Διακομματική ομάδα μελών του Κογκρέσου των Ηνωμένων Πολιτειών ζητά από την αμερικανική κυβέρνηση να αναδείξει τον Great Sea Interconnector σε προτεραιότητα της πολιτικής της στην Ανατολική Μεσόγειο. Η πρωτοβουλία, που κατατέθηκε στην Ουάσιγκτον, συνδέει ευθέως την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ με τον Οικονομικό Διάδρομο Ινδίας, Μέσης Ανατολής και Ευρώπης, γνωστό ως IMEC. Η επιστολή έρχεται λίγες ημέρες μετά την υπογραφή στην Αθήνα της συμφωνίας για την είσοδο του γαλλικού ομίλου Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου στην εταιρεία του έργου.
Διαβάστε επίσης: Το Κογκρέσο ζητά προτεραιότητα για τον Great Sea Interconnector
Η πρωτοβουλία των Αμερικανών νομοθετών
Την επιστολή προς τον υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, και τον επικεφαλής της Αναπτυξιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (DFC), Μπεν Μπλακ, ανέλαβαν από κοινού ο Δημοκρατικός βουλευτής Μπραντ Σνάιντερ και ο Ρεπουμπλικάνος συνάδελφός του Γκας Μπιλιράκης. Στο κείμενο προσυπέγραψαν επίσης οι βουλευτές Τζέικ Όκινκλος, Νταν Γκόλντμαν, Κρεγκ Γκόλντμαν και Χέιλι Στίβενς, στοιχείο που ενισχύει τον διακομματικό χαρακτήρα της πρωτοβουλίας. Οι νομοθέτες τονίζουν πως «η Ανατολική Μεσόγειος θα διαδραματίσει ζωτικής σημασίας ρόλο ως πύλη προς τον IMEC» και χαρακτηρίζουν τον Great Sea Interconnector βασικό στρατηγικό έργο υποδομής για την ανάπτυξη του διαδρόμου.
Σύμφωνα με την επιστολή, η διασύνδεση των ηλεκτρικών δικτύων της Ελλάδας, της Κύπρου και του Ισραήλ θα δημιουργήσει έναν ενεργειακό άξονα ανάμεσα σε βασικούς εταίρους των Ηνωμένων Πολιτειών. Οι υπογράφοντες επισημαίνουν ότι το έργο θα συμβάλει στην άρση της ενεργειακής απομόνωσης της Κύπρου, θα ενισχύσει την ασφάλεια εφοδιασμού του Ισραήλ και θα επιτρέψει αμφίδρομες ροές ηλεκτρικής ενέργειας ανάμεσα στην Ευρώπη και την Ανατολική Μεσόγειο. Η χρονική στιγμή της παρέμβασης δεν είναι τυχαία, καθώς λίγες ημέρες νωρίτερα είχε υπογραφεί στην Αθήνα η συμφωνία που φέρνει τον γαλλικό επενδυτικό όμιλο Meridiam στο μετοχικό κεφάλαιο της εταιρείας που υλοποιεί το έργο, ως πλειοψηφικό μέτοχο.
Στρατηγικό συμφέρον και γεωπολιτικές προκλήσεις
Οι Αμερικανοί βουλευτές υποστηρίζουν πως η Ουάσιγκτον έχει σαφές συμφέρον από την ανάπτυξη υποδομών που ενισχύουν τους εταίρους της, διαφοροποιούν τις ενεργειακές οδούς και εμβαθύνουν την περιφερειακή συνεργασία. Παρουσιάζουν παράλληλα έργα σαν τον Great Sea Interconnector ως εναλλακτική απέναντι σε υποδομές που ελέγχονται από στρατηγικούς ανταγωνιστές των Ηνωμένων Πολιτειών, τοποθετώντας το εγχείρημα σε ευρύτερο γεωπολιτικό πλαίσιο. Στο τέλος της επιστολής, ζητούν από την κυβέρνηση Τραμπ διαβαθμισμένη ενημέρωση, προκειμένου να συζητηθούν αναλυτικά οι «γεωπολιτικές προκλήσεις» που συνοδεύουν την ολοκλήρωση του έργου.
Η πρωτοβουλία εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο του Eastern Mediterranean Gateway Act, της διακομματικής νομοθετικής πρότασης που είχαν καταθέσει οι Σνάιντερ και Μπιλιράκης τον Μάιο του 2025. Το νομοσχέδιο αναγνωρίζει επίσημα την Ανατολική Μεσόγειο ως βασική πύλη του IMEC και περιλαμβάνει ρητή αναφορά στον Great Sea Interconnector ανάμεσα στις ενεργειακές υποδομές που μπορούν να αποτελέσουν τη βάση για τη σύνδεση της Ινδίας και του Κόλπου με την Ευρώπη. Η πρόταση αυτή έχει ήδη εγκριθεί σε επίπεδο Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής των Αντιπροσώπων, ενώ αντίστοιχη πρόοδος έχει σημειωθεί και στη Γερουσία.
Τι ακολουθεί για το έργο
Η παράλληλη πρόοδος του Eastern Mediterranean Gateway Act τόσο στη Βουλή των Αντιπροσώπων όσο και στη Γερουσία ενισχύει τη διακομματική διάσταση της προσπάθειας για μεγαλύτερη αμερικανική εμπλοκή στην περιοχή. Η νέα επιστολή προς τον Ρούμπιο και τον Μπλακ αναμένεται να αποτελέσει πρόσθετη πίεση προς την κυβέρνηση Τραμπ, ώστε ο Great Sea Interconnector να ενταχθεί ουσιαστικά στις προτεραιότητες της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής για την Ανατολική Μεσόγειο, την ίδια περίοδο που η είσοδος της Meridiam στο μετοχικό σχήμα του έργου ανοίγει νέο κεφάλαιο για τη χρηματοδότησή του.
