Τουλάχιστον 37 καταγγελίες για σεξουαλική κακοποίηση ανηλίκων και άλλων ευάλωτων ατόμων από μέλη του κλήρου καταγράφηκαν στον Παναμά από το 2001 έως το 2025, σύμφωνα με έκθεση που δημοσιοποίησε η Καθολική Εκκλησία της χώρας. Η έρευνα εκπονήθηκε κατόπιν αιτήματος της ίδιας της Εκκλησίας, με στόχο να διερευνηθεί ο τρόπος διαχείρισης των υποθέσεων κακοποίησης ανηλίκων. Την παρουσίασε ο αρχιεπίσκοπος της πρωτεύουσας, Χοσέ Ντομίνγκο Ουγιόα, ο οποίος ζήτησε εκ νέου συγγνώμη από τα θύματα. Η υπόθεση προστίθεται στη μακρά σειρά σκανδάλων που έχουν πλήξει διεθνώς την εικόνα της Καθολικής Εκκλησίας.
Δύο πανεπιστήμια πίσω από την έρευνα
Η έκθεση για τη σεξουαλική κακοποίηση στον Παναμά εκπονήθηκε από δύο καθολικά πανεπιστήμια, το Βιγιανουέβα της Ισπανίας και το Νοτρ Νταμ των Ηνωμένων Πολιτειών, ύστερα από αίτημα της ίδιας της τοπικής Εκκλησίας. Αντικείμενο της έρευνας ήταν ο τρόπος με τον οποίο αντιμετωπίστηκαν οι καταγγελίες για κακοποίηση ανηλίκων τα τελευταία 24 χρόνια. Κατά την παρουσίαση, ο Χοσέ Ντομίνγκο Ουγιόα αναφέρθηκε στην ανάγκη να καταγραφεί πλήρως το φαινόμενο, επαναλαμβάνοντας τη συγγνώμη που είχε ήδη εκφράσει δημόσια το 2023.
Σύμφωνα με τα ευρήματα, πέντε μέλη του κλήρου καθαιρέθηκαν από την ιεροσύνη μετά την καταδίκη τους για κακοποίηση. Οι ερευνητές δεν εντόπισαν στοιχεία που να αποδεικνύουν την ύπαρξη οργανωμένης και σκόπιμης πολιτικής συγκάλυψης εκ μέρους της Εκκλησίας. Παρά ταύτα, η έκθεση κατέγραψε σοβαρά προβλήματα στον τρόπο με τον οποίο οι αρμόδιες αρχές διαχειρίστηκαν αρκετές από τις καταγγελίες που έφταναν στα χέρια τους.
Φόβος για υποκαταγραφή των περιστατικών
Η Μαρία Χοσέ Βαλέρο, μία από τις συντάκτριες της έκθεσης, επισήμανε πως οι 37 καταγγελίες δεν αντικατοπτρίζουν κατ’ ανάγκη την πραγματική έκταση του φαινομένου. Όπως εξήγησε, πολλά θύματα διστάζουν να καταγγείλουν όσα έχουν υποστεί, κάτι που ενδέχεται να οδηγεί σε σημαντική υποκαταγραφή των περιστατικών κακοποίησης. Η παρατήρηση αυτή αποκτά ιδιαίτερο βάρος αν συνδυαστεί με έκθεση του Child Rights International Network (CRIN) του 2019, η οποία είχε δείξει ότι η Λατινική Αμερική, παρότι συγκεντρώνει τον μεγαλύτερο αριθμό καθολικών παγκοσμίως, καταγράφει τα χαμηλότερα ποσοστά αναφορών σεξουαλικής κακοποίησης από μέλη του κλήρου.
Το ζήτημα της κακοποίησης ανηλίκων από κληρικούς έχει προκαλέσει επανειλημμένα διεθνές σκάνδαλο για την Καθολική Εκκλησία, με υποθέσεις που εκτείνονται σε πολλές δεκαετίες και αφορούν δεκάδες χώρες. Η δημοσιοποίηση της έκθεσης στον Παναμά έρχεται να προστεθεί σε αυτή τη λίστα, ενισχύοντας τις πιέσεις προς την Εκκλησία για μεγαλύτερη διαφάνεια στη διαχείριση παρόμοιων υποθέσεων.
Νέα επίσκεψη του πάπα σε θύματα κακοποίησης
Το ζήτημα αναμένεται να επανέλθει στο προσκήνιο και σε άλλη χώρα, καθώς ο πάπας Λέων ΙΔ΄ πρόκειται να επισκεφθεί τη Λούρδη της Γαλλίας. Εκεί, την Κυριακή, έχει προγραμματίσει συνάντηση με επτά θύματα σεξουαλικής κακοποίησης. Η επίσκεψη γίνεται με φόντο τις υποθέσεις που αφορούν τον αβά Πιερ και το καθολικό εκπαιδευτικό ίδρυμα Νοτρ-Νταμ ντε Μπεταράμ, οι οποίες έχουν προκαλέσει έντονο προβληματισμό στη Γαλλία τα τελευταία χρόνια.
