Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) ετοιμάζεται να θεσπίσει σύστημα «φορομπόνους» για τους ελεύθερους επαγγελματίες, με βάση προτάσεις που βρίσκονται στο τραπέζι ενόψει των εξαγγελιών του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη στη ΔΕΘ. Η Διαρκής Επιστημονική Επιτροπή Φορέων της Αγοράς απέστειλε στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών σχετικό υπόμνημα με στόχο τη μείωση του φόρου για όσους αποδεικνύουν φορολογική συνέπεια. Το προτεινόμενο μοντέλο συνδέει τις φορολογικές ελαφρύνσεις με την πραγματική οικονομική δραστηριότητα των επιχειρήσεων και των επαγγελματιών.
Τι προβλέπουν οι προτάσεις για τους φορομπόνους
Βασικός πυλώνας των προτάσεων είναι η καθιέρωση ενός θεσμοθετημένου «Καθεστώτος Συνεπούς Φορολογουμένου», το οποίο θα βασίζεται σε αντικειμενικά, διαφανή και ελέγξιμα κριτήρια. Η ΑΑΔΕ θα εξετάζει την εμπρόθεσμη υποβολή δηλώσεων, την εμπρόθεσμη καταβολή φορολογικών υποχρεώσεων, τη συνέπεια στις υποχρεώσεις myDATA και τις λοιπές ψηφιακές διαδικασίες, καθώς και το ιστορικό συναλλαγών και την απουσία ενδείξεων συστηματικής παραβατικότητας. Όσο περισσότερα πραγματικά δεδομένα έχει στη διάθεσή της η Αρχή για τα έσοδα, τα έξοδα και τις συναλλαγές μιας επιχείρησης, τόσο μικρότερη θα είναι η ανάγκη προσδιορισμού του φορολογητέου εισοδήματος με τεκμαρτό τρόπο, ενώ μέσω εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης θα μπορεί να σαρώνει την οικονομική δραστηριότητα του φορολογούμενου.
Ανάμεσα στις προτάσεις περιλαμβάνονται η μειωμένη προκαταβολή φόρου, η πλήρης ή σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος με προτεραιότητα στα υποκαταστήματα, κίνητρα για επανεπένδυση κερδών, καθώς και ενισχύσεις για πράσινες και ψηφιακές επενδύσεις. Προβλέπεται επίσης αύξηση της φορολογικής ελάφρυνσης για τους νέους επαγγελματίες και τις ατομικές επιχειρήσεις κατά τα πρώτα βήματα της δραστηριότητάς τους, από 10.000 σε 20.000 ευρώ, αναμόρφωση του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος, ταχύτερες επιστροφές φόρων και αύξηση της ημερήσιας αξίας των διατακτικών σίτισης από 6 σε 8 ευρώ. Παράλληλα, εξετάζεται «πάγωμα» του ΦΠΑ και του φόρου υπεραξίας στα ακίνητα, καθώς και παράταση της αναστολής ΦΠΑ στις οικοδομές.
Ποιοι θα ωφεληθούν από το νέο καθεστώς
Σύμφωνα με τις προτάσεις, ωφελημένες θα μπορούσαν να είναι οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις που είναι φορολογικά και ασφαλιστικά συνεπείς, πραγματοποιούν επενδύσεις, αυξάνουν το προσωπικό τους και επανεπενδύουν τα κέρδη τους. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται και οι ελεύθεροι επαγγελματίες με πραγματικά χαμηλή δραστηριότητα, οι νέες και νεοφυείς επιχειρήσεις, οι επιχειρήσεις έντασης εργασίας, καθώς και όσες πραγματοποιούν πράσινες ή ψηφιακές επενδύσεις. Ενδεικτικό παράδειγμα που παρουσιάζει η Επιτροπή αφορά μια βιοτεχνία τροφίμων με 40 εργαζομένους, η οποία εάν αυξήσει το προσωπικό της σε 46 άτομα, επενδύσει σε νέο μηχανολογικό εξοπλισμό και υποβάλλει όλες τις δηλώσεις εμπρόθεσμα χωρίς ληξιπρόθεσμες οφειλές ή σοβαρές παραβάσεις, θα μπορούσε να επωφεληθεί από μειωμένη προκαταβολή φόρου, χαμηλότερο φορολογικό συντελεστή και πρόσθετα κίνητρα λόγω επανεπένδυσης κερδών.
Οι κυριότερες προτάσεις της Διαρκούς Επιστημονικής Επιτροπής Φορέων της Αγοράς περιλαμβάνουν επίσης τη σταδιακή μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης των νομικών προσώπων, με στόχο την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και των επενδύσεων. Προτείνεται στοχευμένη μείωση της προκαταβολής φόρου, συνδεδεμένη με τις επενδύσεις, την απασχόληση και την τεκμηριωμένη αναπτυξιακή δραστηριότητα των επιχειρήσεων. Παράλληλα, εξετάζεται αύξηση της έκπτωσης φόρου για έγκαιρη υποβολή δήλωσης και εξόφληση έως τις 31 Ιουλίου, καθώς και παράταση της δυνατότητας συμψηφισμού των φορολογικών ζημιών με μελλοντικά φορολογητέα κέρδη.
Το επόμενο βήμα στη ΔΕΘ
Οι προτάσεις έχουν ήδη αποσταλεί στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και αναμένεται να αξιοποιηθούν ενόψει των εξαγγελιών που θα κάνει ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης στη ΔΕΘ, σχετικά με τις αλλαγές στο καθεστώς φορολόγησης των ελευθέρων επαγγελματιών. Το προτεινόμενο μοντέλο του «Καθεστώτος Συνεπούς Φορολογουμένου» θέτει τις βάσεις για μια πιο στοχευμένη φορολογική πολιτική, η οποία θα ανταμείβει τη συνέπεια και την πραγματική οικονομική δραστηριότητα αντί της τεκμαρτής φορολόγησης.
