Ένα πρόσφατο ρεπορτάζ του αμερικανικού περιοδικού Eater αποκαλύπτει μια νέα τάση στον χώρο της εστίασης στις ΗΠΑ: όλο και περισσότερα εστιατόρια απομακρύνονται από τις εικόνες τεχνητής νοημοσύνης στην επικοινωνία τους. Αφίσες, μενού και γραφιστικά που δημιουργούνται με AI δίνουν σταδιακά τη θέση τους σε χειρόγραφα κείμενα, πραγματικές φωτογραφίες και ζωγραφισμένες πινακίδες. Η αλλαγή δεν οφείλεται σε άγνοια της τεχνολογίας, αλλά στη διαπίστωση ότι όταν όλα μοιάζουν τέλεια, τίποτα δεν μοιάζει πλέον αληθινό.
Οι εικόνες τεχνητής νοημοσύνης κατακλύζουν τα εστιατόρια
Η εστίαση ήταν ανέκαθεν μια υπόθεση ανθρώπων. Ο μάγειρας, ο σερβιτόρος, ο σομελιέ, ο άνθρωπος που γράφει το μενού με κιμωλία λίγο πριν ανοίξει το εστιατόριο συνέθεταν πάντα την ταυτότητα ενός μαγαζιού. Ωστόσο, μέσα σε ελάχιστους μήνες, τα social media γέμισαν με εικόνες τεχνητής νοημοσύνης που δεν έχουν περάσει ποτέ από πραγματική κουζίνα. Μπέργκερ με δώδεκα στρώσεις που στέκονται όρθια αψηφώντας κάθε νόμο της φυσικής, κοκτέιλ που μοιάζουν να φωσφορίζουν από μόνα τους και εστιατόρια που θυμίζουν σκηνικά ταινίας επιστημονικής φαντασίας κατέκλυσαν τα προφίλ επιχειρήσεων εστίασης, αντί για χώρους όπου κάποιος πρόκειται πραγματικά να καθίσει να φάει.
Το άρθρο του Eater σημειώνει πως το πρόβλημα δεν είναι η τεχνητή νοημοσύνη καθαυτή, όπως δεν στάθηκε ποτέ πρόβλημα η φωτογραφική μηχανή ή το Photoshop. Το ζήτημα ξεκινά όταν η τεχνολογία χρησιμοποιείται για να αντικαταστήσει την προσωπικότητα μιας επιχείρησης αντί να την αναδείξει. Όταν κάθε αφίσα μοιάζει ίδια με την προηγούμενη, κάθε γραμματοσειρά επαναλαμβάνεται και κάθε εικόνα δείχνει σαν να πέρασε από το ίδιο φίλτρο που χρησιμοποιούν χιλιάδες άλλες επιχειρήσεις, το αποτέλεσμα είναι μια πρωτοφανής ομοιομορφία. Και η γαστρονομία, όπως τονίζει το ρεπορτάζ, δεν χτίστηκε ποτέ πάνω στην ομοιομορφία.
Αντιδράσεις και πλαίσιο: γιατί χάνεται η εμπιστοσύνη
Παράλληλα, οι καταναλωτές φαίνεται να εκπαιδεύονται με μεγάλη ταχύτητα στο να αναγνωρίζουν το προϊόν της τεχνητής νοημοσύνης. Πριν από έναν χρόνο, οι περισσότεροι εντυπωσιάζονταν από μια εντυπωσιακή εικόνα που είχε δημιουργηθεί από υπολογιστή. Σήμερα, σύμφωνα με το Eater, αρκετοί την αναγνωρίζουν μέσα σε δευτερόλεπτα. Τα υπερβολικά γυαλιστερά υλικά, οι αφύσικες αντανακλάσεις και τα πιάτα που μοιάζουν περισσότερο με τρισδιάστατα μοντέλα παρά με πραγματικό φαγητό προκαλούν πλέον το αντίθετο αποτέλεσμα από αυτό που επιδιώκουν οι επιχειρήσεις: γεννούν δυσπιστία στον πελάτη. Το ρεπορτάζ επισημαίνει πως αυτό είναι απολύτως λογικό, αφού αν η πρώτη εικόνα που βλέπει κάποιος δεν είναι αληθινή, δύσκολα θα πιστέψει ότι αληθινά είναι όσα ακολουθούν.
Η μεγαλύτερη αξία ενός εστιατορίου, σύμφωνα με την ανάλυση του αμερικανικού περιοδικού, δεν βρίσκεται ποτέ στο λογότυπό του, αλλά στη φιλοξενία, στη συνέπεια και στην ταυτότητά του. Παρά ταύτα, ολοένα περισσότερες επιχειρήσεις επενδύουν χρόνο στο να μοιάζουν με κάτι που δεν είναι, σαν να πιστεύουν ότι μια πραγματική φωτογραφία ενός πιάτου δεν αρκεί πλέον για να πείσει τον πελάτη.
Το Eater θέτει και μια πιο ουσιαστική διάσταση του ζητήματος. Η γαστρονομία που τα τελευταία χρόνια μιλά αδιάκοπα για εντοπιότητα, βιωσιμότητα, μικρούς παραγωγούς, χειροποίητες τεχνικές και αυθεντικότητα, κινδυνεύει να αυτοαναιρεθεί όταν η επικοινωνία της στηρίζεται σε εικόνες τεχνητής νοημοσύνης που δεν έχουν δημιουργηθεί ποτέ από ανθρώπινο χέρι. Για αυτόν ακριβώς τον λόγο, όλο και περισσότερα εστιατόρια στις ΗΠΑ επιλέγουν να επιστρέψουν στο χειρόγραφο μενού, στη ζωγραφισμένη πινακίδα και στη φωτογραφία που δείχνει το πιάτο όπως πραγματικά σερβίρεται στο τραπέζι.
