Ένα ασυνήθιστο περιστατικό στην Αρκτική κατέληξε σε βαρύ πρόστιμο για έναν επιβάτη πλοίου, ο οποίος αποφάσισε να ξυπνήσει μια πολική αρκούδα που κοιμόταν, χρησιμοποιώντας την κόρνα του σκάφους. Το επεισόδιο σημειώθηκε στο Σβάλμπαρντ, νορβηγικό αρχιπέλαγος στην Αρκτική, σε απόσταση περίπου χιλίων χιλιομέτρων από τον Βόρειο Πόλο. Οι τοπικές αρχές ανακοίνωσαν πρόστιμο ύψους 4.550 ευρώ (50.000 νορβηγικές κορώνες), το οποίο ο δράστης αποδέχθηκε χωρίς αντίρρηση. Η υπόθεση επαναφέρει στο προσκήνιο τους αυστηρούς κανονισμούς προστασίας που ισχύουν για τις πολικές αρκούδες Σβάλμπαρντ από το 1972.
Το επεισόδιο στο φιορδ του Σβάλμπαρντ
Σύμφωνα με την ανακοίνωση του κυβερνήτη του αρχιπελάγους, το περιστατικό εξελίχθηκε ενώ το πλοίο έπλεε σε ένα από τα φιορδ του βορειοανατολικού Σβάλμπαρντ, μέσα στον τρέχοντα μήνα. Οι επιβαίνοντες παρατήρησαν μια πολική αρκούδα να κοιμάται ήσυχα στο έδαφος, κοντά στην ακτή. Αντί να παρατηρήσουν το ζώο εξ αποστάσεως, όπως προβλέπει ο κανονισμός, ένα άτομο μέσα στο σκάφος ενεργοποίησε την κόρνα ομίχλης του πλοίου με στόχο να το ξυπνήσει. Η αρκούδα, ξαφνιασμένη από τον δυνατό ήχο, εγκατέλειψε αμέσως το σημείο και μετακινήθηκε αλλού, χωρίς να τραυματιστεί.
Οι υπηρεσίες του κυβερνήτη του Σβάλμπαρντ ενημερώθηκαν για το συμβάν και προχώρησαν σε έλεγχο, ο οποίος κατέληξε στην επιβολή προστίμου 50.000 κορωνών, ποσό που αντιστοιχεί σε 4.550 ευρώ. Ο άνδρας που χρησιμοποίησε την κόρνα αποδέχθηκε την ποινή χωρίς να την αμφισβητήσει, αναγνωρίζοντας την παράβαση του κανονισμού. Το ύψος του προστίμου θεωρείται ενδεικτικό της αυστηρότητας με την οποία οι νορβηγικές αρχές αντιμετωπίζουν κάθε ενόχληση προς τα άγρια ζώα της περιοχής, ιδίως όταν πρόκειται για ένα τόσο ευάλωτο και εμβληματικό είδος όσο η πολική αρκούδα.
Αυστηρή νομοθεσία προστασίας για τις πολικές αρκούδες
Ο τοπικός κανονισμός του Σβάλμπαρντ είναι σαφής: απαγορεύεται να ενοχλεί κανείς χωρίς λόγο, να προσελκύει ή να καταδιώκει μια πολική αρκούδα. Το είδος έχει καθεστώς προστατευόμενου ζώου από το 1972, γεγονός που καθιστά κάθε παρέμβαση στη φυσική συμπεριφορά του παράνομη, ακόμη και όταν δεν προκαλείται άμεση σωματική βλάβη. Ο κανονισμός στοχεύει στην αποτροπή περιστατικών όπου ο άνθρωπος διαταράσσει τον κύκλο ανάπαυσης, κυνηγιού ή αναπαραγωγής των ζώων, κάτι που μπορεί να έχει σοβαρές συνέπειες για έναν πληθυσμό ήδη περιορισμένο.
Σύμφωνα με την τελευταία επιστημονική καταγραφή, η οποία πραγματοποιήθηκε το 2015, στο αρχιπέλαγος του Σβάλμπαρντ ζουν περίπου 260 πολικές αρκούδες. Ο μικρός αυτός πληθυσμός βρίσκεται υπό συνεχή παρακολούθηση, καθώς οι πολικές αρκούδες θεωρούνται από τα πλέον ευάλωτα είδη στις κλιματικές αλλαγές που πλήττουν την Αρκτική. Η επιβολή αυστηρών προστίμων, όπως αυτό των 4.550 ευρώ, αποτελεί μέρος της πολιτικής των τοπικών αρχών για την προστασία της άγριας ζωής, ειδικά σε μια περιοχή που δέχεται κάθε χρόνο μεγάλο αριθμό επισκεπτών και κρουαζιερόπλοιων. Οι αρχές του Σβάλμπαρντ έχουν επανειλημμένα υπενθυμίσει στους ταξιδιώτες ότι η παρατήρηση των πολικών αρκούδων πρέπει να γίνεται πάντα από ασφαλή απόσταση και χωρίς καμία μορφή παρέμβασης στη συμπεριφορά τους.
