Οι Ηνωμένες Πολιτείες μαζί με σύμμαχες κυβερνήσεις τους ζήτησαν χθες τη σύγκληση έκτακτης συνόδου του Οργανισμού Αμερικανικών Κρατών (ΟΑΚ), προκειμένου να συζητηθούν μέτρα κατά της Νικαράγουας. Αφορμή αποτέλεσε το σχέδιο της κυβέρνησης του Ντανιέλ Ορτέγα να αποκλείσει πλήρως την αντιπολίτευση από τις εκλογές του 2027. Το αίτημα κατατέθηκε στην έδρα του οργανισμού, στην Ουάσιγκτον, με την υποστήριξη τεσσάρων ακόμη χωρών της περιοχής. Η ψηφοφορία επί του αιτήματος αναβλήθηκε προσωρινά, ώστε να συνεχιστούν οι διαβουλεύσεις μεταξύ των κρατών-μελών.
Το αίτημα για μέτρα κατά της Νικαράγουας
Το αίτημα υποβλήθηκε γραπτώς κατά τη διάρκεια συνάντησης του διαρκούς συμβουλίου του ΟΑΚ, στην αμερικανική πρωτεύουσα. Το υποστήριξαν εξαρχής η Αργεντινή, ο Παναμάς, η Παραγουάη και η Ουρουγουάη, ενώ σύμφωνα με πηγή προσκείμενη στον οργανισμό, η ψηφοφορία αναβλήθηκε για να δοθεί χρόνος σε περαιτέρω συνομιλίες. Ο Μάικλ Κόζακ, επικεφαλής του τμήματος για τη Λατινική Αμερική στο αμερικανικό υπουργείο Εξωτερικών, ανέφερε ότι η έκτακτη σύνοδος, σε επίπεδο υπουργών Εξωτερικών, στοχεύει να πραγματοποιηθεί πριν από τον Σεπτέμβριο, δηλαδή πριν η Μανάγουα προχωρήσει στην ευρεία αναθεώρηση του Συντάγματός της.
Η προτεινόμενη συνταγματική αλλαγή, την οποία προωθεί ο πρόεδρος Ντανιέλ Ορτέγα, στην εξουσία από το 2007, προβλέπει τον αποκλεισμό της αντιπολίτευσης από τις εκλογικές διαδικασίες, καθώς και την επιμήκυνση της προεδρικής θητείας από τα έξι στα επτά χρόνια. Ήδη το 2025 είχε προηγηθεί άλλη αναθεώρηση του Συντάγματος, η οποία αύξησε τη διάρκεια της προεδρικής θητείας από τα πέντε στα έξι έτη και αναγόρευσε τη Ροσάριο Μουρίγιο, σύζυγο του κ. Ορτέγα και μέχρι τότε αντιπρόεδρο, σε συμπρόεδρο της χώρας. Η Νικαράγουα, διπλωματικά απομονωμένη στην περιοχή, είχε αποχωρήσει από τον ΟΑΚ τον Νοέμβριο του 2023.
Διεθνείς αντιδράσεις και το ιστορικό Ορτέγα-Μουρίγιο
Η πρόθεση του Ντανιέλ Ορτέγα να αποκλείσει την αντιπολίτευση από τις εκλογές του 2027 προκάλεσε έντονες διεθνείς αντιδράσεις, με τις ΗΠΑ και τις σύμμαχες χώρες τους στον ΟΑΚ να επιδιώκουν συντονισμένη απάντηση. Το ζευγάρι Ορτέγα-Μουρίγιο κυβερνά τη Νικαράγουα με σιδηρά πυγμή, ιδίως μετά την εξέγερση του 2018, την οποία η κυβέρνηση κατέστειλε βίαια, με απολογισμό πάνω από 300 νεκρούς σύμφωνα με στοιχεία του ΟΗΕ. Η κυβέρνηση της Μανάγουα είχε τότε χαρακτηρίσει τις αντικυβερνητικές διαδηλώσεις ως απόπειρα πραξικοπήματος ενορχηστρωμένη από τις Ηνωμένες Πολιτείες, μια αφήγηση που συνεχίζει να χρησιμοποιεί για να δικαιολογήσει τον περιορισμό των πολιτικών ελευθεριών στη χώρα.
Η απόφαση της Νικαράγουας να αποχωρήσει από τον ΟΑΚ το 2023 είχε ήδη περιορίσει τα περιθώρια διπλωματικού διαλόγου με την περιοχή, καθιστώντας δυσκολότερη οποιαδήποτε προσπάθεια μεσολάβησης. Η νέα πρωτοβουλία της Ουάσιγκτον δείχνει ότι οι ΗΠΑ και οι σύμμαχές τους στη Λατινική Αμερική θεωρούν κρίσιμους τους επόμενους μήνες, καθώς η προγραμματισμένη συνταγματική αναθεώρηση του Σεπτεμβρίου θα διαμορφώσει το πλαίσιο των εκλογών του 2027. Η αναβολή της ψηφοφορίας στο διαρκές συμβούλιο του ΟΑΚ δείχνει ότι δεν έχει ακόμη διαμορφωθεί ενιαία θέση μεταξύ των κρατών-μελών, ωστόσο η υποστήριξη τεσσάρων χωρών από την πρώτη στιγμή δείχνει ότι υπάρχει σαφής πυρήνας κρατών έτοιμων να προχωρήσουν σε καταδίκη της Μανάγουα.
Τι ακολουθεί
Το επόμενο διάστημα αναμένεται να είναι κρίσιμο, καθώς η έκτακτη σύνοδος των υπουργών Εξωτερικών του ΟΑΚ σχεδιάζεται να οργανωθεί πριν από τον Σεπτέμβριο, ώστε να προλάβει τη συνταγματική αναθεώρηση που προωθεί η κυβέρνηση Ορτέγα. Μέχρι τότε, οι διαβουλεύσεις μεταξύ των κρατών-μελών του οργανισμού αναμένεται να συνεχιστούν, με στόχο τη διαμόρφωση κοινής θέσης απέναντι στη Μανάγουα.
