Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα συνεδριάζει αύριο για τελευταία φορά πριν τις καλοκαιρινές διακοπές, με τους οικονομολόγους να εκτιμούν αμετάβλητα επιτόκια για την τρέχουσα συνάντηση. Ωστόσο, η αύξηση επιτοκίων φαίνεται πλέον πολύ πιθανή για το φθινόπωρο, καθώς η αναζωπύρωση των εχθροπραξιών ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν έχει εκτινάξει τις τιμές του πετρελαίου. Η κατάρρευση του Μνημονίου του Ισλαμαμπάντ, του πλαισίου εκεχειρίας που είχε διαμορφώσει το Πακιστάν έπειτα από πέντε μήνες διαπραγματεύσεων, επανέφερε την αβεβαιότητα γύρω από τα Στενά του Ορμούζ. Η πρόεδρος της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, αναμένεται να τοποθετηθεί επί του θέματος στην αυριανή συνέντευξη Τύπου.
Διαβάστε επίσης: Το Ιράν προειδοποιεί για πόλεμο μετά τις επιθέσεις των ΗΠΑ
Τι έγινε: η κατάρρευση του μνημονίου και η αντίδραση των αγορών
Το Μνημόνιο του Ισλαμαμπάντ δεν αποτελεί οριστική ετυμηγορία για το τέλος της διπλωματίας, καθώς το Πακιστάν συνεχίζει τις διαμεσολαβητικές του προσπάθειες μαζί με το Κατάρ. Το κρίσιμο ερώτημα για τις επόμενες εβδομάδες είναι αν θα καταφέρουν να επαναφέρουν μια εκεχειρία, με τρία σενάρια να βρίσκονται στο τραπέζι. Το πρώτο προβλέπει συνέχιση της ανταλλαγής πληγμάτων με παρόμοια ένταση, διατηρώντας τις τιμές του πετρελαίου αυξημένες μέχρι οι δύο πλευρές να αποκομίσουν αρκετά οφέλη ώστε να επιστρέψουν στο τραπέζι των συνομιλιών, ένα μοτίβο που επαναλαμβάνεται από τον Φεβρουάριο.
Το δεύτερο, δυσμενέστερο σενάριο, αφορά ενδεχόμενο πλήγμα εναντίον δεξαμενόπλοιου που θα προκαλούσε ευρύτερη αμερικανική αεροπορική εκστρατεία κατά ιρανικών υποδομών, ωθώντας την τιμή του Brent πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι για παρατεταμένο διάστημα. Το τρίτο, ευνοϊκότερο σενάριο, αφορά δεκαήμερη παύση που φέρεται να έχει προταθεί από διαμεσολαβητές, με ανεξάρτητη επαλήθευση των βημάτων του Ιράν, ενδεχομένως μέσω παρατηρητών της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας. Οι εξελίξεις αυτές έχουν άμεσο αντίκτυπο στην ευρωζώνη, καθώς η άνοδος του πετρελαίου τροφοδοτεί εκ νέου τις πληθωριστικές πιέσεις που η ΕΚΤ προσπαθούσε να περιορίσει.
Αντιδράσεις και οικονομικό πλαίσιο
Σύμφωνα με έρευνα του πρακτορείου Bloomberg, η πλειονότητα των οικονομολόγων εκτιμά ότι τον Σεπτέμβριο, όταν το Διοικητικό Συμβούλιο θα διαθέτει τις νέες τριμηνιαίες μακροοικονομικές προβλέψεις, η ΕΚΤ θα προχωρήσει σε αύξηση του επιτοκίου καταθέσεων κατά 25 μονάδες βάσης, στο 2,5%. Η συνεδρίαση αυτή έχει προγραμματιστεί για τις 10 Σεπτεμβρίου στο Βερολίνο και θεωρείται από πολλούς αναλυτές το πιθανό τελικό σημείο του τρέχοντος κύκλου σύσφιξης της νομισματικής πολιτικής. Ο γερμανός κεντρικός τραπεζίτης Γιόαχιμ Νάγκελ δήλωσε την προηγούμενη εβδομάδα ότι τα σημερινά επιτόκια βρίσκονται σε «κατάλληλο επίπεδο», τονίζοντας πάντως ότι η ΕΚΤ θα διατηρήσει στάση αυξημένης επαγρύπνησης απέναντι σε κάθε νέο οικονομικό στοιχείο.
Παράλληλα, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο έχει προειδοποιήσει ότι εξαντλούνται σταδιακά οι παράγοντες που συγκρατούσαν μέχρι σήμερα τις τιμές του πετρελαίου, όπως η αξιοποίηση στρατηγικών αποθεμάτων, η αυξημένη παραγωγή εκτός Περσικού Κόλπου και η μειωμένη ζήτηση από την Κίνα. Οι αναλυτές δεν αποκλείουν όμως και το αντίθετο σενάριο, δηλαδή να μην χρειαστεί τελικά νέα αύξηση επιτοκίων, καθώς οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή παραμένουν ρευστές και κανείς δεν μπορεί να προβλέψει με βεβαιότητα αν η κρίση θα περιοριστεί ή θα κλιμακωθεί περαιτέρω.
Τι ακολουθεί
Μέχρι τη συνεδρίαση της 10ης Σεπτεμβρίου, οι υπεύθυνοι χάραξης νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ θα αξιολογήσουν τα στοιχεία για τον πληθωρισμό του Ιουλίου και του Αυγούστου, καθώς και την πορεία ανάπτυξης της ευρωζώνης για το δεύτερο τρίμηνο. Ο καθοριστικός παράγοντας για την τελική απόφαση θα παραμείνει η εξέλιξη της σύγκρουσης ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν, καθώς και η επίδρασή της στις ροές πετρελαίου και φυσικού αερίου προς την Ευρώπη.
