Το ενεργειακό σοκ που απειλεί νοικοκυριά και επιχειρήσεις βρίσκεται στο επίκεντρο του αυριανού Eurogroup, το οποίο θα συνεδριάσει στο Δουβλίνο υπό την προεδρία του Κυριάκου Πιερρακάκη. Οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης θα αναζητήσουν τρόπους αντιμετώπισης της αναζωπύρωσης του πληθωρισμού και της ακρίβειας, με την ελληνική πλευρά να έχει ήδη ανοίξει τη συζήτηση για νέες παρεμβάσεις. Παράλληλα, μέσα στην ίδια εβδομάδα, η αγορά αναμένει τη δημοσίευση της νέας έκθεσης της Moody’s για την πιστοληπτική ικανότητα της Ελλάδας, από την επικεφαλής αναλύτρια Sarah Carlson. Δύο εξελίξεις που, αν και διαφορετικές, δείχνουν πόσο κρίσιμη παραμένει η επόμενη περίοδος για την ελληνική οικονομία.
Το ενεργειακό σοκ φέρνει έκτακτο Eurogroup στο Δουβλίνο
Το Eurogroup καλείται να διερευνήσει τα περιθώρια αντίδρασης των κυβερνήσεων απέναντι στο ενεργειακό σοκ, καθώς υπάρχει κίνδυνος η αναταραχή στην αγορά ενέργειας να πυροδοτήσει νέο μπαράζ ανατιμήσεων σε προϊόντα και υπηρεσίες. Στην ατζέντα της συνάντησης βρίσκονται επίσης οι τελευταίες οικονομικές εξελίξεις στην Ευρωζώνη, ενώ ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκαλεί το γεγονός ότι η Γερμανία θέτει ζήτημα σχετικό με τον ΦΠΑ ενόψει της συνεδρίασης.
Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, έστειλε μήνυμα ότι υπάρχουν δημοσιονομικές εφεδρείες για τη στήριξη της κοινωνίας απέναντι στις επιπτώσεις από την άνοδο του ενεργειακού κόστους. Σύμφωνα με στοιχεία, στον κρατικό «κουμπαρά» υπάρχει αυτή τη στιγμή ποσό ύψους 130 έως 150 εκατομμυρίων ευρώ, ενώ το οικονομικό επιτελείο κρατά κλειστά τα χαρτιά του για τις επόμενες κινήσεις. Οι τελικές αποφάσεις θα εξαρτηθούν σε μεγάλο βαθμό από την πορεία των διεθνών τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου, καθώς και από το εάν η ανατίμηση αποδειχθεί προσωρινή ή αποκτήσει μεγαλύτερη διάρκεια. Μέχρι σήμερα έχουν διατεθεί περίπου 800 εκατομμύρια ευρώ για την ανάσχεση των επιπτώσεων από τα προηγούμενα κύματα ενεργειακής ακρίβειας, με αρκετές από τις παρεμβάσεις να παραμένουν σε ισχύ, όπως η επιδότηση των 10 λεπτών ανά λίτρο στο πετρέλαιο κίνησης.
Το ζήτημα βρέθηκε στο επίκεντρο σύσκεψης στο Μέγαρο Μαξίμου, όπου η κυβέρνηση εξέτασε τα περιθώρια για πρόσθετες παρεμβάσεις. Βασική επιλογή παραμένει η παράταση ή η ενίσχυση της υφιστάμενης επιδότησης στο diesel, ενώ εξετάζεται και η δυνατότητα ενός νέου Fuel Pass, εφόσον οι τιμές παραμείνουν υψηλές για μεγαλύτερο διάστημα. Παράλληλα εξετάζονται αλλαγές στο επίδομα θέρμανσης, το οποίο σήμερα κυμαίνεται από 100 έως 800 ευρώ και μπορεί να φτάσει έως τα 1.200 ευρώ για περιοχές με πολύ χαμηλές θερμοκρασίες, καθώς και παρεμβάσεις στο κόστος ηλεκτρικής ενέργειας για τον περιορισμό της επιβάρυνσης στους λογαριασμούς ρεύματος.
Η αυστηρή ματιά της Moody’s στην ελληνική οικονομία
Την ίδια εβδομάδα, η Sarah Carlson, επικεφαλής αναλύτρια του Moody’s για την Ελλάδα και άλλες χώρες της Ευρωζώνης, θα δημοσιεύσει τη δεύτερη έκθεσή της για το 2026 σχετικά με το ελληνικό κρατικό αξιόχρεο. Η αναλύτρια, που φέτος συμπληρώνει 17 χρόνια στη Moody’s, έχει τη φήμη της αυστηρής και συντηρητικής, καθώς είναι το πρόσωπο που υπέγραψε τις υποβαθμίσεις σειράς μεγάλων οικονομιών της Ευρωζώνης κατά την κρίση χρέους του 2010, αλλά και εκείνη που πριν από μερικά χρόνια γύρισε σε αρνητικό το outlook των ΗΠΑ. Το καλοκαίρι του 2010 είχε υποβαθμίσει την Ελλάδα στην κατηγορία των «σκουπιδιών», ωστόσο τα δεδομένα έχουν αλλάξει έκτοτε σημαντικά.
Η τρέχουσα βαθμολογία της Ελλάδας, σύμφωνα με την τελευταία έκθεση του Μαρτίου, βρίσκεται στο Baa3 με σταθερό outlook, δηλαδή μία βαθμίδα κάτω από τις αξιολογήσεις των υπόλοιπων οίκων. Η βαθμολογία παραμένει αμετάβλητη από τον Μάρτιο του 2025, όταν η χώρα επέστρεψε στην επενδυτική κατηγορία έπειτα από 15 χρόνια. Η εστίαση της Carlson στις μακροοικονομικές προκλήσεις και τους διαρθρωτικούς κινδύνους, σε συνδυασμό με τις βουλευτικές εκλογές του 2027, θεωρείται ότι μπορεί να δημιουργήσει επιφυλάξεις ως προς μια άμεση αναβάθμιση. Ωστόσο, η πρόοδος που έχει καταγραφεί σε ζητήματα όπως η μείωση του δημόσιου χρέους, η ενίσχυση της ανάπτυξης και η επιτάχυνση των μεταρρυθμίσεων θεωρείται ότι μπορεί να θέσει τις βάσεις για μελλοντική αναβάθμιση, αν όχι άμεσα, τουλάχιστον εντός του 2027.
Τι αναμένεται τις επόμενες ημέρες
Οι αποφάσεις τόσο σε επίπεδο Eurogroup όσο και σε εθνικό επίπεδο αναμένεται να διαμορφωθούν από την πορεία των διεθνών τιμών ενέργειας. Στην Αθήνα, το οικονομικό επιτελείο εξετάζει το ενδεχόμενο νέου Fuel Pass και αλλαγών στο επίδομα θέρμανσης, ενώ η τελική απόφαση για ενδεχόμενη αναβάθμιση από τη Moody’s παραμένει γνωστή μόνο στην ίδια την Carlson και την ομάδα της. Το ενεργειακό σοκ, πάντως, παραμένει το κοινό σημείο αναφοράς για τις δύο εξελίξεις, καθώς καθορίζει τόσο τις δημοσιονομικές επιλογές της κυβέρνησης όσο και τις προϋποθέσεις για τη μακροπρόθεσμη πορεία της ελληνικής οικονομίας.
