Η τριμερής συνάντηση για το Κυπριακό ολοκληρώθηκε το πρωί της Τρίτης στην προστατευόμενη από τα Ηνωμένα Έθνη περιοχή του αεροδρομίου Λευκωσίας. Στη συνάντηση συμμετείχαν ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης και ο ηγέτης των Τουρκοκυπρίων Τουφάν Ερχιουρμάν. Οι συνομιλίες διήρκεσαν περίπου μία ώρα και αμέσως μετά ακολούθησε συνέντευξη Τύπου του κ. Γκουτέρες, όπου ανακοίνωσε τα επόμενα βήματα της διαδικασίας.
Διαβάστε επίσης: Ο Γκουτέρες σε κρίσιμη τριμερή συνάντηση για το Κυπριακό
Άφιξη ηγετών και εξέλιξη της τριμερούς συνάντησης
Πρώτος έφτασε στον χώρο των συνομιλιών, γύρω στις 9:30 το πρωί, ο Αντόνιο Γκουτέρες, συνοδευόμενος από την Προσωπική του Απεσταλμένη για το Κυπριακό, Μαρία Άνχελα Ολγκίν, και την Αναπληρώτρια Γενική Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών για Πολιτικές και Ειρηνευτικές Υποθέσεις, Ρόζμαρι Ντι Κάρλο. Στη συνέχεια έφτασε ο Τουφάν Ερχιουρμάν και ακολούθησε ο Νίκος Χριστοδουλίδης, συνοδευόμενοι αντίστοιχα από τους διαπραγματευτές των δύο πλευρών, Μεχμέτ Ντανά και Μενέλαο Μενελάου. Τους δύο ηγέτες υποδέχτηκε προσωπικά ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ πριν την είσοδό τους στην αίθουσα των συνομιλιών.
Η συνάντηση ξεκίνησε στις 10:00 το πρωί και ολοκληρώθηκε λίγο μετά τις 11:00. Εκτός από τον Γκουτέρες και τους δύο ηγέτες, συμμετείχαν οι διαπραγματευτές των δύο πλευρών, η Ρόζμαρι Ντι Κάρλο, η Μαρία Άνχελα Ολγκίν, καθώς και σύμβουλος του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ. Στόχος ήταν να διαπιστωθεί κατά πόσο υπάρχει επαρκές κοινό έδαφος ώστε η διαδικασία να συνεχιστεί με συγκεκριμένα βήματα, μετά από περίοδο κατά την οποία το Κυπριακό παρέμενε σε στασιμότητα.
Οι δηλώσεις Γκουτέρες και το πλαίσιο της διαδικασίας
Στη συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε, ο Αντόνιο Γκουτέρες ανακοίνωσε ότι θα συγκληθεί διευρυμένη συνάντηση 5+1, αφού πρώτα ολοκληρωθεί η προετοιμασία για την οικοδόμηση μέτρων εμπιστοσύνης μεταξύ των δύο πλευρών. Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη όλες οι πλευρές να σεβαστούν την παρουσία της ειρηνευτικής δύναμης του ΟΗΕ στο νησί. Παράλληλα, δήλωσε ότι βασίζεται στη βοήθεια της Ελλάδας και της Τουρκίας για την επίλυση του Κυπριακού, σημειώνοντας πως πριν από τη νέα συνάντηση 5+1 θα υπάρξει εντατική συνεργασία με τις εγγυήτριες δυνάμεις.
Οι δύο πλευρές προσήλθαν στη συνάντηση με διαφορετικές προτεραιότητες. Η ελληνοκυπριακή πλευρά επιδίωκε συμφωνία που θα οδηγήσει σε επανέναρξη ουσιαστικών συνομιλιών στο συμφωνημένο πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών. Αντίθετα, η τουρκοκυπριακή πλευρά έθεσε ως προτεραιότητα την προώθηση μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης, διατηρώντας παράλληλα τις γνωστές θέσεις της περί κυριαρχικής ισότητας. Η απόσταση ανάμεσα στις δύο προσεγγίσεις αποτελούσε το βασικό στοίχημα της τριμερούς συνάντησης στο αεροδρόμιο Λευκωσίας.
Η ανακοίνωση του Αντόνιο Γκουτέρες για σύγκληση διευρυμένης συνάντησης 5+1 δείχνει πως υπήρξε κάποιου βαθμού σύγκλιση απόψεων κατά τη διάρκεια της περίπου ωριαίας συνάντησης. Ωστόσο, ο ίδιος ξεκαθάρισε πως η νέα αυτή συνάντηση θα προηγηθεί από προετοιμασία γύρω από τα μέτρα εμπιστοσύνης, γεγονός που δείχνει ότι οι δύο πλευρές δεν βρίσκονται ακόμη σε σημείο άμεσης επανέναρξης ουσιαστικών διαπραγματεύσεων για το συνολικό Κυπριακό.
Τι ακολουθεί μετά την τριμερή στη Λευκωσία
Η αναφορά του Γενικού Γραμματέα στην Ελλάδα και την Τουρκία ως εγγυήτριες δυνάμεις που καλούνται να συνδράμουν στη διαδικασία δείχνει πως η επόμενη φάση δεν θα περιοριστεί στις δύο κοινότητες του νησιού. Η εντατική συνεργασία με τις δύο χώρες, όπως ανέφερε ο κ. Γκουτέρες, θα προηγηθεί της διευρυμένης συνάντησης 5+1, στην οποία παραδοσιακά συμμετέχουν, εκτός από τις δύο κοινότητες της Κύπρου, η Ελλάδα, η Τουρκία και η Βρετανία ως εγγυήτριες δυνάμεις, μαζί με τα Ηνωμένα Έθνη.
Η τριμερής συνάντηση στο αεροδρόμιο Λευκωσίας θεωρήθηκε καθοριστική για τα επόμενα βήματα της ειρηνευτικής διαδικασίας στο Κυπριακό, καθώς από την έκβασή της επρόκειτο να κριθεί αν θα δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις για επανέναρξη ουσιαστικών διαπραγματεύσεων υπό την αιγίδα του ΟΗΕ. Η ανακοίνωση για τη σύγκληση συνάντησης 5+1 αποτελεί το πρώτο συγκεκριμένο βήμα που προέκυψε από τη σημερινή επαφή, με την προετοιμασία γύρω από τα μέτρα εμπιστοσύνης να αναμένεται να απασχολήσει τις επόμενες επαφές του Γενικού Γραμματέα με τις εμπλεκόμενες πλευρές και τις εγγυήτριες δυνάμεις.
