Σημαντικές αλλαγές στη σύνταξη νοσηλευτών ΕΣΥ και εργαζομένων του ΕΚΑΒ φέρνει η υπαγωγή τους στο καθεστώς των Βαρέων και Ανθυγιεινών Επαγγελμάτων. Το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης εξέδωσε την εγκύκλιο 21633/31.7.2026, με την οποία δίνονται αναλυτικές οδηγίες για την εφαρμογή του άρθρου 40 του ν. 5316/2026. Η ρύθμιση αφορά συγκεκριμένες ειδικότητες που εργάζονται σε νοσοκομεία, Κέντρα Υγείας και στο ΕΚΑΒ, ανοίγοντας τον δρόμο για συνταξιοδότηση στα 62 έτη. Η προθεσμία για την υποβολή της σχετικής αίτησης λήγει στις 6 Ιανουαρίου 2027.
Διαβάστε επίσης: Ο e-ΕΦΚΑ πληρώνει συντάξεις Οκτωβρίου 1,2 δισ. ευρώ
Ποιους αφορά η υπαγωγή στα Βαρέα και Ανθυγιεινά
Η νέα ρύθμιση αφορά εργαζομένους στα νοσοκομεία και τα Κέντρα Υγείας του ΕΣΥ, καθώς και στο ΕΚΑΒ, οι οποίοι υπάγονται στη συνταξιοδοτική προστασία του Δημοσίου. Στο καθεστώς εντάσσονται συγκεκριμένες ειδικότητες: νοσηλευτές, βοηθοί νοσηλευτών, οδηγοί ασθενοφόρων και βοηθοί ασθενοφόρων-διασώστες, εφόσον απασχολούνται αποκλειστικά στις συγκεκριμένες θέσεις εργασίας. Η υπαγωγή στα Βαρέα και Ανθυγιεινά Επαγγέλματα είναι προαιρετική όσον αφορά την κύρια ασφάλιση, ωστόσο εφόσον ο εργαζόμενος επιλέξει να ενταχθεί, η υπαγωγή στην επικουρική ασφάλιση καθίσταται αυτόματα υποχρεωτική.
Η διαδικασία ενεργοποιείται αποκλειστικά κατόπιν αίτησης του ίδιου του εργαζομένου προς την αρμόδια υπηρεσία εκκαθάρισης μισθοδοσίας του φορέα στον οποίο απασχολείται. Η αίτηση αυτή είναι κοινή τόσο για την κύρια όσο και για την επικουρική ασφάλιση, γεγονός που απλοποιεί τη διαδικασία για τους δικαιούχους. Η εγκύκλιος του υπουργείου Εργασίας διευκρινίζει παράλληλα ότι η υπαγωγή δεν λειτουργεί αναδρομικά, αλλά αρχίζει να ισχύει από την πρώτη ημέρα του μεθεπόμενου μήνα μετά την υποβολή της αίτησης.
Σύνταξη νοσηλευτών ΕΣΥ στα 62 έτη με 15 χρόνια ασφάλισης
Η βασική αλλαγή που φέρνει η ρύθμιση αφορά το όριο ηλικίας συνταξιοδότησης. Οι εργαζόμενοι που πληρούν τις προϋποθέσεις θα μπορούν να λάβουν σύνταξη με τη συμπλήρωση του 62ου έτους της ηλικίας τους. Για να ενεργοποιηθεί αυτό το δικαίωμα, απαιτούνται τουλάχιστον 15 συντάξιμα έτη συνολικά, εκ των οποίων τα 12 χρόνια πρέπει να έχουν διανυθεί αποκλειστικά στις ειδικότητες που προβλέπει η ρύθμιση, δηλαδή σε θέσεις νοσηλευτή, βοηθού νοσηλευτή, οδηγού ή βοηθού ασθενοφόρου-διασώστη.
Επιπλέον, τίθεται ένας ακόμη περιορισμός χρόνου: τουλάχιστον 3 χρόνια απασχόλησης στις συγκεκριμένες ειδικότητες πρέπει να έχουν πραγματοποιηθεί μέσα στα τελευταία 17 χρόνια πριν από τη συμπλήρωση του ορίου ηλικίας ή πριν από την υποβολή της αίτησης συνταξιοδότησης. Το κριτήριο αυτό διασφαλίζει ότι το δικαίωμα της πρόωρης συνταξιοδότησης αφορά όσους έχουν πράγματι υπηρετήσει για μεγάλο διάστημα σε αυτές τις απαιτητικές ειδικότητες, και όχι όσους έχουν απομακρυνθεί από αυτές για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Η προθεσμία της 6ης Ιανουαρίου 2027 και οι πρόσθετες εισφορές
Ο ν. 5316/2026 δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ στις 6 Ιουλίου 2026, ημερομηνία από την οποία ξεκίνησε και η ισχύς της ρύθμισης. Το άρθρο 40 προβλέπει ρητά ότι η αίτηση υπαγωγής πρέπει να υποβληθεί μέσα σε αποκλειστική προθεσμία έξι μηνών, γεγονός που καθιστά την 6η Ιανουαρίου 2027 την κρίσιμη καταληκτική ημερομηνία για όσους ενδιαφέρονται να ενταχθούν στο καθεστώς. Οι εργαζόμενοι του ΕΣΥ και του ΕΚΑΒ που εμπίπτουν στις παραπάνω ειδικότητες καλούνται να αξιολογήσουν έγκαιρα αν τους συμφέρει η ένταξη, καθώς η καθυστέρηση στην υποβολή της αίτησης μετατοπίζει και την έναρξη καταβολής των πρόσθετων εισφορών.
Η ένταξη στα Βαρέα και Ανθυγιεινά Επαγγέλματα συνεπάγεται πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση. Για την κύρια σύνταξη, η πρόσθετη εισφορά ανέρχεται σε 3,60%, εκ της οποίας το 2,20% βαρύνει τον εργαζόμενο και το 1,40% τον εργοδότη. Στην επικουρική ασφάλιση, η πρόσθετη εισφορά διαμορφώνεται στο 2%, με το 1,25% να επιβαρύνει τον ασφαλισμένο και το 0,75% τον εργοδότη. Στην περίπτωση που ένας εργαζόμενος υπαχθεί ταυτόχρονα και στις δύο κατηγορίες ασφάλισης, η συνολική πρόσθετη επιβάρυνση που θα επωμιστεί από τον μισθό του ανέρχεται σε 3,45% επί των ασφαλιστέων αποδοχών του.
