Ο αγώνας κατά του AIDS βρίσκεται αντιμέτωπος με σοβαρό κίνδυνο, παρά τις πρωτοφανείς επιστημονικές προόδους των τελευταίων ετών. Ειδικοί προειδοποίησαν χθες Δευτέρα, στο Ρίο ντε Τζανέιρο της Βραζιλίας, όπου ξεκίνησε η 26η διεθνής διάσκεψη για τον HIV, ότι οι παγκόσμιες χρηματοδοτήσεις μειώθηκαν κατά 18% μέσα στο 2025. Η εξέλιξη έρχεται ενάμιση χρόνο μετά την επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο και τις δραστικές περικοπές που επέβαλε η κυβέρνησή του στη διεθνή βοήθεια.
Δραστική μείωση χρηματοδοτήσεων μετά την επιστροφή Τραμπ
Η 26η διεθνής διάσκεψη για το AIDS ξεκίνησε επίσημα χθες στο Ρίο ντε Τζανέιρο, φέρνοντας στο προσκήνιο την ανησυχία της επιστημονικής κοινότητας για τη βιωσιμότητα του αγώνα κατά της νόσου. Η αφορμή είναι η απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ, η οποία ανέλαβε τον Ιανουάριο του 2025, να περικόψει δραστικά τον προϋπολογισμό των ΗΠΑ για τη διεθνή βοήθεια. Το παράδειγμα αυτό ακολούθησαν στη συνέχεια και ευρωπαϊκές κυβερνήσεις, μεταξύ αυτών η Γαλλία, η Γερμανία και η Βρετανία, εντείνοντας τις ανησυχίες για την επάρκεια των πόρων.
Σύμφωνα με έκθεση της UNAIDS που δημοσιοποιήθηκε ενόψει της συνόδου, οι χρηματοδοτήσεις που διατέθηκαν παγκοσμίως για τον αγώνα κατά του HIV σε χώρες με χαμηλά και μεσαία εισοδήματα συρρικνώθηκαν κατά 18% μέσα στο 2025. Το ίδιο κείμενο αναφέρει πως από το 2011 οι χρηματοδοτήσεις των ευρωπαϊκών χωρών προς αυτόν τον σκοπό έχουν μειωθεί συνολικά κατά 58%, ενώ αντίθετα οι ΗΠΑ είχαν αυξήσει το ποσοστό συμμετοχής τους στην παγκόσμια χρηματοδότηση την ίδια περίοδο. Παρά τις πρόσφατες περικοπές της κυβέρνησης Τραμπ, οι ΗΠΑ εξακολουθούν να καλύπτουν το 74% των δημόσιων χρηματοδοτήσεων που διατίθενται διεθνώς για τον HIV, όπως επισημαίνει η έκθεση.
Οι προειδοποιήσεις των επικεφαλής οργανισμών
Η πρόεδρος της Διεθνούς Εταιρείας για το AIDS (IAS), η Μπεατρίς Γκρίνσταϊν, τόνισε ότι «ποτέ η χρηματοδότηση των δωρητών δεν είχε πέσει τόσο χαμηλά τόσο γρήγορα και οι πιο ευάλωτοι πληρώνουν ήδη το τίμημα». Η ίδια χαρακτήρισε τη στιγμή που διανύει η διεθνής κοινότητα ως περίοδο «αληθινού κινδύνου» για τον αγώνα κατά της νόσου, εν όψει της συνόδου στο Ρίο ντε Τζανέιρο.
Από την πλευρά της, η διευθύντρια της UNAIDS, η Γουίνι Μπιανίμα, ανέφερε πως «το τέλος του AIDS δεν εμποδίζεται πλέον από την επιστήμη» αλλά από τις ανισότητες, σημειώνοντας ότι «η επιστήμη έκανε τη δουλειά της, τώρα πρέπει η πολιτική να κάνει τη δική της». Η κ. Μπιανίμα υπογράμμισε πως ο κόσμος βρίσκεται σε μία από τις πιο συναρπαστικές στιγμές στην ιστορία της επιστήμης για τον HIV, χάρη στη δημιουργία φαρμάκων πρόληψης με αποτελεσματικότητα αντίστοιχη εμβολίου. Ωστόσο, όπως εξήγησε, εκατομμύρια άνθρωποι εξακολουθούν να μην έχουν πρόσβαση σε αυτές τις θεραπείες, προειδοποιώντας ότι «όταν χάνεται η πρόληψη, οι μολύνσεις αυξάνονται» και «όταν η θεραπεία διακόπτεται, κόσμος πεθαίνει».
Η αναπληρώτρια εκτελεστική διευθύντρια της UNAIDS, η Άντζελι Άσρεκαρ, δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι οι αναπτυσσόμενες χώρες, κυρίως στην υποσαχάρια Αφρική, εντείνουν τις δικές τους προσπάθειες προκειμένου να καλύψουν το κενό. Ωστόσο, πολλές από αυτές τις χώρες εξαρτώνται κατά ποσοστό άνω του 90% από τη διεθνή δημόσια αναπτυξιακή βοήθεια για τη χρηματοδότηση του αγώνα κατά του HIV, γεγονός που καθιστά τις πρόσφατες περικοπές ιδιαίτερα επικίνδυνες για τη συνέχιση των προγραμμάτων πρόληψης και θεραπείας σε αυτές τις περιοχές.
