Οι τιμές πετρελαίου κατέγραψαν έντονη πτώση στις πρώτες συναλλαγές της εβδομάδας στις ασιατικές αγορές, μετά την ανακοίνωση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ότι τη Δευτέρα ξεκινούν νέες διαπραγματεύσεις με το Ιράν. Στόχος των συνομιλιών είναι ο τερματισμός του πολέμου στη Μέση Ανατολή και η πλήρης επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, από όπου περνά μεγάλο μέρος των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου. Οι επενδυτές αντέδρασαν άμεσα στην είδηση, «σβήνοντας» μέρος της προσαύξησης κινδύνου που είχε ενσωματωθεί στις τιμές λόγω του πολέμου και των επιθέσεων σε δεξαμενόπλοια.
Διαβάστε επίσης: Ο Τραμπ ανακοινώνει επανέναρξη συνομιλιών με το Ιράν
Ραγδαία πτώση στο Brent και στο WTI
Λίγο πριν από τις 02:00 ώρα Ελλάδας, η τιμή του Brent Βόρειας Θάλασσας, για συμβόλαια παράδοσης Σεπτεμβρίου, υποχωρούσε κατά 4,69%, στα 83,81 δολάρια το βαρέλι. Ανάλογη ήταν η εικόνα και για το αμερικανικό αργό West Texas Intermediate (WTI), το οποίο κατέγραφε απώλειες 4,67% και διαμορφωνόταν στα 80,72 δολάρια το βαρέλι. Νωρίτερα μέσα στη συνεδρίαση, οι απώλειες είχαν φτάσει ακόμα και το 5,6% για το Brent και το 5,5% για το WTI, καθώς η αγορά αντέδρασε θετικά στην ανακοίνωση ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες αναστέλλουν τα σχέδια για νέα στρατιωτικά πλήγματα κατά του Ιράν και επιστρέφουν στο τραπέζι του διαλόγου.
Η κίνηση αυτή αντανακλά τη μεγάλη ευαισθησία της αγοράς ενέργειας σε κάθε εξέλιξη γύρω από τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή. Τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν ουσιαστικά κλειστά από τις 8 Ιουλίου, όταν αναζωπυρώθηκαν οι συγκρούσεις μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, λίγες εβδομάδες μετά την εκεχειρία που είχαν συμφωνήσει οι δύο πλευρές. Πριν από την έναρξη του πολέμου, από το στρατηγικής σημασίας πέρασμα διέρχονταν περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου ημερησίως, ενώ κατά τη σύντομη εκεχειρία η ναυτιλιακή κίνηση είχε αυξηθεί, επιτρέποντας τη διέλευση περίπου 200 εκατομμυρίων βαρελιών.
Οι δηλώσεις Τραμπ και η αναστολή των πληγμάτων
Ο Ντόναλντ Τραμπ μίλησε στον Τύπο επάνω στο αεροσκάφος του, καθώς επέστρεφε από το Νιου Τζέρζι στην Ουάσιγκτον, αναφέροντας ότι οι νέες συνομιλίες με το Ιράν θα ξεκινήσουν «αύριο το απόγευμα», δηλαδή τη Δευτέρα. «Φυσικά δεν θέλουν να υποστούν επίθεση. Γνώριζαν το εύρος της, διότι την έβλεπαν να παίρνει μορφή. Αυτό που θα κάνουμε τώρα είναι να τους μιλήσουμε, υπό μορφή διαπραγμάτευσης», δήλωσε χαρακτηριστικά. Σε προηγούμενη ανάρτησή του στο Truth Social, ο Αμερικανός πρόεδρος είχε αναφέρει ότι το Ιράν, αλλά και σύμμαχοι των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή, του ζήτησαν να αναβάλει οποιαδήποτε επίθεση, καθώς είχαν συμφωνηθεί τα «βασικά σημεία» μιας συμφωνίας. Ούτε η Τεχεράνη, ούτε οι χώρες που μεσολαβούν επιβεβαίωσαν επίσημα τις συνομιλίες.
Μια ημέρα νωρίτερα, ο Τραμπ είχε ανακοινώσει την ακύρωση νέων αμερικανοϊσραηλινών βομβαρδισμών «σε επίπεδο στρατιωτικού τρόμου και ισχύος», με την προϋπόθεση να συναφθεί γρήγορα συμφωνία, ειδικά για το πλήρες άνοιγμα του στενού του Ορμούζ. Ανέφερε ότι πήρε αυτή την απόφαση έπειτα από αίτημα της Σαουδικής Αραβίας, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, του Κατάρ αλλά και του ίδιου του Ιράν. Παράλληλα, επέμεινε πως «υπάρχει συμφωνία για το Ορμούζ» και ότι θα υπάρξει αντίστοιχη και για την αποπυρηνικοποίηση του Ιράν, διαμήνυσε όμως πως ο αμερικανικός στρατός παραμένει έτοιμος να δράσει όποτε διαταχθεί.
Η επιφυλακτικότητα της Τεχεράνης και οι ανησυχίες του ΟΠΕΚ+
Παρά την αισιοδοξία των αγορών, η πλευρά του Ιράν κράτησε πιο επιφυλακτική στάση. Εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών δήλωσε ότι η «κατανόηση» που επιτεύχθηκε με το Ομάν για μια νέα θαλάσσια διαδρομή δεν σημαίνει πως το στρατηγικό πέρασμα θα επαναλειτουργήσει άμεσα. Πλοία που επιχείρησαν να κινηθούν κατά μήκος των ακτών του Ομάν βρέθηκαν αντιμέτωπα με προειδοποιήσεις της Τεχεράνης, ενώ ορισμένα έγιναν στόχος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, καθώς το Ιράν επιδιώκει να διατηρήσει τον έλεγχο του περάσματος.
Την Κυριακή, η Κοινή Υπουργική Επιτροπή Παρακολούθησης του ΟΠΕΚ+ εξέφρασε ανησυχία για τη σταθερότητα της αγοράς, επισημαίνοντας ότι οι επιθέσεις σε ενεργειακές υποδομές απαιτούν χρονοβόρες και δαπανηρές επισκευές, ενώ οι διαταραχές στις θαλάσσιες μεταφορές αυξάνουν τη μεταβλητότητα στην αγορά ενέργειας. Σύμφωνα με την Αμερικανική Ένωση Αυτοκινήτου (AAA), η μέση τιμή της αμόλυβδης βενζίνης διαμορφώθηκε την Κυριακή στα 4,09 δολάρια ανά γαλόνι, δύο σεντς χαμηλότερα σε σχέση με μία εβδομάδα πριν. Το λεγόμενο «μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ», η προκαταρκτική συμφωνία που είχαν υπογράψει Ουάσιγκτον και Τεχεράνη στα μέσα Ιουνίου για διπλωματική λύση εντός 60 ημερών, παρέμεινε τελικά ανενεργή, με τις δύο πλευρές να ανταλλάσσουν εκ νέου πλήγματα στις αρχές του προηγούμενου μήνα. Η πορεία των τιμών πετρελαίου τις επόμενες ημέρες θα κριθεί από το αν οι νέες συνομιλίες Ουάσιγκτον – Τεχεράνης θα καταλήξουν σε συγκεκριμένη συμφωνία και σε ουσιαστική αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.
