Σαν σήμερα, στις 26 Σεπτεμβρίου 1988, ο παγκόσμιος αθλητισμός συγκλονίστηκε από μία είδηση που άλλαξε για πάντα την εικόνα του πρωταθλητισμού. Ο Μπεν Τζόνσον, ο Καναδός σπρίντερ που είχε μόλις κατακτήσει το χρυσό μετάλλιο στα 100 μέτρα των Ολυμπιακών Αγώνων της Σεούλ, αποδείχθηκε θετικός σε έλεγχο ντόπινγκ. Η ουσία που εντοπίστηκε στον οργανισμό του ήταν η στανοζολόλη, ένα συνθετικό αναβολικό στεροειδές που παράγεται από την τεστοστερόνη και το οποίο είχε αναπτυχθεί τη δεκαετία του 1960 κυρίως για ιατρικούς σκοπούς, όπως η αντιμετώπιση της μυϊκής ατροφίας και της αναιμίας, αλλά χρησιμοποιείται ευρέως και στην κτηνιατρική.
Η ανατροπή ήρθε περίπου 60 ώρες μετά τη θριαμβευτική εικόνα του Τζόνσον να περνάει τη γραμμή του τερματισμού με τα χέρια υψωμένα, γράφοντας το εντυπωσιακό για την εποχή παγκόσμιο ρεκόρ των 9.79 δευτερολέπτων. Η κόντρα του με τον θρυλικό Αμερικανό σπρίντερ Καρλ Λιούις, ο οποίος είχε τερματίσει δεύτερος με χρόνο 9.92, θεωρείται μία από τις μεγαλύτερες αγωνιστικές αναμετρήσεις στην ιστορία του στίβου. Ωστόσο, η νίκη του Καναδού δεν κράτησε παρά ελάχιστες ημέρες. Στις 27 Σεπτεμβρίου 1988 η Διεθνής Ολυμπιακή Επιτροπή ανακοίνωσε επισήμως την αφαίρεση του χρυσού μεταλλίου από τον Τζόνσον, το οποίο τελικά απονεμήθηκε στον Λιούις. Κατά πολλούς αναλυτές, πρόκειται για το μεγαλύτερο σκάνδαλο ντόπινγκ στην ιστορία του αθλητισμού, τόσο λόγω της έκτασης της δημοσιότητας όσο και λόγω των συνεπειών που είχε στο διεθνές αθλητικό στερέωμα.
Από την Τζαμάικα στον Καναδά
Ο Μπεν Τζόνσον γεννήθηκε το 1961 στην Τζαμάικα. Σε μικρή ηλικία, η μητέρα του μετακόμισε στον Καναδά μαζί με τρία από τα αδέρφια του, ενώ ο πατέρας του παρέμεινε πίσω για να συνεχίσει την εργασία του σε εταιρεία τηλεφωνίας. Η προσαρμογή στο νέο περιβάλλον δεν ήταν εύκολη για τον νεαρό Τζόνσον, ο οποίος στα 14 του χρόνια βρήκε διέξοδο στο γυμναστήριο. Εκεί διαφάνηκε γρήγορα το φυσικό του ταλέντο στα σπριντ, κάτι που τον οδήγησε σε μια γνωριμία που θα καθόριζε ολόκληρη την πορεία του: τη συνεργασία με τον Καναδό προπονητή Τσάρλι Φράνσις, πρώην σπρίντερ ο οποίος είχε κατακτήσει τρεις φορές το εθνικό πρωτάθλημα χωρίς όμως να διακριθεί σε ολυμπιακό επίπεδο. Έμπνευση για τον νεαρό αθλητή αποτέλεσαν οι Ολυμπιακοί Αγώνες του 1976 στο Μόντρεαλ.
Το ξεπέταγμα και η ιστορική κόντρα με τον Λιούις
Η ανοδική πορεία του Τζόνσον ξεκίνησε ουσιαστικά το 1982, όταν σε ηλικία μόλις 21 ετών κατέκτησε δύο ασημένια μετάλλια στους Αγώνες της Κοινοπολιτείας. Η εξέλιξή του υπήρξε ραγδαία για τα δεδομένα του αθλήματος, με αποτέλεσμα να κατακτήσει τον τίτλο στα 60 μέτρα τόσο το 1985 όσο και το 1987. Παράλληλα, η αντιπαλότητά του με τον Καρλ Λιούις είχε ήδη αρχίσει να διαμορφώνεται, με πρώτη μεγάλη νίκη του Τζόνσον απέναντί του στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα του 1987. Η επανάληψη της επικράτησης έναν χρόνο αργότερα στη Σεούλ φάνταζε ως η απόλυτη επιβεβαίωση της υπεροχής του, ώσπου το σκάνδαλο ντόπινγκ ανέτρεψε τα πάντα και σημάδεψε για πάντα τη φήμη του, ανοίγοντας παράλληλα μια συζήτηση για τον έλεγχο ουσιών που συνεχίζεται μέχρι σήμερα στον παγκόσμιο αθλητισμό.
