Η Μαρικάρμεν Αμπασκάλ, η 87χρονη γυναίκα που έγινε σύμβολο του αγώνα κατά των εξώσεων στην Ισπανία, πέθανε την Τετάρτη 7 Οκτωβρίου 2026 στο νοσοκομείο Gregorio Marañón της Μαδρίτης. Η ηλικιωμένη γυναίκα νοσηλευόταν από τις 23 Σεπτεμβρίου, ημέρα κατά την οποία είχε εκδιωχθεί βίαια από το διαμέρισμα όπου είχε ζήσει για επτά δεκαετίες. Τον θάνατό της ανακοίνωσε η Ένωση Ενοικιαστών της Μαδρίτης, σκορπίζοντας συγκίνηση σε χιλιάδες ακτιβιστές που είχαν συμπαρασταθεί στον δικαστικό και κοινωνικό της αγώνα. Η περίπτωση της Μαρικάρμεν Αμπασκάλ είχε πυροδοτήσει μεγάλες διαδηλώσεις σε ολόκληρη τη χώρα.
Η πολυετής μάχη της Μαρικάρμεν Αμπασκάλ για το σπίτι της
Το πλήρες όνομά της ήταν Μαρία δελ Κάρμεν Αμπασκάλ και ζούσε στο ίδιο διαμέρισμα στη συνοικία Ρετίρο της Μαδρίτης από το 1956. Το σπίτι είχε νοικιάσει αρχικά ο πατέρας της, ενώ εκεί έζησε αργότερα μαζί με τη μητέρα και τον αδελφό της. Έξι χρόνια πριν από την έξωσή της, μια εταιρεία είχε αγοράσει το διαμέρισμα σε τιμή χαμηλή για τα δεδομένα της περιοχής, ακριβώς επειδή η ηλικιωμένη γυναίκα εξακολουθούσε να διαμένει εκεί με παλιό μισθωτήριο. Η Μαρικάρμεν λάμβανε σύνταξη περίπου 1.400 ευρώ και, όπως αναφέρεται, δεν είχε σταματήσει ποτέ να πληρώνει το ενοίκιο και τους λογαριασμούς της, που συνολικά έφταναν τα 500 ευρώ τον μήνα.
Το 2020 οι ιδιοκτήτες την ενημέρωσαν ότι έπρεπε να εγκαταλείψει το διαμέρισμα, καθώς το μισθωτήριο είχε ήδη μεταβιβαστεί δύο φορές: αρχικά στη μητέρα της, η οποία δεν αναγραφόταν επίσημα ως ενοικιάστρια λόγω νόμου της εποχής του Φράνκο, και στη συνέχεια στην ίδια. Από εκείνη τη στιγμή ξεκίνησε μια πολυετής δικαστική μάχη, με τέσσερις ξεχωριστές προσπάθειες έξωσης. Οι ιδιοκτήτες δεν αποδέχτηκαν καμία πρόταση, ούτε για την κάλυψη της διαφοράς στο ενοίκιο -που έφτανε πλέον τα 1.600 ευρώ– ούτε για την αγορά του διαμερίσματος από την ίδια. Τελικά, στις 23 Σεπτεμβρίου, η 87χρονη αναγκάστηκε να εγκαταλείψει το σπίτι όπου είχε περάσει σχεδόν ολόκληρη τη ζωή της.
Αντιδράσεις και συμβολισμός μετά τον θάνατο της Μαρικάρμεν
Η έξωση επιβάρυνε περαιτέρω την ήδη εύθραυστη υγεία της Μαρικάρμεν. Τα τελευταία χρόνια μετακινούνταν με αναπηρικό αμαξίδιο και χρειαζόταν βοήθεια στην καθημερινότητά της, ενώ τους τελευταίους μήνες είχε χάσει μυϊκή μάζα και δυσκολευόταν ακόμη και να φάει. Δύο ημέρες πριν φύγει από το σπίτι της είχε δηλώσει: «Με έχει επηρεάσει σε όλα. Εγώ τώρα δεν είμαι εγώ». Παρά την κατάσταση της υγείας της, από το νοσοκομείο συνέχιζε να καλεί τον κόσμο να μη σταματήσει τον αγώνα για το δικαίωμα στη στέγη.
Η ιστορία της 87χρονης προκάλεσε ένα μεγάλο κύμα συμπαράστασης, με χιλιάδες πολίτες να βγαίνουν στους δρόμους της Μαδρίτης και στη συνέχεια και άλλων ισπανικών πόλεων. Πραγματοποιήθηκαν συγκεντρώσεις και κατασκηνώσεις σε πλατείες, ενώ η περίπτωσή της ανέδειξε τη βαθιά στεγαστική κρίση που ταλανίζει την Ισπανία, με τους διαδηλωτές να στρέφονται ενάντια στις εξώσεις, την κερδοσκοπία επενδυτικών κεφαλαίων και τις ανεξέλεγκτες αυξήσεις ενοικίων. Μετά την ανακοίνωση του θανάτου της, πολίτες και ακτιβιστές εξέφρασαν τη θλίψη τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, καλώντας να συνεχιστεί συλλογικά ο αγώνας που η ίδια είχε συμβολίσει.
Η Μαρικάρμεν είχε καταλήξει σε συμφωνία που θα της επέτρεπε να επιστρέψει στο διαμέρισμά της μόλις λάμβανε εξιτήριο από το νοσοκομείο, κάτι που τελικά δεν πρόλαβε να συμβεί. Η υπόθεσή της συνδέθηκε επίσης με νομοθετική πρωτοβουλία της ισπανικής κυβέρνησης για την προστασία της στέγης, καθώς η δημόσια αντίδραση στην έξωσή της είχε αναδείξει το ζήτημα σε εθνικό επίπεδο.
