Ο χρυσαυγίτης Ηλίας Κασιδιάρης αποφυλακίστηκε την Τρίτη, εκτίοντας ποινή περίπου επτά χρόνων για την καταδίκη του σε πρώτο και δεύτερο βαθμό ως διευθυντικό στέλεχος εγκληματικής οργάνωσης, και άνοιξε εκ νέου τη συζήτηση για τον δρόμο του Κασιδιάρη προς τον Άρειο Πάγο. Ο ίδιος προανήγγειλε δηλώσεις προς τον ελληνικό λαό για τη Δευτέρα, ενώ η τελική κρίση για την ενδεχόμενη υποψηφιότητά του θα δοθεί από το ανώτατο δικαστήριο της χώρας. Η κυβέρνηση, από την πλευρά της, ξεκαθαρίζει ότι δεν πρόκειται να ψηφίσει νέο ειδικό νόμο, καθώς θεωρεί ότι το υπάρχον νομικό πλαίσιο επαρκεί.
Ο δρόμος προς τον Άρειο Πάγο
Ο Ηλίας Κασιδιάρης αποφυλακίστηκε την Τρίτη έπειτα από την έκτιση της ποινής του, ενώ είχε καταδικαστεί σε πρώτο και δεύτερο βαθμό σε συνολική ποινή περίπου επτά ετών ως διευθυντικό στέλεχος εγκληματικής οργάνωσης. Έξω από τη φυλακή, ο ίδιος προανήγγειλε ότι τη Δευτέρα θα προχωρήσει σε δηλώσεις προς τους Έλληνες πολίτες, τις οποίες περιέγραψε ο ίδιος ως «επίσημο διάγγελμα», αν και τέτοιο δικαίωμα έχει επίσημα μόνο ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας. «Βλέπω στην τηλεόραση τους πολιτικούς πως κλαίγονται και συνωμοτούν ότι δεν πρέπει να με αφήσουν να επιστρέψω στη Βουλή», δήλωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι «στη δημοκρατία, όμως, ένας είναι ο κριτής, ο κυρίαρχος λαός». Ο ίδιος έχει δεσμευτεί ότι τη Δευτέρα θα ανακοινώσει και το όνομα του κόμματος με το οποίο σκοπεύει να κατέβει υποψήφιος, χωρίς αυτό να διασφαλίζει ότι θα καταφέρει τελικά να φτάσει στις κάλπες.
Το βασικό εμπόδιο για την επιστροφή του Κασιδιάρη στη Βουλή είναι η ρύθμιση Βορίδη του 2023, η οποία απαγορεύει σε πρόσωπο καταδικασμένο για συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση να είναι πρόεδρος κόμματος ή να λειτουργεί ως κρυπτόμενος ηγέτης πίσω από άλλο κόμμα-«δούρειο ίππο». Στη δημόσια συζήτηση έχει τεθεί το επιχείρημα συνταγματολόγων ότι η απαγόρευση συμμετοχής στις εκλογές δεν παύει με την αποφυλάκισή του, αλλά ισχύει για ολόκληρο το διάστημα της συνολικής ποινής των 13 ετών και όχι μόνο για τα 7 χρόνια που πέρασε στη φυλακή. Την τελική κρίση για το ζήτημα αναμένεται να δώσει ο Άρειος Πάγος, ο οποίος θα εξετάσει κατά πόσο ο Κασιδιάρης πληροί τις προϋποθέσεις για να είναι υποψήφιος, είτε ο ίδιος είτε μέσω τρίτου προσώπου.
Μεγάλη συζήτηση αναπτύσσεται και γύρω από το ενδεχόμενο ο Κασιδιάρης να κατέβει ως μεμονωμένος ανεξάρτητος βουλευτής, καθώς ο νόμος δεν προβλέπει σχετική απαγόρευση για αυτήν την περίπτωση. Για να εκλεγεί, όμως, θα πρέπει να συγκεντρώσει σε πανελλαδικό επίπεδο ψήφους που αντιστοιχούν στο 3% του εκλογικού σώματος. Στις εκλογές του Ιουνίου 2023 τα έγκυρα ψηφοδέλτια ανήλθαν σε περίπου 5.215.000, πράγμα που σημαίνει ότι το όριο εισόδου στη Βουλή έφτανε τις 156.000 ψήφους περίπου. Ακόμη και στον Νότιο Τομέα Αθήνας, τη μεγαλύτερη εκλογική περιφέρεια της χώρας με 19 έδρες, οι εκλογολόγοι εκτιμούν ότι ο Κασιδιάρης θα χρειαζόταν το 100% των ψήφων στην Α΄ Αθήνας και το 60% στον Νότιο Τομέα, σενάριο που θεωρείται πρακτικά ανέφικτο.
Παράλληλα, ο Κασιδιάρης διατηρεί ανοιχτή γραμμή επικοινωνίας με ανεξάρτητους βουλευτές που προέρχονται από τους Σπαρτιάτες. Τον επισκέπτονταν στη φυλακή ο Γιάννης Δημητροκάλλης, ο Γιώργος Μανούσος και ο Διονύσης Βαλτογιάννης, ενώ ανοιχτό παραμένει το τι θα κάνει ο ανεξάρτητος βουλευτής Κώστας Φλώρος, ο οποίος είχε φλερτάρει τόσο με τη Νέα Δημοκρατία όσο και με το κόμμα της Αφροδίτης Λατινοπούλου.
Οι αντιδράσεις στο Μέγαρο Μαξίμου
Στο Μέγαρο Μαξίμου, κυβερνητικά στελέχη ξεκαθαρίζουν ότι δεν πρόκειται να συντάξουν νέο ειδικό νόμο κάθε φορά που ο Κασιδιάρης αλλάζει διαδρομή προς την κάλπη. Όπως αναφέρουν, τα βασικά νομοθετικά περάσματα έχουν ήδη κλείσει, είτε ο ίδιος εμφανιστεί ως επικεφαλής είτε επιχειρήσει να λειτουργήσει ως κρυπτόμενος ηγέτης πίσω από άλλο κόμμα, με το τελικό και καθοριστικό φίλτρο να είναι ο Άρειος Πάγος. Στο κυβερνητικό επιτελείο θεωρούν ότι η αποφυλάκιση του Κασιδιάρη δεν σημαίνει συναγερμό για νέα νομοθετική παρέμβαση, αλλά αντίθετα την αρχή της πραγματικής δοκιμασίας του υπάρχοντος πλαισίου, το οποίο θεσπίστηκε ειδικά για να καλύπτει τόσο την εμφανή όσο και την υποκρυπτόμενη πολιτική ηγεσία.
Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης το περιέγραψε ξεκάθαρα από το ραδιόφωνο του ΣΚΑΪ την Τρίτη, λέγοντας ότι πάντοτε ο Άρειος Πάγος αποφασίζει, ενώ η κυβέρνηση περιορίζεται στο να διαμορφώνει το νομοθετικό πλαίσιο. Υπενθύμισε ότι χρειάστηκαν δύο ξεχωριστές νομοθετικές παρεμβάσεις προκειμένου να καλυφθεί όχι μόνο η περίπτωση του τυπικού αρχηγού ενός κόμματος, αλλά και η περίπτωση του «αχυράνθρωπου», δηλαδή ενός προσώπου που βρίσκεται τυπικά στη βιτρίνα ενώ πραγματικός αρχηγός λειτουργεί ο Κασιδιάρης. Όπως ανέφεραν αρμόδια κυβερνητικά στελέχη, το αν ένα κόμμα θα γίνει τελικά δεκτό για τις βουλευτικές εκλογές δεν το αποφασίζει ούτε η κυβέρνηση ούτε κανένα άλλο κόμμα, αλλά αποκλειστικά η Δικαιοσύνη.
Οι απόψεις των συνταγματολόγων συγκλίνουν στο ότι η αποφυλάκιση δεν αλλάζει το νομικό καθεστώς που ισχύει για τον Κασιδιάρη. Ο Νίκος Παπασπύρου χαρακτηρίζει την αποφυλάκισή του νομικά «αδιάφορη» για το ειδικό εκλογικό καθεστώς που τον διέπει, ενώ ο Ξενοφών Κοντιάδης τοποθετεί το χρονικό όριο του περιορισμού έως τον Οκτώβριο του 2033, όσον αφορά τη συμμετοχή του στη δηλωμένη ή στην πραγματική ηγεσία ενός πολιτικού σχηματισμού. Ο Παναγιώτης Μαντζούφας, από την πλευρά του, συνδέει τον περιορισμό με τη συνολική διάρκεια της επιβληθείσας ποινής και όχι με το αν ο καταδικασμένος βρίσκεται πλέον εκτός φυλακής, εκτίμηση που ενισχύει την αβεβαιότητα γύρω από την πιθανή υποψηφιότητα του Κασιδιάρη.
