Ο Σύρος κούρδος ηγέτης Μαζλούμ Άμπντι ανακοίνωσε αργά την Τρίτη τη διάλυση των SDF, της ισχυρής κουρδικής ένοπλης οργάνωσης που στάθηκε στην πρώτη γραμμή των μαχών κατά του Ισλαμικού Κράτους. Η ανακοίνωση έγινε στο προεδρικό παλάτι της Δαμασκού, ύστερα από συνάντηση του κ. Άμπντι με τον Σύρο de facto πρόεδρο Άχμαντ αλ Σάρα. Η απόφαση αποτελεί εφαρμογή συμφωνίας που είχε υπογραφεί νωρίτερα φέτος, τον Ιανουάριο, και προέβλεπε την πλήρη ενσωμάτωση των κουρδικών θεσμών στον νέο κρατικό μηχανισμό της Συρίας.
Η ανακοίνωση της διάλυσης των SDF στη Δαμασκό
Ο κ. Άμπντι εκφώνησε την ομιλία του σε δύο γλώσσες, πρώτα στα αραβικά και κατόπιν στα κουρδικά, δηλώνοντας: «Ανακοινώνουμε σήμερα το τέλος της αποστολής των Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων και δηλώνουμε, με κάθε υπευθυνότητα, τη διάλυσή τους ως ανεξάρτητης στρατιωτικής δύναμης». Στην εκδήλωση παραβρέθηκαν και άλλοι Σύροι κούρδοι στρατιωτικοί και πολιτικοί ηγέτες, οι οποίοι παρακολούθησαν από κοντά την επίσημη ανακοίνωση της διάλυσης των SDF. Σύμφωνα με τη συριακή κρατική τηλεόραση, η απόφαση προβλέπει και τη διάλυση της αυτόνομης κουρδικής διοίκησης, καθώς και όλων των στρατιωτικών και πολιτικών δομών που σχετίζονταν με αυτήν, με πλήρη ενσωμάτωσή τους στον συριακό κρατικό μηχανισμό.
Ο Άχμαντ αλ Σάρα, ο ισλαμιστής πρόεδρος που ανέτρεψε τον Μπασάρ αλ Άσαντ το 2024, έχει δηλώσει επανειλημμένα πως στόχος του είναι να επανενώσει τη Συρία και να διαλύσει όλες τις ένοπλες οργανώσεις της χώρας. Οι SDF ιδρύθηκαν το 2015 με πρωτοβουλία της Ουάσινγκτον και κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου (2011-2024) κατάφεραν να ελέγξουν εκτεταμένες περιοχές της βόρειας και βορειοανατολικής Συρίας, πλούσιες σε πετρέλαιο, όπου εγκαθίδρυσαν αυτόνομες κουρδικές αρχές. Στο αποκορύφωμά τους, οι δυνάμεις αυτές αριθμούσαν έως και 100.000 μαχητές, κυρίως Κούρδους και Άραβες, και διαδραμάτισαν κρίσιμο ρόλο στη συντριβή του Ισλαμικού Κράτους με την υποστήριξη του διεθνούς αντιτζιχαντιστικού συνασπισμού υπό τις ΗΠΑ.
Αντιδράσεις και το διεθνές πλαίσιο
Ο κ. Άμπντι υπενθύμισε πως η διάλυση των SDF ακολουθεί τη συμφωνία που είχε συναφθεί με τον πρόεδρο Σάρα και σηματοδοτεί την ολοκλήρωση της ενσωμάτωσης των κουρδικών δυνάμεων στον συριακό στρατό. Ο αμερικανός πρεσβευτής στην Τουρκία και ειδικός απεσταλμένος του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για τη Συρία, Τομ Μπαράκ, χαρακτήρισε την εξέλιξη «απόλυτα ιστορική», τονίζοντας πως πρόκειται για αληθινή ενσωμάτωση που ενισχύει την εθνική κυριαρχία της Συρίας. Η δήλωση αυτή προσδίδει επιπλέον βάρος στην κίνηση, δεδομένου του ρόλου των ΗΠΑ στη διαμόρφωση της κουρδικής στρατιωτικής παρουσίας στη χώρα από το 2015.
Η ανακοίνωση της διάλυσης έρχεται μία ημέρα μετά την ανακοίνωση των ΗΠΑ ότι αφαιρούν τη Συρία από τη μαύρη λίστα των κρατών που κατηγορούνται για υποστήριξη της τρομοκρατίας, μια κίνηση που θεωρείται κλειδί για την ανοικοδόμηση και την ανάκαμψη της συριακής οικονομίας. Οι δύο εξελίξεις, η αφαίρεση από τη λίστα και η διάλυση των SDF, φαίνεται να συνδέονται με την ευρύτερη προσπάθεια της κυβέρνησης του Αχμάντ αλ Σάρα να εμφανίσει τη Συρία ως ενοποιημένο κράτος, χωρίς παράλληλες ένοπλες δομές εκτός κρατικού ελέγχου.
Τι σηματοδοτεί η ενσωμάτωση των κουρδικών δυνάμεων
Η de facto συριακή κυβέρνηση και οι Κούρδοι διαπραγματεύονταν επί μήνες τους όρους εφαρμογής της συμφωνίας του Ιανουαρίου, η οποία προέβλεπε την πλήρη ενσωμάτωση των κουρδικών θεσμών στο νέο κρατικό οικοδόμημα. Με τη διάλυση των SDF να έχει πλέον ανακοινωθεί επίσημα, το επόμενο βήμα αφορά την ουσιαστική ένταξη των πρώην μαχητών στον συριακό στρατό και τη μετάβαση της αυτόνομης κουρδικής διοίκησης σε δομές που θα λειτουργούν υπό τον έλεγχο της κεντρικής κυβέρνησης στη Δαμασκό.
