Μια τεράστια πετρελαιοκηλίδα στο Ομάν απειλεί το θαλάσσιο οικοσύστημα ανοιχτά της χώρας, μετά τη διαρροή αργού πετρελαίου από δεξαμενόπλοιο που έχει προσαράξει κοντά σε προστατευόμενη θαλάσσια περιοχή. Το πλοίο μετέφερε σχεδόν ένα εκατομμύριο βαρέλια ρωσικού πετρελαίου με προορισμό την Ασία. Η κυβέρνηση του Ομάν ανακοίνωσε τη Δευτέρα 10 Αυγούστου την έκταση της απειλής, η οποία εντοπίζεται κοντά στα νησιά Χαλανίγιατ. Σύμφωνα με την Περιβαλλοντική Αρχή της χώρας, η κηλίδα καλύπτει περίπου 390 τετραγωνικά χιλιόμετρα.
Η πετρελαιοκηλίδα στο Ομάν και το δεξαμενόπλοιο Caroline Bezengi
Η διαρροή προέρχεται από το δεξαμενόπλοιο Caroline Bezengi, μήκους 274 μέτρων, το οποίο αντιμετώπισε σοβαρό πρόβλημα στις 8 Ιουνίου ανοιχτά της Υεμένης, κοντά στο λιμάνι Μουκάλα. Σύμφωνα με το ειδησεογραφικό πρακτορείο Reuters, δύο πηγές από τον χώρο της ναυτικής ασφάλειας ανέφεραν ότι οι πρώτες εκτιμήσεις έκαναν λόγο για έκρηξη πάνω στο πλοίο. Μέχρι σήμερα, ωστόσο, καμία πλευρά δεν έχει αναλάβει την ευθύνη για ενδεχόμενη επίθεση και δεν έχει διευκρινιστεί πλήρως η αιτία της ζημιάς.
Το Caroline Bezengi είχε φορτώσει το πετρέλαιο στο ρωσικό λιμάνι Νοβοροσίσκ, στη Μαύρη Θάλασσα, τον Απρίλιο. Στα τέλη Μαΐου πέρασε από τη Διώρυγα του Σουέζ, ακολουθώντας πορεία προς την Ασία, σύμφωνα με δεδομένα παρακολούθησης πλοίων που εξέτασε το Reuters. Το πρακτορείο, όπως και το France 24, εντάσσουν το δεξαμενόπλοιο στον λεγόμενο ρωσικό «σκιώδη στόλο», δηλαδή στα παλαιότερα πλοία που χρησιμοποιούνται για τη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου.
Κίνδυνος για τα Χαλανίγιατ και τη σπάνια θαλάσσια ζωή
Τα νησιά Χαλανίγιατ περιβάλλονται από προστατευόμενη θαλάσσια περιοχή, η οποία δημιουργήθηκε με βασιλικό διάταγμα του σουλτάνου Χάιθαμ μπιν Ταρίκ το 2025. Η περιοχή φιλοξενεί σπάνια είδη, μεταξύ των οποίων τις φάλαινες-καμπούρες της Αραβικής Θάλασσας και τους κορμοράνους της Σοκότρας. Σύμφωνα με την Περιβαλλοντική Αρχή του Ομάν, η πετρελαιοκηλίδα εκτείνεται βορειοανατολικά των νησιών, σε απόσταση περίπου επτά χιλιομέτρων από την ακτή.
Οι εκτιμήσεις για το πραγματικό μέγεθος της πετρελαιοκηλίδας στο Ομάν διαφέρουν σημαντικά. Η Greenpeace, βάσει δορυφορικών εικόνων, είχε υπολογίσει την έκτασή της στα 600 τετραγωνικά χιλιόμετρα, ενώ νεότερη ανάλυση που επικαλείται το Associated Press ανέβασε το ποσοστό ακόμη και στα 800 τετραγωνικά χιλιόμετρα στις 7 Αυγούστου, βάσει στοιχείων της Greenpeace και της ολλανδικής οργάνωσης PAX. Οι αρχές του Ομάν διαβεβαιώνουν πάντως ότι επί του παρόντος δεν υπάρχει άμεσος κίνδυνος για κρίσιμες εγκαταστάσεις της περιοχής, όπως μονάδες αφαλάτωσης νερού και τουριστικές υποδομές.
Η μάχη για να μη φτάσει το πετρέλαιο στην ακτή
Ειδικοί προειδοποιούν ότι το κρίσιμο στοίχημα είναι να παραμείνει το πετρέλαιο μακριά από τις ρηχές παράκτιες ζώνες και την ακτογραμμή. Για την αντιμετώπιση πετρελαιοκηλίδας τέτοιου μεγέθους απαιτείται συνδυασμός επιχειρήσεων, όπως η ρίψη ειδικών χημικών διασκορπιστικών ουσιών από αεροσκάφη, καθώς και η χρήση πλωτών φραγμάτων και εξοπλισμού συλλογής πετρελαίου. Όσο η κηλίδα παραμένει στην ανοιχτή θάλασσα, οι επιπτώσεις εκτιμάται ότι είναι μικρότερες σε σχέση με το ενδεχόμενο να φτάσει σε ρηχά νερά.
Ο κίνδυνος από την πετρελαιοκηλίδα στο Ομάν αφορά κυρίως τα κοράλλια, τα ψάρια, τα θαλασσοπούλια και άλλα είδη της θαλάσσιας πανίδας της περιοχής. Σε περίπτωση μεγάλης πετρελαιοκηλίδας, μέρος του πετρελαίου μπορεί να παραμείνει στο περιβάλλον για μεγάλο χρονικό διάστημα, επηρεάζοντας μακροπρόθεσμα το οικοσύστημα των νησιών Χαλανίγιατ.
