Το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον τουρισμό φέρνει σαρωτικές αλλαγές στις ξενοδοχειακές επενδύσεις, τις βραχυχρόνιες μισθώσεις τύπου Airbnb και την προστασία των νησιών και των περιοχών Natura. Το νέο πλαίσιο θεσπίζει σαφείς κανόνες για τη χωρική ανάπτυξη του τουρισμού σε ολόκληρη την Ελλάδα. Στόχος είναι να περιοριστεί η άναρχη ανάπτυξη σε ήδη επιβαρυμένους προορισμούς, όπως τα νησιά, ενώ παράλληλα δημιουργούνται περιθώρια για νέες επενδύσεις σε περιοχές με χαμηλότερη τουριστική πίεση.
Διαβάστε επίσης: Το νέο χωροταξικό για τον τουρισμό αλλάζει τους όρους δόμησης
Το νέο Χωροταξικό Πλαίσιο τουρισμού ορίζει πέντε κατηγορίες περιοχών
Κεντρικό στοιχείο του νέου Χωροταξικού Πλαισίου για τον τουρισμό είναι η κατάταξη της χώρας σε πέντε κατηγορίες περιοχών, ανάλογα με την ένταση της τουριστικής δραστηριότητας. Οι κατηγορίες περιλαμβάνουν τις Περιοχές Ελεγχόμενης Ανάπτυξης, τις Αναπτυγμένες Περιοχές, τις Αναπτυσσόμενες Περιοχές, τις Περιοχές Πρώιμης Ανάπτυξης και τις Περιοχές Ενίσχυσης Ειδικής Ανάπτυξης. Η κατηγοριοποίηση βασίζεται κυρίως στις τουριστικές κλίνες σε σχέση με την έκταση και τον μόνιμο πληθυσμό κάθε Δημοτικής Ενότητας, ενώ λαμβάνονται υπόψη και τα γεωγραφικά χαρακτηριστικά, καθώς και τα καθεστώτα προστασίας κάθε περιοχής.
Η κατηγορία στην οποία εντάσσεται κάθε περιοχή επηρεάζει άμεσα τους όρους για νέες τουριστικές επενδύσεις. Βασικός στόχος του σχεδιασμού είναι η ποιοτική και βιώσιμη ανάπτυξη του τουρισμού, η επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου, καθώς και η ανάπτυξη νέων προορισμών και θεματικών μορφών τουρισμού. Το πλαίσιο λαμβάνει υπόψη και την ανάγκη προσαρμογής στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, ζήτημα που απασχολεί ολοένα περισσότερο τον τουριστικό σχεδιασμό στην Ελλάδα.
Νέοι κανόνες για Airbnb και ξενοδοχειακές επενδύσεις
Οι βραχυχρόνιες μισθώσεις εντάσσονται πλέον στον συνολικό χωρικό σχεδιασμό της χώρας. Ανάλογα με την τουριστική πίεση κάθε περιοχής, μπορούν να επιβάλλονται διαφορετικοί περιορισμοί, όπως όρια στη διάρκεια λειτουργίας μέσα στο έτος, γεωγραφικές ζώνες απαγόρευσης ή περιορισμού, αλλά και περιορισμοί στη δημιουργία νέας προσφοράς καταλυμάτων. Οι περιορισμοί αυτοί μπορούν να αφορούν ακόμη και νεόδμητες κατοικίες, ιδιαίτερα σε περιοχές όπου οι πιέσεις από τη βραχυχρόνια μίσθωση είναι αυξημένες.
Αλλαγές έρχονται και στους όρους δόμησης για νέα ξενοδοχεία. Στις Περιοχές Ελεγχόμενης Ανάπτυξης, όπου η τουριστική πίεση είναι μεγαλύτερη, το ελάχιστο γήπεδο για νέο ξενοδοχείο σε εκτός σχεδίου περιοχή αυξάνεται στα 16 στρέμματα. Επιτρέπονται νέα καταλύματα τριών έως πέντε αστέρων, ενώ στις περιοχές Natura 2000 νέες τουριστικές υποδομές θα επιτρέπονται μόνο μετά τον καθορισμό ειδικών σχεδίων διαχείρισης. Στις Αναπτυγμένες Περιοχές το ελάχιστο γήπεδο διαμορφώνεται στα 12 στρέμματα, με τα νέα καταλύματα να περιορίζονται και εκεί στις κατηγορίες τριών έως πέντε αστέρων, ενώ για τα νησιά αυτής της κατηγορίας τίθεται ανώτατο όριο 350 κλινών.
Πιο ευνοϊκό καθεστώς προβλέπεται για τις Αναπτυσσόμενες Περιοχές και τις Περιοχές Πρώιμης Ανάπτυξης, όπου το ελάχιστο γήπεδο για νέο ξενοδοχείο διαμορφώνεται στα 8 στρέμματα. Σε αυτές τις ζώνες προβλέπονται μεγαλύτερα περιθώρια για νέες επενδύσεις, καθώς και για την ανάπτυξη ειδικών μορφών τουρισμού, με στόχο την ενίσχυση προορισμών που δεν έχουν αναπτυχθεί ακόμη τουριστικά.
Ειδικό καθεστώς για τα νησιά
Ξεχωριστές προβλέψεις περιλαμβάνει το Χωροταξικό Πλαίσιο τουρισμού για τη νησιωτική Ελλάδα, με εξαίρεση την Κρήτη και την Εύβοια, οι οποίες εντάσσονται σε άλλο καθεστώς λόγω της έκτασής τους. Τα υπόλοιπα νησιά χωρίζονται σε τρεις ομάδες ανάλογα με το μέγεθός τους. Στη μεγαλύτερη κατηγορία, με έκταση άνω των 250 τετραγωνικών χιλιομέτρων, περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων η Ρόδος, η Κέρκυρα, η Νάξος, η Κως, η Λέσβος, η Χίος και η Κεφαλονιά.
Στη δεύτερη ομάδα εντάσσονται τα νησιά με έκταση από 20 έως 250 τετραγωνικά χιλιόμετρα, για τα οποία το νέο πλαίσιο προβλέπει διαφορετικούς όρους ανάπτυξης σε σχέση με τα μεγαλύτερα νησιά της πρώτης ομάδας. Η κατηγοριοποίηση αυτή αποτυπώνει τη διαφορετική τουριστική πίεση που δέχεται κάθε νησί, ανάλογα με το μέγεθος και τα χαρακτηριστικά του.
