Μυστική επιχείρηση φυγάδευσης του Ντόναλντ Τραμπ στήθηκε στις 8 Ιουλίου στο αεροδρόμιο Εσένμπογα της Άγκυρας, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής του ΝΑΤΟ. Ο Αμερικανός πρόεδρος αναγκάστηκε να αλλάξει κρυφά αεροσκάφος και να ταξιδέψει προς τη Βρετανία εξαιτίας αξιόπιστης απειλής που συνέδεαν οι αμερικανικές υπηρεσίες με το Ιράν. Το σχέδιο αποκαλύφθηκε από τη Washington Post και επιβεβαιώθηκε στη συνέχεια και από τους New York Times. Η φυγάδευση του Τραμπ κρατήθηκε κρυφή για εβδομάδες, καθώς μόνο ένας πολύ στενός κύκλος αξιωματούχων γνώριζε τι πραγματικά συνέβαινε εκείνη τη μέρα.
Το σχέδιο παραπλάνησης πίσω από τις κάμερες
Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, ο Τραμπ είχε ήδη ανακοινώσει δημόσια ότι θα αναχωρούσε από την Τουρκία με ένα από τα παλαιότερα μοντέλα του Air Force One, το γνωστό γαλάζιο και λευκό Boeing 747, αντί για το πολυτελές Boeing 747-8 που του είχε δωρίσει το Κατάρ και με το οποίο είχε φτάσει στη Σύνοδο. Ο ίδιος είχε δικαιολογήσει τότε την επιλογή λέγοντας στους δημοσιογράφους ότι ήθελε να πετάξει με το παλιό αεροσκάφος «για χάρη των παλιών καιρών». Μπροστά στις τηλεοπτικές κάμερες, ανέβηκε κανονικά τη σκάλα του παλαιότερου Air Force One από την αριστερή πλευρά, χαιρέτησε και εξαφανίστηκε στο εσωτερικό του, δίνοντας την εντύπωση ότι θα ταξίδευε με αυτό.
Στην πραγματικότητα, όμως, ο πρόεδρος απομακρύνθηκε αμέσως μετά από την αθέατη πλευρά του αεροσκάφους, μέσα σε ένα όχημα-κοντέινερ τροφοδοσίας catering που είχε ανυψωθεί ειδικά για τον σκοπό αυτό. Από εκεί μεταφέρθηκε σε τρίτο, στρατιωτικό αεροσκάφος τύπου C-32A, τη στρατιωτική εκδοχή του Boeing 757, το οποίο πέταξε με το διακριτικό «Reach 18» αντί για «Air Force One», με απενεργοποιημένα τα συστήματα εντοπισμού της πορείας του. Το παλαιότερο Boeing 747 συνέχισε κανονικά την πτήση του προς τη Βρετανία, εμφανιζόμενο στα ραντάρ ως «AF1», με τους δημοσιογράφους και στελέχη του Λευκού Οίκου να πιστεύουν ότι ο Τραμπ βρισκόταν ακόμη επάνω του. Στο πλαίσιο των μέτρων ασφαλείας, οι δημοσιογράφοι είχαν λάβει μάλιστα εντολή -συνήθη σε εμπόλεμες ζώνες- να κρατούν κατεβασμένα τα στόρια των παραθύρων.
Μόλις προσγειώθηκαν και τα δύο αεροσκάφη στη Βρετανία, ο Τραμπ μεταφέρθηκε ξανά κρυφά μέσα στο παλαιότερο Air Force One, από το οποίο αποβιβάστηκε στη συνέχεια δημόσια, μπροστά στις κάμερες. Διέσχισε την πίστα του αεροδρομίου και επιβιβάστηκε στο νέο, αναβαθμισμένο αεροσκάφος που είχε παραχωρήσει το Κατάρ, με το οποίο και ολοκλήρωσε το ταξίδι επιστροφής προς την Ουάσιγκτον. Το σχέδιο, όπως αναφέρουν οι πηγές, καταστρώθηκε μέσα σε λίγες μόλις ώρες αφότου οι αμερικανικές αρχές έκριναν αξιόπιστη την απειλή εναντίον του προέδρου.
Η απειλή του Ιράν και οι αντιδράσεις του Λευκού Οίκου
Η απόφαση για τη μυστική φυγάδευση του Τραμπ δεν λήφθηκε τυχαία. Οι αμερικανικές υπηρεσίες ασφαλείας είχαν στη διάθεσή τους πληροφορίες για συγκεκριμένη και αξιόπιστη απειλή που συνδεόταν με το Ιράν και αφορούσε είτε τον ίδιο τον πρόεδρο είτε το αεροσκάφος του. Η συγκυρία θεωρήθηκε ιδιαίτερα ευαίσθητη, καθώς η Τουρκία, αν και σύμμαχος των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ, συνορεύει με το Ιράν, ενώ μόλις το προηγούμενο βράδυ οι αμερικανικές δυνάμεις είχαν επαναλάβει, με εντολή του ίδιου του Τραμπ, στρατιωτικά πλήγματα κατά ιρανικών στόχων μετά την κατάρρευση των διαπραγματεύσεων Ουάσιγκτον-Τεχεράνης. Η Τεχεράνη θεωρεί τον Τραμπ προσωπικά υπεύθυνο για αμερικανικές επιχειρήσεις που είχαν οδηγήσει στον θάνατο κορυφαίων Ιρανών στρατιωτικών και πολιτικών στελεχών, στοιχείο που ενίσχυσε τη βαρύτητα της απειλής.
Ο Αμερικανός πρόεδρος αρχικά είχε αρνηθεί ότι υπήρχε οποιοσδήποτε κίνδυνος, ωστόσο στην πτήση της επιστροφής έκανε λόγο για υποτιθέμενες απόπειρες κατά της ζωής του. Ο διευθυντής επικοινωνίας του Λευκού Οίκου, Στίβεν Τσανγκ, υπερασπίστηκε τα μέτρα ασφαλείας δηλώνοντας ότι «υπάρχουν πολλοί εχθροί των ΗΠΑ που τον έχουν στο στόχαστρο, και χρησιμοποιούμε όλα τα εργαλεία στη διάθεσή μας για να αντιμετωπίσουμε αυτές τις απειλές». Παράλληλα, το νέο αεροσκάφος που δώρισε το Κατάρ χαρακτηρίστηκε από τον Λευκό Οίκο ως «αεροσκάφος τελευταίας τεχνολογίας, εξοπλισμένο με πρωτόκολλα ασφαλείας υψηλού επιπέδου». Αξιωματούχοι είχαν εξηγήσει τότε δημόσια την αλλαγή αεροσκάφους ως απόρροια ανησυχιών για την ασφάλεια του δώρου του Κατάρ, το οποίο δεν διέθετε ακόμη όλα τα αμυντικά συστήματα του υπόλοιπου στόλου και χρειάστηκε εκ των υστέρων εγκατάσταση πρόσθετων συστημάτων.
Την επιχείρηση αποκάλυψαν οι δημοσιογράφοι Dan Lamothe, John Hudson, Andrew Ba Tran και Joyce Sohyun Lee της Washington Post, βασιζόμενοι σε υλικό που εξέτασε η εφημερίδα και σε συνομιλίες με Αμερικανό αξιωματούχο, καθώς και με άλλη πηγή με γνώση των προεδρικών μετακινήσεων. Το δημοσίευμα σημειώνει πως δεν έχει διευκρινιστεί πλήρως πώς ακριβώς ο Τραμπ επέστρεψε στο μεγαλύτερο αεροσκάφος μετά την προσγείωση στη Βρετανία, ενώ οι New York Times επιβεβαίωσαν ανεξάρτητα τα βασικά στοιχεία της υπόθεσης, αναφέροντας ότι δημοσιογράφοι και στελέχη του Λευκού Οίκου χρησιμοποιήθηκαν εν αγνοία τους ως αντιπερισπασμός για την επιτυχία του σχεδίου.
