Ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν άνοιξε το ενδεχόμενο ένταξης της Αιγύπτου στη Συμφωνία της Μέκκας, το σύμφωνο αμοιβαίας άμυνας που υπέγραψαν πρόσφατα η Τουρκία, η Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν. Σε συνέντευξη που παραχώρησε στο Al Jazeera, ο Ερντογάν χαρακτήρισε την πιθανή συμμετοχή του Καΐρου ως μία από τις επιλογές για το μέλλον της συμφωνίας. Η συνέντευξη για την εκπομπή «Al Muqabala» προγραμματίστηκε να μεταδοθεί το βράδυ της Κυριακής από το Al Jazeera Arabic. Ο Τούρκος πρόεδρος αναφέρθηκε επίσης σε σειρά περιφερειακών ζητημάτων, από τη Γάζα και τον Λίβανο έως τις σχέσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Διαβάστε επίσης: Ο Ερντογάν ανοίγει πόρτα στην Αίγυπτο για το Σύμφωνο της Μέκκας
Τι προβλέπει η Συμφωνία της Μέκκας
Η Συμφωνία της Μέκκας υπογράφηκε την περασμένη Παρασκευή στην ιερή για τους μουσουλμάνους πόλη από τον Ερντογάν, τον Σαουδάραβα διάδοχο Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν και τον πρωθυπουργό του Πακιστάν Σεχμπάζ Σαρίφ. Αρκετοί αναλυτές έχουν χαρακτηρίσει τη συμφωνία ως «Ισλαμικό ΝΑΤΟ», λόγω της βασικής της πρόβλεψης: μια ένοπλη επίθεση εναντίον ενός από τα τρία κράτη θα θεωρείται επίθεση εναντίον όλων. Η ρήτρα αυτή παραπέμπει σε λογική συλλογικής αποτροπής και έχει συγκριθεί με το Άρθρο 5 του ΝΑΤΟ. Ωστόσο, αξιωματούχοι στο Ισλαμαμπάντ έσπευσαν να διευκρινίσουν ότι δεν πρόκειται για αντίστοιχη συμμαχία ούτε για συμφωνία που στρέφεται εναντίον συγκεκριμένης χώρας.
Ο Ερντογάν δήλωσε ότι η Συμφωνία της Μέκκας έστειλε ένα σημαντικό μήνυμα στον κόσμο και πρόσθεσε ότι η ένταξη της Αιγύπτου συγκαταλέγεται στις επιλογές για τη μελλοντική επέκτασή της. Η πιθανή προσχώρηση του Καΐρου θα διεύρυνε σημαντικά τη γεωγραφική εμβέλεια του συμφώνου, το οποίο προς το παρόν περιλαμβάνει την Τουρκία, τη Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν. Καμία επίσημη ανακοίνωση από την αιγυπτιακή πλευρά δεν έχει γίνει μέχρι στιγμής σχετικά με ενδεχόμενη συμμετοχή στη συμφωνία.
Ο Ερντογάν για Λίβανο, Γάζα και Ευρώπη
Πέρα από τη Συμφωνία της Μέκκας, ο Ερντογάν αναφέρθηκε εκτενώς στην ένταση που επικρατεί στα Στενά του Ορμούζ, τονίζοντας ότι η επαναλειτουργία τους αποτελεί προτεραιότητα για την Άγκυρα, καθώς ο συνεχιζόμενος αποκλεισμός τους δεν εξυπηρετεί κανέναν. Εξήρε παράλληλα τον ρόλο του Κατάρ στις προσπάθειες διαμεσολάβησης για τον τερματισμό των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή. Για τη Συρία, ο Τούρκος πρόεδρος δήλωσε ότι η Άγκυρα θα συνεχίσει να στηρίζει την προσπάθεια σταθεροποίησης της χώρας, ενώ αναφέρθηκε και στα δικαιώματα των Κούρδων, υποστηρίζοντας ότι πρέπει να έχουν μερίδιο στην ειρήνη και τη σταθερότητα. Σχετικά με τη Γάζα, τόνισε ότι η Τουρκία δεν πρόκειται να την εγκαταλείψει και θα συνεχίσει να παρέχει την απαραίτητη στήριξη.
Ο Ερντογάν χαρακτήρισε ιδιαίτερα ανησυχητικές τις συνεχιζόμενες ισραηλινές επιθέσεις στον Λίβανο και αποκάλυψε ότι έθεσε το ζήτημα στον Ντόναλντ Τραμπ κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Τουρκία. Σύμφωνα με τον Τούρκο πρόεδρο, συζήτησε με τον Αμερικανό ομόλογό του την αναγκαιότητα να σταματήσει ο πόλεμος στον Λίβανο. Ο Ερντογάν σημείωσε ότι η συνέχιση των ισραηλινών επιθέσεων αποτελεί μείζονα πηγή ανησυχίας για την Τουρκία.
Ο Τούρκος πρόεδρος υποστήριξε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν φαίνεται διατεθειμένη να δεχτεί την Τουρκία ως μέλος και ότι η ένταξη δεν αποτελεί πλέον προτεραιότητα για την Άγκυρα. Εκτίμησε μάλιστα ότι, ως αποτέλεσμα αυτής της στάσης, η Ευρώπη θα είναι εκείνη που τελικά θα χάσει από την απομάκρυνση της Τουρκίας από την ευρωπαϊκή προοπτική. Ο Ερντογάν αναφέρθηκε επίσης στις σχέσεις της Τουρκίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες, υποστηρίζοντας ότι έχει λάβει δέσμευση από τον Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με την επιστροφή της χώρας του στο πρόγραμμα κατασκευής των μαχητικών αεροσκαφών F-35. Η Άγκυρα είχε απομακρυνθεί από το πρόγραμμα το 2019, μετά την απόκτηση του ρωσικού αντιαεροπορικού συστήματος S-400, το οποίο η Ουάσιγκτον θεωρούσε απειλή για την ασφάλεια της τεχνολογίας των F-35.
Τι ακολουθεί για τα F-35 και την Αίγυπτο
Παρά τις δηλώσεις Τραμπ για πιθανή επανεξέταση του ζητήματος, η επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 εξακολουθεί να αντιμετωπίζει εμπόδια στο αμερικανικό Κογκρέσο. Ο Ερντογάν δήλωσε πάντως ότι αναμένει η δέσμευση Τραμπ να υλοποιηθεί. Παράλληλα, το ενδεχόμενο ένταξης της Αιγύπτου στη Συμφωνία της Μέκκας παραμένει ανοιχτό, χωρίς ωστόσο να έχει ανακοινωθεί συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα ή επίσημη πρόταση προς το Κάιρο.
