Η Ελλάδα σταματά σήμερα, 23 Ιουλίου, για να τιμήσει τη μνήμη των θυμάτων της φονικής πυρκαγιάς στο Μάτι, οκτώ ολόκληρα χρόνια μετά την τραγωδία που σημάδεψε την Ανατολική Αττική. Η φωτιά της 23ης Ιουλίου 2018 άφησε πίσω της 104 νεκρούς και 57 εγκαυματίες, καθιστώντας την τη δεύτερη πιο φονική δασική πυρκαγιά του 21ου αιώνα. Σήμερα, ο Σύλλογος Συγγενών Θανόντων και Εγκαυματιών της 23ης Ιουλίου 2018 διοργανώνει, σε συνεργασία με τον Δήμο Μαραθώνα, εκδηλώσεις μνήμης στους τόπους της τραγωδίας.
Η φονική πυρκαγιά που σάρωσε το Μάτι
Η καταστροφή ξεκίνησε το απόγευμα της 23ης Ιουλίου 2018 από μια σπίθα στο Νταού Πεντέλης. Μέσα σε ελάχιστο χρόνο, οι φλόγες, κινούμενες με τρομακτική ταχύτητα, κατέβηκαν προς τη θάλασσα και κατέκαψαν το Νέο Βουτζά, το Μάτι και το Κόκκινο Λιμανάκι. Άνθρωποι κάθε ηλικίας εγκλωβίστηκαν στα σπίτια και στα αυτοκίνητά τους, ενώ το νεότερο θύμα ήταν ένα βρέφος μόλις έξι μηνών. Συνολικά 26 άτομα δεν κατάφεραν να βρουν το μονοπάτι προς τη θάλασσα και κάηκαν σε ένα οικόπεδο μόλις λίγα μέτρα μακριά από τη σωτηρία τους, πολλοί από αυτούς αγκαλιασμένοι μεταξύ τους.
Ο Δημήτρης Φιλιππής, που βρισκόταν εκείνη την ώρα στη θάλασσα λίγα δευτερόλεπτα πριν τον διασώσουν, άκουσε ουρλιαχτά και κολύμπησε μόνος του προς το σημείο όπου κάηκαν τα 26 άτομα. «Δεν θα το ξεχάσω ποτέ», τονίζει μέχρι σήμερα. Ανάμεσα στους πυροσβέστες που επιχειρούσαν εκείνο το απόγευμα ήταν και ο Ανδρέας Δημητρίου, ο οποίος ειδοποιήθηκε στις 18:20 ότι η φωτιά κατευθυνόταν προς το Μάτι και πρόλαβε να προειδοποιήσει την οικογένειά του, βρίσκοντας τελικά τη σύζυγό του εγκαυματία στην παραλία μαζί με τον γιο τους.
Δικαστικές εξελίξεις και αντιδράσεις των συγγενών
Τον Ιούνιο του 2025, το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Αθηνών καταδίκασε 10 από τους 21 κατηγορούμενους και έστειλε 4 από αυτούς στη φυλακή. Εννέα από τους δέκα καταδικασθέντες ήταν πυροσβέστες, με ποινές φυλάκισης που έφτασαν έως και τα 340 χρόνια, εκ των οποίων εκτιτέα τα 5. Στην κατηγορία των τεσσάρων πρώην υψηλόβαθμων στελεχών της Πυροσβεστικής, οι ποινές τριών μετατράπηκαν σε χρηματικές, όμως τελικά τέσσερις οδηγήθηκαν στη φυλακή: ο τότε αρχηγός της Πυροσβεστικής Σωτήρης Τερζούδης, ο τότε υπαρχηγός Βασίλης Ματθαιόπουλος, ο τότε Διοικητής ΕΣΚΕ Γιάννης Φωστιέρης και ο τότε γενικός γραμματέας πολιτικής προστασίας Ιωάννης Καπάκης. Και οι τέσσερις παραμένουν έγκλειστοι, καθώς ο Άρειος Πάγος απέρριψε πρόσφατα τις αιτήσεις αναίρεσης που είχαν καταθέσει τρεις από αυτούς.
Ο Σύλλογος Συγγενών Θανόντων και Εγκαυματιών, σε ανακοίνωσή του για τη σημερινή επέτειο, τονίζει ότι «η μνήμη δεν είναι μόνο πράξη τιμής αλλά και διαρκής υπενθύμιση της αξίας κάθε ζωής που δεν μπορεί να υπονομεύεται». Το κείμενο του Συλλόγου αναφέρει ακόμη ότι «το κληροδότημα των θυμάτων δεν είναι μόνο η μνήμη μιας τραγωδίας», αλλά και η ευθύνη να υπερασπίζεται κανείς «την ανθρώπινη ζωή, την αλήθεια, τη λογοδοσία και την αλληλεγγύη». Ο Σύλλογος έχει καταθέσει επίσημη αναφορά και αίτημα διενέργειας ποινικής διερεύνησης στην Εισαγγελία του Αρείου Πάγου, ζητώντας πλήρη διερεύνηση νέων στοιχείων γύρω από την τραγωδία.
Το πρόγραμμα των σημερινών εκδηλώσεων
Οι εκδηλώσεις μνήμης κορυφώνονται σήμερα στους τόπους της τραγωδίας. Στον Ιερό Ναό Κοιμήσεως Θεοτόκου – Αγίου Θωμά και Αγίου Πορφυρίου στο Κόκκινο Λιμανάκι θα τελεστεί επιμνημόσυνη δέηση μετά τη Θεία Λειτουργία. Στις 19:00, στο Μνημείο των Θυμάτων στον Ιερό Ναό Αγίου Ιωάννη Προδρόμου στον Νέο Βουτζά, θα τελεστεί τρισάγιο και θα ακολουθήσει το Προσκλητήριο νεκρών, ενώ οι παρευρισκόμενοι θα διανύσουν στη συνέχεια το δρόμο που ακολούθησε η φωτιά προς το Μάτι.
Στις 20:30 θα πραγματοποιηθεί η κεντρική εκδήλωση και τρισάγιο στον Ναυτικό Αθλητικό Όμιλο Μάτι (Ν.Α.Ο.ΜΑ.), ενώ στις 21:15 οι συμμετέχοντες θα μεταβούν περπατώντας από την οδό Ποσειδώνος έως την Αργυρά Ακτή, τον τόπο όπου βρήκαν τραγικό θάνατο δεκάδες εγκλωβισμένοι. Παράλληλα, το νομικό μέτωπο παραμένει ανοιχτό, με νέα δίκη να αναμένεται τον προσεχή Σεπτέμβριο, καθώς οι συγγενείς των θυμάτων συνεχίζουν να διεκδικούν πλήρη λογοδοσία για την πυρκαγιά στο Μάτι.
