Νέα χρηματοδότηση ύψους 200 εκατομμυρίων ευρώ ετοιμάζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τη Γροιλανδία, με την πρόεδρό της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν να αναμένεται να την ανακοινώσει κατά την επίσκεψή της στη Νούουκ. Η χρηματοδότηση για τη Γροιλανδία θα καλύπτει την περίοδο 2026-2027 και θα παρουσιαστεί επίσημα την προσεχή Κυριακή, σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times. Το δημοσίευμα επικαλείται ευρωπαίους αξιωματούχους ενήμερους για την επίσκεψη της προέδρου της Κομισιόν στη δανική αυτόνομη περιοχή.
Διαβάστε επίσης: Ο ΟΗΕ ζητά 95 εκατ. ευρώ για το φαινόμενο Ελ Νίνιο
Το πακέτο και οι λεπτομέρειες της επίσκεψης
Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν προγραμματίζει να βρεθεί στη Νούουκ στις 6 και 7 Σεπτεμβρίου, όπου αναμένεται να υπογράψει μια Κοινή Δήλωση ΕΕ-Γροιλανδίας. Σύμφωνα με ενημερωτικό δελτίο της Επιτροπής Προϋπολογισμών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, από τα 200 εκατομμύρια ευρώ τα 150 εκατομμύρια θα προέλθουν από το λεγόμενο «μαξιλάρι αναδυόμενων προκλήσεων και προτεραιοτήτων» στο πλαίσιο του χρηματοδοτικού μέσου NDICI-Global Europe της Ένωσης. Η προέλευση των υπόλοιπων 50 εκατομμυρίων ευρώ παραμένει ασαφής, καθώς το σχετικό έγγραφο δεν διευκρινίζει από πού θα αντληθούν. Το πακέτο επικεντρώνεται σε τρεις βασικούς άξονες: τις κρίσιμες πρώτες ύλες, την ενέργεια και την ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας της περιοχής.
Οι δημόσιες περιγραφές της πρωτοβουλίας έχουν διαφοροποιηθεί με την πάροδο του χρόνου. Τον Ιανουάριο, ο Επίτροπος Διεθνών Συνεργασιών Γιόζεφ Σίκελα είχε αναφέρει ότι η αξία της χρηματοδότησης θα ξεπερνούσε τα 50 εκατομμύρια ευρώ. Τον Απρίλιο ακολούθησε νεότερη αναφορά που έκανε λόγο για πακέτο άνω των 150 εκατομμυρίων ευρώ, ενώ το πλέον πρόσφατο ενημερωτικό δελτίο της Επιτροπής Προϋπολογισμού παρέχει τη λεπτομερέστερη μέχρι σήμερα δημόσια εικόνα, χωρίς ωστόσο να κατονομάζει συγκεκριμένη εταιρεία ή έργο ως αποδέκτη της χρηματοδότησης.
Κρίσιμες πρώτες ύλες και στρατηγική συνεργασία
Η Γροιλανδία διαθέτει γεωλογικά κοιτάσματα για 25 από τις 34 πρώτες ύλες που η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει χαρακτηρίσει ως κρίσιμες, γεγονός που εξηγεί το αυξημένο ενδιαφέρον των Βρυξελλών για την περιοχή. Η συνεργασία δεν είναι καινούρια: το Νουούκ και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχαν υπογράψει ήδη τον Νοέμβριο του 2023 στρατηγική συμφωνία για βιώσιμες αλυσίδες αξίας πρώτων υλών, η οποία καλύπτει ζητήματα υποδομών, περιβαλλοντικών προτύπων, δεξιοτήτων και έρευνας. Στο πλαίσιο αυτής της συνεργασίας, η Επιτροπή έχει προσδιορίσει το έργο μολυβδαινίου Malmbjerg της εταιρείας Greenland Resources ως ένα από τα δύο έργα που στοχεύουν να συμβάλουν στην εκκίνηση του Σχεδίου Δράσης RESourceEU.
Ο Γιόζεφ Σίκελα έχει δηλώσει ότι το έργο Malmbjerg θα μπορούσε να καλύψει το σύνολο των αμυντικών αναγκών της Ευρώπης σε μολυβδαίνιο, καθώς και περίπου το ένα τέταρτο της συνολικής ζήτησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο συγκεκριμένο ορυκτό. Καμία δημόσια πηγή δεν συνδέει ρητά το νέο πακέτο χρηματοδότησης με το συγκεκριμένο έργο, ωστόσο η χρονική σύμπτωση της ανακοίνωσης με τη στρατηγική έμφαση της Επιτροπής στα κρίσιμα ορυκτά ενισχύει την εικόνα μιας συντονισμένης προσπάθειας ενίσχυσης της ευρωπαϊκής αυτονομίας σε πρώτες ύλες.
Τι ακολουθεί
Η επίσημη παρουσίαση της χρηματοδότησης προγραμματίζεται για την Κυριακή, στο πλαίσιο της επίσκεψης της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στη Νούουκ. Η υπογραφή της Κοινής Δήλωσης ΕΕ-Γροιλανδίας αναμένεται να αποτελέσει το επισφράγισμα μιας σχέσης που έχει ενταθεί τα τελευταία χρόνια, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επενδύει σταδιακά σε έναν στρατηγικό εταίρο για την πρόσβαση σε κρίσιμες πρώτες ύλες και ενεργειακούς πόρους.
