Ο πρόεδρος της σουηδικής Βουλής, Αντρέας Νόρλεν, έδωσε διερευνητική εντολή σχηματισμού κυβέρνησης στην επικεφαλής των Σοσιαλδημοκρατών, Μαγκνταλένα ΆντερσονΚυριακής στη Σουηδία. Ο απερχόμενος πρωθυπουργός Ουλφ Κρίστερσον παραδέχθηκε την ήττα του και ανακοίνωσε την παραίτησή του. Ο σχηματισμός κυβέρνησης αναμένεται να αποδειχθεί ιδιαίτερα απαιτητική διαδικασία για την Άντερσον.
Η ανάθεση της διερευνητικής εντολής
Ο Νόρλεν ανακοίνωσε σε συνέντευξη Τύπου ότι, «κατά τις σημερινές συζητήσεις, αποφάσισα να αναθέσω στη Μαγκνταλένα Άντερσον, επικεφαλής του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος, την αποστολή σχηματισμού κυβέρνησης». Η ίδια η Άντερσον είχε δηλώσει νωρίτερα την Παρασκευή ότι είναι έτοιμη να αναλάβει αυτό το έργο, κάτι που επιβεβαίωσε ο πρόεδρος της Βουλής στη δημόσια τοποθέτησή του. Η 59χρονη πολιτικός, η οποία διετέλεσε η πρώτη γυναίκα πρωθυπουργός της Σουηδίας κατά την περίοδο 2021-2022, σχολίασε την ανάθεση μέσω ανάρτησης στο Instagram. «Είναι ένα καθήκον που αναλαμβάνω με μεγάλη ταπεινότητα και θα ενεργήσω εποικοδομητικά για να σχηματίσω μια νέα κυβέρνηση», ανέφερε, προσθέτοντας ότι στόχος της είναι να ηγηθεί μιας κυβέρνησης που θα υλοποιήσει τη νέα κατεύθυνση για την οποία ψήφισε ο σουηδικός λαός.
Η αλλαγή σκυτάλης στην εξουσία ήρθε αμέσως μετά τις εκλογές, όταν ο Κρίστερσον, επικεφαλής των δεξιών Μετριοπαθών, αναγνώρισε δημόσια την ήττα του τετρακομματικού συνασπισμού που κυβερνούσε τη Σουηδία, στον οποίο συμμετείχε και το ακροδεξιό κόμμα Σουηδοί Δημοκράτες. Σύμφωνα με το αποτέλεσμα των εκλογών, η συμμαχία υπό την Άντερσον καταλαμβάνει 175 έδρες στο κοινοβούλιο των 349 εδρών, έναντι 174 εδρών για τον συνασπισμό του απερχόμενου πρωθυπουργού. Η πλειοψηφία, δηλαδή, είναι εξαιρετικά οριακή, γεγονός που καθιστά τον σχηματισμό σταθερής κυβέρνησης ακόμη πιο δύσκολο εγχείρημα για τη νέα ηγεσία.
Οι δυσκολίες στο εσωτερικό της κεντροαριστεράς
Η αποστολή που αναλαμβάνει η Άντερσον περιγράφεται ως ιδιαίτερα σύνθετη, καθώς καλείται να συντονίσει τέσσερα κόμματα με σημαντικές ιδεολογικές διαφορές μεταξύ τους: τους Σοσιαλδημοκράτες, την Αριστερά, το Κεντρώο Κόμμα και τους Πράσινους. Το πρόβλημα είναι ότι ορισμένα από αυτά τα κόμματα έχουν ήδη δηλώσει δημόσια πως δεν επιθυμούν να κυβερνήσουν μαζί, ενώ άλλα δεν είναι διατεθειμένα να στηρίξουν μια κυβέρνηση στην οποία δεν θα συμμετέχουν άμεσα με υπουργικές θέσεις. Συγκεκριμένα, το Κεντρώο Κόμμα έχει ξεκαθαρίσει ότι θα αντιταχθεί σε οποιαδήποτε κυβέρνηση περιλαμβάνει υπουργούς από το Κόμμα της Αριστεράς, ενώ η ίδια η Αριστερά έχει δηλώσει ότι θα υποστηρίξει μόνο μια κυβέρνηση στην οποία θα έχει ενεργό συμμετοχή.
Αυτές οι αντικρουόμενες θέσεις δημιουργούν ένα δύσκολο παζλ για την Άντερσον, η οποία θα πρέπει να βρει τρόπο να ικανοποιήσει τις απαιτήσεις όλων των πλευρών χωρίς να διαλύσει τη συνοχή του συνασπισμού πριν καν αυτός σχηματιστεί επίσημα. Παράλληλα, σε περίπτωση που η προσπάθειά της αποτύχει, ο Κρίστερσον θα έχει τη δυνατότητα να επιχειρήσει με τη σειρά του να συγκροτήσει τη δική του πλειοψηφία στο κοινοβούλιο. Ιστορικά, οι διαδικασίες σχηματισμού κυβέρνησης στη Σουηδία δεν έχουν αποδειχθεί σύντομες: μετά τις εκλογές του 2022 χρειάστηκαν 37 ημέρες για να ολοκληρωθεί η διαδικασία, ενώ το 2018 η αναμονή έφτασε τις 134 ημέρες.
Τι ακολουθεί
Με τη διερευνητική εντολή πλέον στα χέρια της, η Άντερσον αναμένεται να ξεκινήσει άμεσα τις διαβουλεύσεις με τα υπόλοιπα τρία κόμματα της κεντροαριστεράς, προκειμένου να διαμορφώσει ένα σχήμα διακυβέρνησης που θα μπορεί να στηριχθεί στην οριακή πλειοψηφία των 175 εδρών. Το αποτέλεσμα αυτών των συνομιλιών θα κρίνει αν η Σουηδία θα αποκτήσει σύντομα νέα κυβέρνηση ή αν η διαδικασία θα παραταθεί, όπως έχει συμβεί και σε προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις στη χώρα.
