Μια κρυπτογραφημένη επιστολή του Ναπολέοντα Βοναπάρτη αποκαλύφθηκε για πρώτη φορά έπειτα από περισσότερα από 200 χρόνια, χάρη στην τεχνητή νοημοσύνη. Το έγγραφο είχε σταλεί το 1809 κατόπιν εντολής του Γάλλου αυτοκράτορα προς έναν από τους στρατάρχες του και παρέμενε ακατανόητο λόγω ενός πολύπλοκου κώδικα με διψήφιους αριθμούς, διάσπαρτα γράμματα και επινοημένα σύμβολα. Η αποκρυπτογράφηση της επιστολής του Ναπολέοντα ολοκληρώθηκε τελικά σε μόλις έξι ώρες, μέσω ενός μοντέλου τεχνητής νοημοσύνης.
Ο κώδικας πίσω από την επιστολή του Ναπολέοντα
Η ιστορία ξεκινά στις 16 Μαρτίου 1809, όταν ο Ναπολέων έγραψε από το Παρίσι στον θετό γιο του, Eugène, αντιβασιλέα της Ιταλίας, ζητώντας του να επικοινωνήσει με τον στρατάρχη Auguste de Marmont. Τα στρατεύματα του Marmont βρίσκονταν στη Δαλματία, στην απέναντι πλευρά της Αδριατικής, και η γεωγραφική τους απομόνωση λόγω των αυστριακών εδαφών ανάμεσα στα γαλλικά στρατεύματα προκαλούσε ανησυχίες στον αυτοκράτορα σε περίπτωση πολέμου. Ο Eugène ανέλαβε τότε να στείλει την περιβόητη επιστολή προς τον Marmont, εφαρμόζοντας εντολή του ίδιου του Ναπολέοντα.
Το κείμενο της επιστολής ήταν δομημένο με ιδιαίτερο τρόπο. Η πρώτη γραμμή εμφανιζόταν γραμμένη στα γαλλικά και ήταν αναγνώσιμη: «Vous avez dû recevoir, Monsieur le Général Marmont, mes lettres des 8, 14 et 20 courant», δηλαδή «Θα πρέπει να έχετε λάβει, στρατηγέ Marmont, τις επιστολές μου της 8ης, της 14ης και της 20ής αυτού του μήνα». Οι υπόλοιπες 24 σειρές, όμως, αποτελούνταν αποκλειστικά από τον πολύπλοκο κώδικα, καθιστώντας το περιεχόμενο ακατανόητο για πάνω από δύο αιώνες.
Ο ρόλος της τεχνητής νοημοσύνης στην αποκρυπτογράφηση
Τη λύση έδωσε τελικά ο Κάρτερ Τσαρτς, μηχανικός στην εταιρεία κυβερνοασφάλειας SentinelOne, ο οποίος χρησιμοποίησε το μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης GPT-6 Astra της OpenAI. Όπως ανέφερε ο ίδιος σε ανάρτησή του στο Χ, το σύστημα ολοκλήρωσε την αποκρυπτογράφηση σε μόλις έξι ώρες, έχοντας ως αφετηρία μία απλή εικόνα της επιστολής και έναν συγκεκριμένο στόχο. Το Astra ανέλυσε την εικόνα, αναγνώρισε τα 175 χειρόγραφα σύμβολα που χρησιμοποιούνταν στον κώδικα και προχώρησε στη διαδικασία αποκωδικοποίησης. Η μέθοδος περιλάμβανε διαχωρισμό της εικόνας σε σειρές, αναγνώριση κάθε συμβόλου ξεχωριστά και τελική ερμηνεία ολόκληρου του μηνύματος.
Το περιεχόμενο που αποκαλύφθηκε καταγράφει αναλυτικά τις θέσεις των γαλλικών και συμμαχικών στρατευμάτων, ενώ παράλληλα ενθαρρύνει τον Marmont να μην ανησυχεί για την απομονωμένη του θέση στη Δαλματία. Χαρακτηριστικό απόσπασμα της επιστολής αναφέρει: «Οι Ρώσοι βαδίζουν εναντίον της Αυστρίας και ο στρατός του Φρίουλι αριθμεί σήμερα 80.000 άνδρες… Όταν λάβετε τη διαταγή να κινηθείτε, δεν πρέπει να επιτρέψετε στον εαυτό σας να εκφοβιστεί από μερικά στρατεύματα ή από μια συγκέντρωση όχλου». Το απόσπασμα αποκαλύπτει τη στρατηγική σκέψη του Ναπολέοντα λίγο πριν από μία από τις κρισιμότερες στρατιωτικές αναμετρήσεις της εποχής του.
Σύμφωνα με τον Τσαρτς, ο ίδιος ο κώδικας δεν ήταν ιδιαίτερα δύσκολος για την τεχνητή νοημοσύνη να τον σπάσει. Ωστόσο, η συνολική διαδικασία της μεταγραφής, της καταλογογράφησης, της μετάφρασης και της τελικής αποκρυπτογράφησης απαιτούσε εξειδικευμένες γνώσεις και πολύ χρόνο από έναν άνθρωπο, κάτι που το σύστημα τεχνητής νοημοσύνης κατάφερε να ολοκληρώσει μέσα σε λίγες ώρες. Ο μηχανικός σημείωσε ότι τέτοιου είδους επιστημονικά προβλήματα λύνονται συχνά από ανθρώπους εκτός του στενού ακαδημαϊκού πεδίου, οι οποίοι διαθέτουν την περιέργεια και τα κατάλληλα εργαλεία για να ασχοληθούν με σύνθετα ιστορικά ζητήματα όπως αυτό της κρυπτογραφημένης επιστολής του Ναπολέοντα.
