Ο υπουργός Εξωτερικών, Γιώργος Γεραπετρίτης, συναντήθηκε τη Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου με τον πρόεδρο της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, Χαλιλούρ Ραχμάν, στο περιθώριο της 81ης Συνόδου του Οργανισμού. Στο επίκεντρο της συνάντησης βρέθηκε η Προεδρία στο Συμβούλιο Ασφαλείας που αναλαμβάνει η Ελλάδα τον Οκτώβριο του 2026. Ο Έλληνας υπουργός παρουσίασε τις προτεραιότητες της Αθήνας ενόψει αυτής της κρίσιμης θητείας, δίνοντας έμφαση στην πολυμέρεια και στο Διεθνές Δίκαιο.
Οι ελληνικές προτεραιότητες για την Προεδρία στο Συμβούλιο Ασφαλείας
Κατά τη διάρκεια της συνάντησης, ο Γιώργος Γεραπετρίτης ανέδειξε τις βασικές προτεραιότητες της Αθήνας ενόψει της ανάληψης της Προεδρίας στο Συμβούλιο Ασφαλείας. Ο υπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε τη βούληση της Ελλάδας να συμβάλει ενεργά στις εργασίες και στις πρωτοβουλίες του ΟΗΕ κατά τη διάρκεια της θητείας της. Παράλληλα, τόνισε την ετοιμότητα της Αθήνας να συμμετάσχει ουσιαστικά στις προσπάθειες μεταρρύθμισης του Οργανισμού, με στόχο την ενίσχυση της αποτελεσματικότητάς του.
Ο Έλληνας υπουργός επανέλαβε τη σταθερή προσήλωση της Ελλάδας στις αρχές του Διεθνούς Δικαίου και στις θεμελιώδεις προβλέψεις του Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών. Όπως σημείωσε, η Αθήνα δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στη διαφύλαξη της αποτελεσματικής πολυμέρειας και στην ενίσχυση μιας διεθνούς τάξης βασισμένης σε αρχές και κανόνες. Η συνάντηση με τον Χαλιλούρ Ραχμάν εντάσσεται στη διπλωματική προετοιμασία που έχει ξεκινήσει η Αθήνα ενόψει της ανάληψης καθηκόντων στο Συμβούλιο Ασφαλείας, το ανώτατο όργανο του ΟΗΕ για θέματα διεθνούς ειρήνης και ασφάλειας.
Ο ΟΗΕ σε περίοδο αλλαγών στην ηγεσία του
Η ελληνική Προεδρία στο Συμβούλιο Ασφαλείας τοποθετείται χρονικά σε μια περίοδο όπου ο Οργανισμός βρίσκεται σε στάδιο ανασχηματισμού της ηγεσίας του. Η θητεία του σημερινού Γενικού Γραμματέα, Αντόνιο Γκουτέρες, λήγει στις 31 Δεκεμβρίου, ενώ ο διάδοχός του αναμένεται να αναλάβει καθήκοντα τον Ιανουάριο του 2027. Μέχρι στιγμής έχουν διεξαχθεί τρεις γύροι μυστικής ψηφοφορίας ανάμεσα σε επτά υποψηφίους, χωρίς να έχει αναδειχθεί ξεκάθαρο φαβορί, με μόλις τρεις από αυτούς να θεωρούνται πλέον ότι διατηρούν ρεαλιστικές πιθανότητες.
Στην τρίτη και τελευταία ψηφοφορία των 15 μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας, την Παρασκευή 18 Σεπτεμβρίου, η Ρεμπέκα Γκρίνσπαν από την Κόστα Ρίκα συγκέντρωσε το προβάδισμα με εννέα ψήφους ενθάρρυνσης. Ανάμεσα στα ονόματα που ακούγονται ως πιθανοί υποψήφιοι είναι η Λάνα Νουσέιμπε από τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, η Ολλανδή πολιτικός Σίγκριντ Κάαγκ, ο πρόεδρος του Καζακστάν Κασίμ-Τζομάρτ Τοκάγιεφ, καθώς και ο πρώην πρωθυπουργός της Ουγγαρίας Βίκτορ Όρμπαν. Ο υποψήφιος που τελικά θα επιλεγεί θα χρειαστεί την υποστήριξη εννέα από τα 15 μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας, χωρίς να ασκηθεί βέτο από κανένα από τα πέντε μόνιμα μέλη του: τη Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, την Κίνα, τη Ρωσία και τις ΗΠΑ.
Τι σηματοδοτεί η ελληνική συμμετοχή στη διεθνή σκηνή
Η επικείμενη ανάληψη της Προεδρίας στο Συμβούλιο Ασφαλείας από την Ελλάδα έρχεται σε μια στιγμή όπου ο ΟΗΕ επιχειρεί ταυτόχρονα ένα πρόγραμμα αναδιάρθρωσης για τη μείωση των δαπανών του. Έρευνα της GeoPoll για το Ίδρυμα των Ηνωμένων Εθνών, που δημοσιεύθηκε την προηγούμενη εβδομάδα, κατέγραψε ότι έξι στους δέκα ανθρώπους εξακολουθούν να εμπιστεύονται ότι ο Οργανισμός μπορεί να ανταποκριθεί σε ζητήματα που τους αφορούν. Ωστόσο, η ίδια έρευνα έδειξε πως το 85% των ερωτηθέντων δεν έχει καμία ή ελάχιστη ενημέρωση για τη διαδικασία επιλογής του νέου Γενικού Γραμματέα.
