Το Ινστιτούτο Αλέξη Τσίπρα (ΙΝΑΤ) έθεσε εννέα κρίσιμα ερωτήματα προς την κυβέρνηση για τη μεγαλύτερη σύμβαση Cloud στην ιστορία του ελληνικού δημοσίου, την ώρα που βρίσκεται σε εξέλιξη διαβούλευση fast track με καταληκτική ημερομηνία την 5η Αυγούστου. Σύμφωνα με την καταγγελία του Ινστιτούτου, ευαίσθητα μητρώα όπως η Ηλεκτρονική Συνταγογράφηση, ο Φάκελος Υγείας και η πληρωμή των συντάξεων στηρίζονται σε υποδομές της Microsoft Azure που από την 1η Αυγούστου θα λειτουργούν χωρίς ενεργή κεντρική σύμβαση. Το ΙΝΑΤ κάνει λόγο για φωτογραφική διαδικασία που έχει ήδη προκαθορίσει τον ανάδοχο της νέας σύμβασης Cloud.
Τι καταγγέλλει το Ινστιτούτο Τσίπρα
Η ανάλυση του Ινστιτούτου Τσίπρα εστιάζει στο γεγονός ότι η Ηλεκτρονική Συνταγογράφηση, ο Φάκελος Υγείας, η πληρωμή των συντάξεων και αρκετά ακόμη κρίσιμα μητρώα του Δημοσίου φιλοξενούνται σε υπολογιστικές υποδομές της Microsoft Azure. Από την 1η Αυγούστου 2026, όπως επισημαίνει το ΙΝΑΤ, οι υπηρεσίες αυτές θα συνεχίσουν να λειτουργούν χωρίς ενεργή κεντρική σύμβαση, χωρίς συμβατικά κατοχυρωμένη υποστήριξη από τον κατασκευαστή και χωρίς κανένα σχέδιο για ενδεχόμενη μεταφορά δεδομένων και εφαρμογών σε άλλη υποδομή. Παράλληλα, η κυβέρνηση έχει θέσει σε διαβούλευση δεκαπέντε ημερών, με λήξη την 5η Αυγούστου, τη μεγαλύτερη σύμβαση υπολογιστικού νέφους που έχει βγει ποτέ στην ιστορία του ελληνικού δημοσίου.
Το βασικό ερώτημα που θέτει το Ινστιτούτο Τσίπρα αφορά τη διαδικασία επιλογής της λύσης. Η διακήρυξη, σύμφωνα με την καταγγελία, δεν εξετάζει ποια πλατφόρμα είναι ασφαλέστερη ή οικονομικότερη, καθώς κατονομάζει ευθέως τη Microsoft Azure μέσα στο αντικείμενο της σύμβασης. Τα κριτήρια συμμετοχής, όπως αναφέρει το ΙΝΑΤ, οδηγούν ουσιαστικά στον ίδιο ανάδοχο που είχε αναδειχθεί από τον διαγωνισμό του 2023. Έτσι, μια επιλογή που τότε ήταν αποτέλεσμα ανοιχτού διαγωνισμού μετατρέπεται πλέον, το 2026, σε προϋπόθεση συμμετοχής για τον νέο διαγωνισμό.
Το χρονοδιάγραμμα και η χρηματοδότηση της σύμβασης Cloud
Ιδιαίτερο βάρος στην καταγγελία του Ινστιτούτου Τσίπρα δίνεται στο ζήτημα της χρηματοδότησης. Με το Ταμείο Ανάκαμψης να ολοκληρώνεται, η δαπάνη για τη νέα σύμβαση Cloud μεταφέρεται στους εθνικούς πόρους του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων. Το Δημόσιο, όπως σημειώνει το ΙΝΑΤ, αναλαμβάνει έτσι μια νέα και μόνιμη γραμμή δαπάνης, χωρίς όμως να αποκτά αντίστοιχο πάγιο περιουσιακό στοιχείο, χωρίς δεσμευτική ρήτρα εξόδου από τη σύμβαση και χωρίς δημοσιευμένη σύγκριση κόστους με εναλλακτικές λύσεις.
Το πιο ανησυχητικό σημείο, σύμφωνα με το Ινστιτούτο Τσίπρα, εντοπίζεται στη σύγκρουση των ημερομηνιών. Η προηγούμενη κεντρική σύμβαση, έπειτα από εννέα διαδοχικές τροποποιήσεις, λήγει οριστικά στις 31 Ιουλίου 2026. Ωστόσο, η διαβούλευση για τη διάδοχη σύμβαση ολοκληρώνεται στις 5 Αυγούστου, δηλαδή αρκετές ημέρες μετά τη λήξη της προηγούμενης. Αυτό σημαίνει, όπως καταγγέλλει το ΙΝΑΤ, ότι το συμβατικό πλαίσιο εκπνέει πριν καν κλείσει η διαβούλευση για το επόμενο στάδιο, αφήνοντας κρίσιμες ψηφιακές λειτουργίες του Δημοσίου χωρίς σαφή συμβατική συνέχεια για κάποιο διάστημα.
Το Ινστιτούτο Τσίπρα υπενθυμίζει ότι η ημερομηνία λήξης της προηγούμενης σύμβασης ήταν γνωστή ήδη από τον Ιούνιο του 2023, γεγονός που καθιστά, κατά την άποψή του, δυσεξήγητη την προσφυγή σε διαδικασία fast track δεκαπέντε ημερών για ένα ζήτημα τέτοιας κρισιμότητας. Τα εννέα ερωτήματα που θέτει το Ινστιτούτο αναμένεται να απασχολήσουν τη δημόσια συζήτηση τις επόμενες ημέρες, καθώς η προθεσμία της 5ης Αυγούστου πλησιάζει και η κυβέρνηση δεν έχει δώσει ακόμη δημόσια απάντηση στις καταγγελίες.
