωνικής Ασφάλισης, που χρωστούν 715 εκατ. ευρώ σε συνταξιούχους και ασφαλισμένους, αυξημένα κατά 49 εκατ. ευρώ μέσα στο ίδιο διάστημα. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η εικόνα στους Δήμους, όπου οι οφειλές εκτινάχθηκαν από τα 180 εκατ. ευρώ του Δεκεμβρίου στα 346 εκατ. ευρώ τον Μάιο, καταγράφοντας άλμα 166 εκατ. ευρώ μέσα σε μόλις πέντε μήνες. Τα λοιπά νομικά πρόσωπα του Δημοσίου εμφανίζουν οφειλές 235 εκατ. ευρώ, ενώ τα Υπουργεία χρωστούν συνολικά 159 εκατ. ευρώ.
Παράλληλα με τις οφειλές προς προμηθευτές, το Δημόσιο έχει σε εκκρεμότητα και επιστροφές φόρων ύψους 719 εκατ. ευρώ. Από αυτά, τα 176 εκατ. ευρώ αφορούν φορολογούμενους τους οποίους η ΑΑΔΕ αναζητά χωρίς επιτυχία, καθώς είτε δεν έχουν ανταποκριθεί είτε δεν έχουν προσκομίσει τα απαραίτητα δικαιολογητικά για να λάβουν τα χρήματα που δικαιούνται. Πρόκειται για χιλιάδες πολίτες, οι οποίοι, παρά τη σχετική διαδικασία, παραμένουν εκτός λίστας πληρωμής.
Οι προειδοποιήσεις του Υπουργείου Οικονομικών
Στο Υπουργείο Οικονομικών παρακολουθούν με ανησυχία την εξέλιξη, καθώς η αύξηση των ληξιπρόθεσμων οφειλών έρχεται παρά τις εντολές που έχουν δοθεί σε Νοσοκομεία, Δήμους και ασφαλιστικά ταμεία για άμεση αποπληρωμή των υποχρεώσεών τους προς τρίτους. Το οικονομικό επιτελείο έχει ήδη προαναγγείλει πως θα δημοσιοποιούνται τα στοιχεία των φορέων που αποδεικνύονται ασυνεπείς στις πληρωμές προς τους προμηθευτές τους, σε μια προσπάθεια να ασκηθεί πίεση για ταχύτερη τακτοποίηση των εκκρεμοτήτων. Μετά τη μικρή πτώση που είχε καταγραφεί τον Απρίλιο, η νέα άνοδος τον Μάιο δείχνει πως το πρόβλημα παραμένει δύσκολο να τεθεί υπό έλεγχο.
Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση επιχειρεί να δώσει προοπτική στην ελληνική οικονομία μέσα από ευρύτερο αναπτυξιακό σχεδιασμό. Ο αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Νίκος Παπαθανάσης, παρουσίασε το νέο Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης 2026-2030 (ΕΠΑ), παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη και του υπουργού Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκου Πιερρακάκη. Βασική επιδίωξη του προγράμματος είναι εθνικοί πόροι ύψους 23 δισ. ευρώ να ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα και την ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας, με έμφαση σε μια κοινωνικά δίκαιη ανάπτυξη.
Τι προβλέπει το νέο αναπτυξιακό πρόγραμμα
Το ΕΠΑ 2026-2030 προβλέπει ενισχυμένο προϋπολογισμό σε σχέση με την προηγούμενη προγραμματική περίοδο 2021-2025, ώστε να ενταχθούν νέα έργα αλλά και να ολοκληρωθούν όσα βρίσκονταν ήδη σε εξέλιξη. Μεταξύ των βασικών εργαλείων που προβλέπονται είναι η επέκταση καινοτόμων χρηματοδοτικών μέσων, όπως εγγυήσεις, δάνεια και Συμπράξεις Δημοσίου-Ιδιωτικού Τομέα (ΣΔΙΤ), με στόχο τη μόχλευση ιδιωτικών κεφαλαίων. Το πρόγραμμα θέτει επίσης ως προτεραιότητα την κοινωνική συνοχή, την άμβλυνση των ανισοτήτων και την ενίσχυση των ευάλωτων ομάδων και των απομακρυσμένων περιοχών. Παράλληλα, προβλέπεται αποκέντρωση διαδικασιών και ενδυνάμωση των Υπηρεσιών Διαχείρισης, ώστε η υλοποίηση των έργων να γίνεται πιο γρήγορα.
