Ο βασιλιάς Χάακον της Νορβηγίας ορκίστηκε σήμερα Τρίτη ενώπιον του νορβηγικού κοινοβουλίου, αναλαμβάνοντας επίσημα τα καθήκοντά του μετά τον θάνατο του πατέρα του, βασιλιά Χάραλντ. Η τελετή έγινε στο Όσλο και μεταδόθηκε ζωντανά στην τηλεόραση, την ώρα που η Νορβηγία βρίσκεται σε περίοδο εθνικού πένθους. Ο Χάραλντ, ο μακροβιότερος μονάρχης της Ευρώπης, πέθανε την Παρασκευή 29 Αυγούστου 2026 σε ηλικία 89 ετών. Ο γιος του έγινε αυτόματα βασιλιάς τη στιγμή του θανάτου, χωρίς ωστόσο να προβλέπεται τελετή στέψης, καθώς ο θεσμός καταργήθηκε το 1908.
Η τελετή ορκωμοσίας στο κοινοβούλιο
Σύμφωνα με όσα προβλέπει το νορβηγικό Σύνταγμα, ο βασιλιάς Χάακον εκφώνησε τον καθιερωμένο όρκο δεσμευόμενος να κυβερνήσει το Βασίλειο της Νορβηγίας σύμφωνα με το Σύνταγμα και τους νόμους του. Η φράση που εκφώνησε ήταν: «Υπόσχομαι και ορκίζομαι να κυβερνήσω το Βασίλειο της Νορβηγίας σύμφωνα με το Σύνταγμα και τους νόμους του, με τη βοήθεια του Παντοδύναμου και Παντογνώστη Θεού». Πρόκειται για την ίδια ακριβώς διατύπωση που είχε χρησιμοποιήσει ο πατέρας του, βασιλιάς Χάραλντ, όταν ορκίστηκε το 1991.
Στο πλευρό του νέου μονάρχη βρέθηκε η σύζυγός του, βασίλισσα Μέτε-Μάριτ, η οποία αναρρώνει μετά από επιτυχημένη μεταμόσχευση πνεύμονα τον Ιούνιο. Παρόντες στην τελετή ήταν επίσης τα δύο παιδιά του ζευγαριού, η διάδοχος του θρόνου πριγκίπισσα Ίνγκριντ Αλεξάνδρα, 22 ετών, και ο πρίγκιπας Σβέρε Μάγκνους, 20 ετών, καθώς και η γιαγιά τους, βασίλισσα Σόνια, 89 ετών, χήρα του εκλιπόντος μονάρχη.
Από την ημέρα του θανάτου του Χάραλντ, δεκάδες χιλιάδες πολίτες έχουν επισκεφθεί τα ανάκτορα στο Όσλο για να αφήσουν λουλούδια, κεριά, σημαίες και προσωπικά μηνύματα, αποτίοντας φόρο τιμής στον εκλιπόντα μονάρχη. Η κηδεία του βασιλιά Χάραλντ έχει προγραμματιστεί για τις 9 Σεπτεμβρίου, όπως ανακοίνωσαν τα Ανάκτορα.
Η συγκινητική ομιλία και η στήριξη του λαού στη μοναρχία
Στην πρώτη του ομιλία προς το έθνος μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, ο νέος βασιλιάς Χάακον χαρακτήρισε τον πατέρα του «υπέροχο πατέρα», σε μια δήλωση που άγγιξε το νορβηγικό κοινό εν μέσω του δημόσιου πένθους. Η στάση αυτή αποτύπωσε το κλίμα συγκίνησης που επικρατεί στη χώρα από την Παρασκευή, με πολίτες κάθε ηλικίας να συρρέουν καθημερινά στα ανάκτορα.
Η μοναρχία φαίνεται να ενισχύει τη δημοτικότητά της αυτή την περίοδο. Σύμφωνα με δημοσκόπηση της εταιρείας Norstat για λογαριασμό του δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα NRK, η οποία δημοσιεύθηκε την Τρίτη και αποτελεί την πρώτη μέτρηση μετά τον θάνατο του Χάραλντ, το 72% των Νορβηγών τάσσεται υπέρ της διατήρησης του θεσμού, ενώ μόλις το 20% προτιμά δημοκρατία ή διαφορετική μορφή διακυβέρνησης. Στην προηγούμενη μέτρηση της ίδιας εταιρείας τον Μάιο, η υποστήριξη προς τη μοναρχία είχε καταγραφεί στο 64%, γεγονός που δείχνει σημαντική άνοδο των ποσοστών μέσα σε λίγους μήνες.
Η παράλληλη παρουσία της βασίλισσας Σόνιας στην τελετή λειτούργησε συμβολικά, καθώς η ίδια είχε σταθεί δίπλα στον σύζυγό της όταν εκείνος έδωσε τον ίδιο όρκο πριν από 35 χρόνια. Η συνέχεια αυτή ανάμεσα στις γενιές της βασιλικής οικογένειας φάνηκε να ενισχύει το αίσθημα σταθερότητας στη νορβηγική κοινωνία, παρά τη θλίψη για την απώλεια.
Τι ακολουθεί για τη Νορβηγία
Μετά την ολοκλήρωση της τελετής στο κοινοβούλιο, οι πολίτες θα έχουν τη δυνατότητα να αποτίσουν φόρο τιμής στη σορό του βασιλιά Χάραλντ, η οποία θα παραμείνει σε λαϊκό προσκύνημα στο παρεκκλήσι των ανακτόρων έως τις 8 Σεπτεμβρίου. Η κηδεία του θα τελεστεί την επόμενη ημέρα, στις 9 Σεπτεμβρίου, κλείνοντας τον κύκλο του εθνικού πένθους που έχει κηρύξει η Νορβηγία για τον μακροβιότερο μονάρχη της Ευρώπης.
