Η κυβέρνηση προχωρά σε δύο ξεχωριστές παρεμβάσεις για το ιδιωτικό χρέος, με στόχο να περιορίσει την πίεση σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Η πρώτη αφορά την επέκταση της ρύθμισης οφειλών προς την Εφορία και τα Ταμεία στις 120 δόσεις, ενώ η δεύτερη περιλαμβάνει ένα πακέτο 16 μέτρων για τα δάνεια και τους servicers. Οι δύο παρεμβάσεις έρχονται να δώσουν μεγαλύτερη ανάσα ρευστότητας σε όσους έχουν συσσωρεύσει οφειλές τα τελευταία χρόνια. Για νοικοκυριά με χρέη προς περισσότερους πιστωτές, το τελικό όφελος θα εξαρτηθεί από τον συνδυασμό των δύο ρυθμίσεων.
Διαβάστε επίσης: Η κυβέρνηση φέρνει ρύθμιση οφειλών σε έως 120 δόσεις
Ποιοι μπαίνουν στις 120 δόσεις
Η νέα δυνατότητα για 120 δόσεις αφορά οφειλές που είχαν καταστεί ληξιπρόθεσμες έως τις 31 Δεκεμβρίου 2024 και δεν βρίσκονται ήδη σε ρύθμιση στις 30 Σεπτεμβρίου 2026. Σε σχέση με το προηγούμενο πλαίσιο, που κάλυπτε οφειλές μόνο έως το τέλος του 2023, προστίθεται έτσι ένας ακόμη χρόνος χρεών. Παράλληλα, όσοι έχουν ήδη ενταχθεί στις 72 δόσεις αποκτούν το δικαίωμα να ζητήσουν μετάβαση στις 120, με την προθεσμία υποβολής αίτησης να μεταφέρεται στις 30 Ιουνίου 2027, από τις 31 Δεκεμβρίου 2026.
Η ελάχιστη μηνιαία καταβολή ορίζεται στα 30 ευρώ, με το επιτόκιο να διαμορφώνεται στο 5,84%, ίδιο με αυτό που ισχύει στην πάγια ρύθμιση των 24 δόσεων. Οι οφειλές που δημιουργήθηκαν από την 1η Ιανουαρίου 2025 και μετά παραμένουν εκτός της νέας ρύθμισης και εντάσσονται υποχρεωτικά στην πάγια διευθέτηση των 24 δόσεων. Η διάκριση αυτή σημαίνει πως ένα νοικοκυριό με χρέη από διαφορετικές χρονιές ενδέχεται να χρειαστεί δύο παράλληλες ρυθμίσεις προς το Δημόσιο.
Πόσο μειώνεται η δόση – ένα ενδεικτικό παράδειγμα
Για να γίνει κατανοητή η πρακτική επίπτωση της αλλαγής, αξιοποιείται το παράδειγμα ενός νοικοκυριού με 12.000 ευρώ παλαιά χρέη που πληρούν τις προϋποθέσεις των 120 δόσεων, καθώς και επιπλέον 4.800 ευρώ νεότερων οφειλών που εξοφλούνται σε 24 δόσεις. Με ισόποσες μηνιαίες καταβολές κεφαλαίου και τόκων και σταθερό επιτόκιο 5,84%, η δόση για τα 12.000 ευρώ διαμορφώνεται περίπου στα 132 ευρώ τον μήνα στη δεκαετία, έναντι 198 ευρώ που θα ίσχυαν στις 72 δόσεις.
Τα νεότερα χρέη των 4.800 ευρώ προσθέτουν ακόμη 212 ευρώ τον μήνα για δύο χρόνια. Η συνολική μηνιαία καταβολή για τις δύο οφειλές διαμορφώνεται έτσι στα 345 ευρώ περίπου, έναντι 410 ευρώ που θα απαιτούνταν με τον συνδυασμό 72 και 24 δόσεων. Πρόκειται για ελάφρυνση περίπου 66 ευρώ τον μήνα, χωρίς να υπολογίζεται ενδεχόμενη δόση δανείου. Ωστόσο, η μεγαλύτερη διάρκεια αποπληρωμής έχει και κόστος: το συνολικό ποσό που θα καταβληθεί για την παλαιά οφειλή αυξάνεται από περίπου 14.300 ευρώ στις 72 δόσεις σε 15.900 ευρώ στις 120, καθώς η επιμήκυνση συνεπάγεται περισσότερους τόκους μέχρι την πλήρη εξόφληση.
Οι 16 παρεμβάσεις για δάνεια και servicers
Παράλληλα με τη ρύθμιση προς το Δημόσιο, η κυβέρνηση προχωρά σε ένα πακέτο 16 μέτρων που αφορά τα δάνεια και τη λειτουργία των servicers. Οκτώ από αυτά αποσκοπούν στην προστασία των οφειλετών, ενώ τα υπόλοιπα οκτώ αφορούν τη διαφάνεια και την εποπτεία των εταιρειών διαχείρισης δανείων. Η απευθείας διαπραγμάτευση για ένα δάνειο αποκτά πλέον συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα, μέσα από μια νέα αυτοτελή διαδικασία που αντικαθιστά τον ισχύοντα Κώδικα Δεοντολογίας.
Σύμφωνα με τη νέα διαδικασία, από τη στιγμή που ο οφειλέτης υποβάλλει αίτηση με πλήρη φάκελο, ο πιστωτής θα έχει στη διάθεσή του τρεις μήνες προκειμένου να προτείνει μια βιώσιμη ρύθμιση ή να αιτιολογήσει εγγράφως ενδεχόμενη απόρριψη του αιτήματος. Ο οφειλέτης, από την πλευρά του, θα έχει στη συνέχεια έναν μήνα για να απαντήσει στην πρόταση που θα λάβει. Με τον τρόπο αυτό, η κυβέρνηση επιδιώκει να βάλει τάξη σε μια διαδικασία που μέχρι σήμερα καθυστερούσε, δίνοντας παράλληλα μεγαλύτερη ασφάλεια τόσο στους οφειλέτες όσο και στις τράπεζες και τους servicers.
