Μία ιδιαίτερα σημαντική επιστημονική καταγραφή έγινε στη θαλάσσια περιοχή του Λαδικού στη Ρόδο, όπου εντοπίστηκε για πρώτη φορά στα ελληνικά ύδατα το ξενικό καβούρι Liomera rugipes. Το είδος προέρχεται από τον Ινδικό Ωκεανό και η παρουσία του καταγράφηκε σε βάθος 50 έως 55 μέτρων. Η ανακάλυψη ανακοινώθηκε από τον Υδροβιολογικό Σταθμό Ρόδου και αποτελεί τη δυτικότερη παρουσία του συγκεκριμένου είδους που έχει καταγραφεί μέχρι σήμερα στη Μεσόγειο.
Διαβάστε επίσης: Η Ρόδος σοκαρισμένη: Άθλιες συνθήκες διαβίωσης παιδιών
Πώς έγινε η ταυτοποίηση του καβουριού
Το άτομο που συλλέχθηκε ήταν αρσενικό και η ταυτοποίησή του πραγματοποιήθηκε έπειτα από λεπτομερή εξέταση των μορφολογικών του χαρακτηριστικών. Ιδιαίτερη σημασία για την επιβεβαίωση του είδους είχε η μελέτη της χαρακτηριστικής μορφής του πρώτου αρσενικού γονοποδίου, ενός στοιχείου που επιτρέπει στους ειδικούς να διακρίνουν με ακρίβεια συγγενικά είδη καβουριών. Παράλληλα με τη μορφολογική εξέταση, οι επιστήμονες προχώρησαν και σε μοριακή ανάλυση του δείγματος, η οποία παρείχε την πρώτη αλληλουχία DNA barcode που έχει καταγραφεί ποτέ για το Liomera rugipes.
Το στοιχείο αυτό θεωρείται ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς λειτουργεί πλέον ως νέο εργαλείο για τη μελλοντική αναγνώριση και παρακολούθηση της εξάπλωσης του είδους σε άλλες περιοχές. Η συνδυασμένη χρήση μορφολογικών και μοριακών δεδομένων ενισχύει την αξιοπιστία της καταγραφής, αφού επιτρέπει διασταύρωση των ευρημάτων με διεθνείς βάσεις γενετικών δεδομένων. Το Liomera rugipes ανήκει στην οικογένεια Xanthidae και είχε περιγραφεί επιστημονικά για πρώτη φορά το 1861 από τον ερευνητή Heller.
Τι σημαίνει η παρουσία του είδους στην Ανατολική Μεσόγειο
Σύμφωνα με τους επιστήμονες, η εμφάνιση του Liomera rugipes στη Ρόδο αποτελεί ακόμη μία ένδειξη της συνεχιζόμενης εξάπλωσης ξενικών ειδών στην Ανατολική Μεσόγειο. Η μετανάστευση αυτή πιθανότατα πραγματοποιείται μέσω της Ερυθράς Θάλασσας και της Διώρυγας του Σουέζ, της γνωστής διαδρομής από την οποία περνούν συστηματικά είδη ινδοπασιφικής καταγωγής προς τα ελληνικά και μεσογειακά ύδατα. Η καταγραφή αυτή αναδεικνύει παράλληλα τον ιδιαίτερο ρόλο της Ρόδου ως περιοχής έγκαιρης ανίχνευσης θαλάσσιων βιολογικών εισβολών, λόγω της γεωγραφικής της θέσης στο νοτιοανατολικό Αιγαίο, κοντά στα σημεία εισόδου νέων ειδών στην ελληνική επικράτεια.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από το επιστημονικό προσωπικό του Υδροβιολογικού Σταθμού Ρόδου και των Ινστιτούτων Ωκεανογραφίας και Θαλάσσιων Βιολογικών Πόρων και Εσωτερικών Υδάτων του ΕΛΚΕΘΕ, σε συνεργασία με το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Τα αποτελέσματα της μελέτης δημοσιεύθηκαν στο επιστημονικό περιοδικό BioInvasions Records, με τίτλο «First record and DNA barcoding of Liomera rugipes (Heller, 1861) (Brachyura: Xanthidae) in Hellenic waters». Την επιστημονική εργασία υπογράφουν οι ερευνητές Konstantinos Kalaentzis, G. Kondylatos, P. Louizidou, S. Minoudi, M. Corsini-Foka και A. Triantafyllidis, οι οποίοι συνδύασαν μορφολογικά και γενετικά δεδομένα για να τεκμηριώσουν πλήρως το εύρημα.
Η σημασία της συνεχούς παρακολούθησης
Η νέα καταγραφή προστίθεται σε μια σειρά ανάλογων ευρημάτων που τεκμηριώνουν τη σταδιακή είσοδο ξενικών θαλάσσιων οργανισμών στα ελληνικά ύδατα τις τελευταίες δεκαετίες. Η ύπαρξη πλέον μιας αξιόπιστης γενετικής υπογραφής, μέσω του DNA barcode, διευκολύνει τους ερευνητές να εντοπίζουν ταχύτερα το είδος σε μελλοντικά δείγματα από άλλες περιοχές της Ελλάδας ή της ευρύτερης Μεσογείου. Ο Υδροβιολογικός Σταθμός Ρόδου συνεχίζει την παρακολούθηση της θαλάσσιας βιοποικιλότητας στην περιοχή, καταγράφοντας συστηματικά κάθε νέα εμφάνιση είδους που θα μπορούσε να συνδέεται με τη γενικότερη μετανάστευση οργανισμών προς τη Μεσόγειο.
