Έως και πέντε ευκαιρίες για μείωση προστίμων φορολογικού ελέγχου προσφέρει πλέον η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων στους φορολογούμενους που επιλέγουν να διευθετήσουν έγκαιρα την οφειλή τους. Η ρύθμιση, που περιλαμβάνεται στο άρθρο 75 του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας, προβλέπει έκπτωση που φτάνει έως και το 50% επί του προστίμου. Το τελικό ύψος της μείωσης δεν εξαρτάται πλέον μόνο από το αποτέλεσμα του ελέγχου, αλλά και από τη χρονική στιγμή κατά την οποία ο οφειλέτης θα αποδεχθεί την κύρια οφειλή. Η διαδικασία γίνεται σε μεγάλο βαθμό ψηφιακά, μέσω ειδικής πλατφόρμας της ΑΑΔΕ.
Τέσσερα στάδια αποδοχής με κλιμακωτή έκπτωση
Ο Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας προβλέπει τέσσερα διαδοχικά στάδια αποδοχής των ευρημάτων ενός φορολογικού ελέγχου, με την έκπτωση να ξεκινά από το 50% και να υποχωρεί σταδιακά έως το 25%, ανάλογα με το πότε αντιδρά ο φορολογούμενος. Όποιος θέλει να ολοκληρώσει με σύντομες διαδικασίες την υπόθεσή του πρέπει να χρησιμοποιήσει την ψηφιακή υπηρεσία myAADE, στη διεύθυνση myaade.gov.gr, ακολουθώντας τη διαδρομή «Εφαρμογές» – «Φορολογικές Υπηρεσίες» – «Δήλωση Αποδοχής Πράξεων Ελέγχου», άρθρο 75 ν.5104/24. Η δήλωση αυτή αποτελεί το εργαλείο μέσω του οποίου ο ελεγχόμενος γνωστοποιεί επίσημα στη φορολογική διοίκηση ότι αποδέχεται τα ευρήματα του ελέγχου.
Η μεγαλύτερη δυνατή έκπτωση, που φτάνει το 50%, παρέχεται όταν η αποδοχή γίνει στο αρχικό στάδιο, πριν οριστικοποιηθεί ο καταλογισμός του προστίμου. Πρόκειται για τη φάση κατά την οποία ο φορολογούμενος έχει ήδη ενημερωθεί για τα ευρήματα του ελέγχου, αλλά δεν έχει ακόμη προχωρήσει στην άσκηση ενδικοφανούς προσφυγής. Αν ο φορολογούμενος δεν αποδεχθεί τα ευρήματα σε αυτό το πρώιμο στάδιο, διατηρεί τη δυνατότητα να περιορίσει το πρόστιμο έως 40% μετά την κοινοποίηση της οριστικής πράξης διορθωτικού προσδιορισμού φόρου, τέλους ή εισφοράς, όσο διαρκεί η προθεσμία για την άσκηση ενδικοφανούς προσφυγής στη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών.
Γιατί έχει σημασία για μικρές επιχειρήσεις
Για τους μικρομεσαίους, τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους αυτοαπασχολούμενους που βρίσκονται συχνά αντιμέτωποι με φορολογικούς ελέγχους, ο χρόνος αντίδρασης μπορεί να αποδειχθεί καθοριστικός για το τελικό κόστος. Όσο νωρίτερα γίνει η αποδοχή της οφειλής και των ευρημάτων του ελέγχου, τόσο μεγαλύτερη είναι η μείωση του προστίμου που τελικά θα κληθεί να πληρώσει ο φορολογούμενος. Για μια μικρή επιχείρηση, η έγκαιρη αποδοχή μπορεί να περιορίσει σημαντικά το συνολικό οικονομικό βάρος, υπό την προϋπόθεση ότι η παράβαση και ο καταλογισμός γίνονται δεκτά από τον ελεγχόμενο και ότι υπάρχει η οικονομική δυνατότητα να τηρηθούν οι όροι της διαδικασίας.
Η αποδοχή δεν αποτελεί απλώς μια δήλωση πρόθεσης. Συνδέεται με συγκεκριμένες προθεσμίες και προϋποθέτει την εμπρόθεσμη καταβολή των ποσών που απαιτούνται, καθώς η καθυστέρηση στην πληρωμή μπορεί να ακυρώσει το όφελος της έκπτωσης. Στο στάδιο της ενδικοφανούς προσφυγής, ο φορολογούμενος γνωρίζει πλέον το ακριβές ποσό που του καταλογίζεται και μπορεί είτε να αμφισβητήσει την πράξη, ζητώντας την ακύρωσή της εφόσον δεν αποδέχεται την παράβαση, είτε να αποδεχθεί την κύρια οφειλή κλείνοντας τη διαφορά με μικρότερη έκπτωση από εκείνη του αρχικού σταδίου.
Για τις υποθέσεις που δεν κλείνουν σε αυτά τα πρώιμα στάδια, η έκπτωση περιορίζεται ακόμη περισσότερο όσο η υπόθεση προχωρά από τη Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών προς τα διοικητικά δικαστήρια. Για τις εκκρεμείς δικαστικές διαφορές προβλέπεται παράλληλα η δυνατότητα προσφυγής στην Επιτροπή Εξώδικης Επίλυσης Φορολογικών Διαφορών, μια επιπλέον επιλογή για όσους φορολογούμενους δυσκολεύονται να καλύψουν τα έξοδα δικηγόρων, λογιστών ή μιας μακροχρόνιας δικαστικής διαμάχης.
