Η Saudi Aramco, η κρατική πετρελαϊκή εταιρεία της Σαουδικής Αραβίας, ανακοίνωσε ότι τον επόμενο μήνα δεν πρόκειται να προμηθεύσει με αργό πετρέλαιο τουλάχιστον δύο ευρωπαϊκά διυλιστήρια. Η απόφαση αυτή έρχεται ως άμεση συνέπεια των ζημιών που υπέστη ο κρίσιμος αγωγός East-West, ο οποίος δέχθηκε επίθεση με drones. Σύμφωνα με πληροφορίες, η εταιρεία ενημέρωσε ήδη τους πελάτες της στην Ευρώπη πως δεν θα λάβουν καθόλου φορτία αργού τον προσεχή μήνα. Το γεγονός αυτό προκαλεί ανησυχία στην ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας, καθώς ο συγκεκριμένος αγωγός αποτελεί βασική αρτηρία μεταφοράς πετρελαίου προς την Ερυθρά Θάλασσα. Το Bloomberg, που αποκάλυψε την είδηση, αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να προστεθούν κι άλλα διυλιστήρια στη λίστα όσων θα επηρεαστούν στο μέλλον.
Οι ευρωπαϊκοί πελάτες της Aramco λαμβάνουν συνήθως το αργό πετρέλαιο μέσω μακροχρόνιων συμβολαίων προμήθειας, τα οποία εξασφαλίζουν σταθερή μηνιαία ροή φορτίων. Η διακοπή αυτής της ροής, έστω και προσωρινά, δημιουργεί πίεση στους αγοραστές να αναζητήσουν εναλλακτικές πηγές. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η πολωνική εταιρεία Orlen SA, η οποία από την περασμένη Παρασκευή έχει προκηρύξει περισσότερους από 10 διαγωνισμούς προμήθειας, σε μια προσπάθεια να καλύψει το κενό. Η κίνηση αυτή αντικατοπτρίζει τον βαθμό ανησυχίας που έχει προκαλέσει η κατάσταση στην αγορά, με αρκετούς πελάτες της Aramco να προχωρούν σε ό,τι περιγράφεται ως αγορές πανικού για να διασφαλίσουν τον εφοδιασμό τους.
Η κατάσταση του αγωγού East-West
Η Σαουδική Αραβία αναγκάστηκε να αναστείλει τη λειτουργία του αγωγού East-West την περασμένη εβδομάδα, μετά την επίθεση που δέχθηκε από drones. Πρόκειται για υποδομή ζωτικής σημασίας, καθώς μεταφέρει το αργό πετρέλαιο προς το αιγυπτιακό λιμάνι Σίντι Κερίρ στη Μεσόγειο, σημείο από όπου τα ευρωπαϊκά διυλιστήρια παραλαμβάνουν συνήθως τα φορτία τους. Σύμφωνα με πηγή που μίλησε στο Bloomberg και έχει γνώση του θέματος, ο αγωγός αναμένεται να επαναλειτουργήσει εν μέρει μέσα στις επόμενες ημέρες. Ωστόσο, η πλήρης αποκατάσταση της λειτουργίας του εκτιμάται πως θα απαιτήσει έως και έξι εβδομάδες. Το χρονικό αυτό διάστημα αναμένεται να δοκιμάσει την αντοχή της ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας, ιδίως όσων διυλιστηρίων εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από το σαουδαραβικό αργό.
Πώς επηρεάζεται η Ελλάδα
Παράλληλα με τις εξελίξεις στην Ευρώπη, τα ελληνικά διυλιστήρια φαίνεται πως βρίσκονται σε πιο ασφαλή θέση. Ήδη από τον πόλεμο στο Ιράν, η χώρα μας είχε διαφοροποιήσει σημαντικά το μίγμα των προμηθευτών της, στρεφόμενη σε αργό πετρέλαιο από το Καζακστάν, τη Λιβύη, το Ιράκ, τη Νορβηγία και την Αίγυπτο, αλλά και από τη Βόρεια Θάλασσα και ακόμη σχιστολιθικό πετρέλαιο από τις ΗΠΑ. Σε αυτό το πλαίσιο, τα ελληνικά διυλιστήρια αποκλείονται πρακτικά ως πιθανοί υποψήφιοι για διακοπή εφοδιασμού από την Aramco. Επιπρόσθετα, η χώρα διατηρεί στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου που καλύπτουν έως και 90 ημέρες κατανάλωσης, γεγονός που εξαλείφει οποιονδήποτε άμεσο κίνδυνο επάρκειας για την ελληνική αγορά και την ευρύτερη περιοχή. Συνεπώς, παρά την αναταραχή που προκαλεί η κρίση στον αγωγό East-West στην υπόλοιπη Ευρώπη, η ελληνική ενεργειακή ασφάλεια παραμένει προς το παρόν σταθερή.
