Ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης αναφέρθηκε αναλυτικά στις ελληνοτουρκικές σχέσεις και στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα πόντισης υποθαλάσσιου καλωδίου, μιλώντας στην εκπομπή «15 Λεπτά» των ΝΕΩΝ και τον δημοσιογράφο Γιώργο Παπαχρήστο. Ο επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας ξεκαθάρισε ότι η Αθήνα ενημερώνει μέσω NAVTEX τα παραπλέοντα σκάφη και τα γειτονικά κράτη, όπως προβλέπει το διεθνές δίκαιο. Παράλληλα, τοποθετήθηκε στο ζήτημα της οριοθέτησης της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης και της υφαλοκρηπίδας με την Τουρκία.
Το καλώδιο και η ελληνική δικαιοδοσία
Σύμφωνα με τον κ. Γεραπετρίτη, το ευρωπαϊκό πρόγραμμα έρευνας και πόντισης καλωδίου αδειοδοτείται αποκλειστικά από την Ελλάδα και βρίσκεται εντός της ελληνικής θαλάσσιας δικαιοδοσίας. Ο υπουργός τόνισε ότι δεν τίθεται κανένα ζήτημα αδειοδότησης από άλλη χώρα, απορρίπτοντας κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς ότι η ενημέρωση της Τουρκίας από τη γαλλική εταιρεία που συμμετέχει στην κοινοπραξία αποτελεί έμμεση αναγνώριση τουρκικού δικαιώματος. Όπως εξήγησε, το έργο διέρχεται από ελληνική υφαλοκρηπίδα και από μη οριοθετημένη ΑΟΖ, γεγονός που επαναφέρει στο προσκήνιο την ανάγκη οριοθέτησης των θαλάσσιων ζωνών μεταξύ των δύο χωρών.
Ο Γεραπετρίτης υπενθύμισε ότι το διεθνές δίκαιο επιβάλλει σε χώρες με αντικριστές ακτές να συζητούν για την οριοθέτηση. Η σταθερή θέση της Ελλάδας, όπως υπογράμμισε, είναι ότι υπάρχει μία και μοναδική διαφορά με την Τουρκία: η οριοθέτηση της ΑΟΖ και της υφαλοκρηπίδας. Ωστόσο, όπως παραδέχθηκε, η τουρκική πλευρά υποστηρίζει ότι υπάρχουν περισσότερα ζητήματα τα οποία θεωρεί αλληλένδετα με το συγκεκριμένο θέμα, κάτι που περιπλέκει τις συνομιλίες μεταξύ των δύο πλευρών.
Οι ελληνοτουρκικές σχέσεις και η υπόθεση της Χάγης
Ο υπουργός Εξωτερικών διευκρίνισε ότι οι δύο χώρες δεν βρίσκονται κοντά σε συμφωνία για συνυποσχετικό που θα οδηγούσε το ζήτημα στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης. Σύμφωνα με τον κ. Γεραπετρίτη, η νομολογία ευνοεί τις ελληνικές θέσεις, ωστόσο η Τουρκία την αμφισβητεί και για τον λόγο αυτό δεν έχει κυρώσει τη Σύμβαση για το Δίκαιο της Θάλασσας. Παρά τις διαφορές, ο υπουργός υπογράμμισε ότι τα τελευταία τρία χρόνια λειτουργίας του διαύλου επικοινωνίας με την Άγκυρα έχουν καταφέρει να απομειωθούν οι εντάσεις, να μειωθούν οι παραβιάσεις στο Αιγαίο και να περιοριστούν οι παράτυπες μεταναστευτικές ροές προς τα ελληνικά νησιά.
Αναφερόμενος στη Διακήρυξη των Αθηνών, ο κ. Γεραπετρίτης σημείωσε ότι απέφερε θετικά αποτελέσματα σε ορισμένα κεφάλαια, ενώ σε άλλα όχι, τονίζοντας ωστόσο ότι είναι η πρώτη φορά που Ελλάδα και Τουρκία κάθισαν στο ίδιο τραπέζι έχοντας μια συγκεκριμένη διαδικασία συνεργασίας. Ο υπουργός δεν παρέκαμψε τις δυσκολίες στο κλίμα μεταξύ των δύο ακτών του Αιγαίου, παραδεχόμενος ότι δεν πρόκειται να υπάρξει απόλυτη ηρεμία στις ελληνοτουρκικές σχέσεις αν δεν οριοθετηθούν οι θαλάσσιες ζώνες. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, μόνο τότε θα υπάρξει μακρά ειρήνη στην περιοχή του Αιγαίου και της Ανατολικής Μεσογείου.
Ο κ. Γεραπετρίτης επεσήμανε πως τα τελευταία τρία χρόνια, παρά τις τεκτονικές αλλαγές που έχουν σημειωθεί διεθνώς στη χειρότερη περίοδο μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, η Ελλάδα και η Τουρκία έχουν καταφέρει να αποτρέψουν την πρόκληση μείζονος κρίσης στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο. Η δήλωση αυτή αποτυπώνει τη γραμμή που ακολουθεί η ελληνική διπλωματία, η οποία επιδιώκει τη διατήρηση του διαύλου επικοινωνίας με την Άγκυρα, χωρίς ωστόσο να υποχωρεί από τις θεμελιώδεις ελληνικές θέσεις για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών στο Αιγαίο.
