Ο ΕΝΦΙΑ μηδενίζεται πλέον για χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων σε νέες περιοχές της χώρας, καθώς το υπουργείο Οικονομικών προχώρησε σε διεύρυνση του καταλόγου των οικισμών που εντάσσονται στο καθεστώς πλήρους απαλλαγής. Στη νέα λίστα περιλαμβάνονται περιοχές από όλη την επικράτεια, από τα ορεινά Καλάβρυτα μέχρι νησιωτικούς προορισμούς όπως η Σκύρος, η Ιθάκη, η Ύδρα και η Ίος. Παράλληλα, στον κατάλογο εντάσσονται και οικισμοί με έντονη τουριστική κίνηση, όπως η Άνω Μερά στη Μύκονο, η Μεσαριά και το Εμπορείο στη Σαντορίνη, καθώς και το Φαληράκι στη Ρόδο και ο Πλαταμώνας. Πρόκειται για οικισμούς των οποίων ο πληθυσμός κυμαίνεται γύρω από το κρίσιμο όριο των 2.000 κατοίκων, βάσει της πλέον πρόσφατης απογραφής.
Ποιοι δικαιούνται την απαλλαγή
Σύμφωνα με τις νέες διατάξεις, από το 2027 απαλλάσσονται πλήρως από τον ΕΝΦΙΑ τα φυσικά πρόσωπα που είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας και έχουν την κύρια κατοικία τους σε οικισμούς με πληθυσμό έως 2.000 κατοίκους. Εξαιρούνται οι οικισμοί της Περιφέρειας Αττικής, με εξαίρεση όσους ανήκουν στην Περιφερειακή Ενότητα Νήσων, ενώ για την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας το πληθυσμιακό όριο διαμορφώνεται στους 2.200 κατοίκους, λόγω των ιδιαίτερων συνθηκών που επικρατούν στην περιοχή. Η ρύθμιση αυτή στοχεύει στην ενίσχυση της κατοικησιμότητας σε μικρότερους οικισμούς, οι οποίοι συχνά αντιμετωπίζουν πληθυσμιακή συρρίκνωση.
Ωστόσο, η απαλλαγή δεν είναι απεριόριστη ούτε αφορά κάθε είδους ακίνητο. Ισχύει αποκλειστικά για τα δικαιώματα επί της κύριας κατοικίας του φορολογούμενου, υπό την προϋπόθεση ότι η συνολική αξία του ακινήτου, υπολογισμένη στο εκατό τοις εκατό της πλήρους κυριότητας για τους σκοπούς επιβολής του φόρου, δεν ξεπερνά τις 400.000 ευρώ. Δευτερεύουσες κατοικίες, εξοχικά ή επαγγελματικά ακίνητα δεν εμπίπτουν στο καθεστώς αυτό, ακόμη κι αν βρίσκονται στους ίδιους οικισμούς.
Το δημοσιονομικό κόστος του μέτρου
Η νέα επέκταση αφορά συνολικά 131 επιπλέον οικισμούς σε ολόκληρη τη χώρα, προσθέτοντας περίπου 62.000 ιδιοκτήτες ακινήτων στη λίστα των δικαιούχων πλήρους απαλλαγής. Το επιπλέον δημοσιονομικό κόστος που προκύπτει από τη διεύρυνση αυτή εκτιμάται σε 8 εκατομμύρια ευρώ ετησίως. Αν συνυπολογιστεί το σύνολο του μέτρου, το οποίο πλέον καλύπτει 12.855 οικισμούς σε ολόκληρη την Ελλάδα, το συνολικό δημοσιονομικό κόστος της απαλλαγής υπολογίζεται σε 86 εκατομμύρια ευρώ ετησίως. Το ποσό αυτό αντανακλά τη μεγάλη κλίμακα του μέτρου, το οποίο πλέον αγγίζει σχεδόν κάθε γωνιά της χώρας, από μικρά ορεινά χωριά έως δημοφιλείς νησιωτικούς προορισμούς.
Σε αυτό το πλαίσιο, η αναλυτική λίστα που έχει δημοσιευθεί περιλαμβάνει για κάθε οικισμό στοιχεία όπως ο πληθυσμός, ο δήμος στον οποίο ανήκει και η αντίστοιχη περιφερειακή ενότητα. Η κατηγοριοποίηση αυτή επιτρέπει στους ιδιοκτήτες να διαπιστώσουν άμεσα αν η κύρια κατοικία τους εμπίπτει στο καθεστώς απαλλαγής, ελέγχοντας τον οικισμό στον οποίο βρίσκεται το ακίνητό τους. Το μέτρο αναμένεται να ανακουφίσει σημαντικά ιδιοκτήτες σε περιοχές που έχουν πληγεί από τη μείωση του πληθυσμού τους, προσφέροντας παράλληλα ένα κίνητρο παραμονής ή επιστροφής σε μικρότερους οικισμούς της ελληνικής περιφέρειας.
