Νέα μετωπική επίθεση εναντίον του Βολοντίμιρ Ζελένσκι εξαπέλυσε ο Ντόναλντ Τραμπ, ζητώντας ανοιχτά νέο πρόεδρο για την Ουκρανία. Μιλώντας σε δημοσιογράφους έξω από τον Λευκό Οίκο, ο πρόεδρος των ΗΠΑ υποστήριξε ότι η Ουκρανία χρειάζεται ηγέτη ικανό να κλείσει συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου με τη Ρωσία. Οι δηλώσεις έρχονται μία ημέρα μετά τη συμφωνία του με τον Βλαντίμιρ Πούτιν για προμήθεια ντίζελ, καθώς η Ουάσινγκτον εκφράζει έντονη δυσαρέσκεια για τις ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια. Ο Αμερικανός πρόεδρος κατηγόρησε τον Ζελένσκι ότι είχε πολλές ευκαιρίες για ειρήνη και δεν τις αξιοποίησε.
Το αίτημα Τραμπ για νέο πρόεδρο στην Ουκρανία
Μιλώντας στους δημοσιογράφους, ο Τραμπ ήταν ξεκάθαρος: «Προτείνω να βρουν έναν νέο ηγέτη που να μπορεί να κλείσει συμφωνία, γιατί θα μπορούσε να είχε κλείσει πολλές συμφωνίες, αλλά για κάποιο λόγο δεν το κάνει ποτέ» δήλωσε, αναφερόμενος στον Ζελένσκι. Ο Αμερικανός πρόεδρος προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, τονίζοντας ότι «ήρθε η ώρα η Ουκρανία να αποκτήσει νέο πρόεδρο». Παράλληλα, υποστήριξε ότι ο πόλεμος «δεν θα έπρεπε να έχει ξεκινήσει ποτέ», επαναλαμβάνοντας τη θέση του ότι η σύγκρουση ξεκίνησε λόγω ανικανότητας διαχείρισης από το Κίεβο. Σύμφωνα με τον Τραμπ, η Ουκρανία έχει χάσει πάνω από το 30% των εδαφών της, ενώ ο αριθμός των νεκρών από τον πόλεμο έχει ξεπεράσει τα 2 εκατομμύρια ανθρώπους.
Αφορμή για τη νέα κόντρα στάθηκαν οι συνεχιζόμενες ουκρανικές επιθέσεις σε ρωσικά διυλιστήρια πετρελαίου. Ο Τραμπ αποκάλυψε ότι η αμερικανική κυβέρνηση είχε ζητήσει επανειλημμένα από το Κίεβο να σταματήσει τα πλήγματα, προειδοποιώντας ότι δημιουργούν πρόβλημα σε ολόκληρο τον κόσμο. «Μπορεί να κάνει ό,τι θέλει, αλλά δεν μπορεί να χτυπά διυλιστήρια. Καλά θα κάνει να σταματήσει» ανέφερε χαρακτηριστικά. Όπως εξήγησε, οι επιθέσεις στις εγκαταστάσεις παραγωγής ντίζελ προκαλούν προβλήματα σε αγρότες και κτηνοτρόφους στις ΗΠΑ, καθώς η Ρωσία προμηθεύει μεγάλο μέρος της παγκόσμιας αγοράς με το καύσιμο αυτό.
Οι δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου έγιναν μία ημέρα μετά τη συμφωνία που συνήψε με τον Πούτιν, σύμφωνα με την οποία η Ρωσία θα διαθέσει στην παγκόσμια αγορά 4,8 εκατομμύρια τόνους ντίζελ, εκ των οποίων 300.000 τόνοι αμέσως. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Axios, η Ουάσινγκτον είχε ζητήσει από το Κίεβο να σταματήσει μονομερώς τις επιθέσεις στα ρωσικά διυλιστήρια, θεωρώντας ότι συνέβαλαν στην άνοδο των τιμών της βενζίνης για τους Αμερικανούς καταναλωτές. Ο Ζελένσκι είχε αντιπροτείνει στον Τραμπ και στους απεσταλμένους Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ μια αμοιβαία συμφωνία, σύμφωνα με την οποία η Ουκρανία θα σταματούσε τα πλήγματα κατά των διυλιστηρίων εφόσον η Ρωσία σταματούσε τις επιθέσεις στους ουκρανικούς σταθμούς ηλεκτρικής ενέργειας. Η πρόταση αυτή, όμως, δεν έγινε αποδεκτή από τον Αμερικανό πρόεδρο.
Αντίδραση Ζελένσκι και το πλαίσιο του πολέμου
Ο Ζελένσκι, από την πλευρά του, κατήγγειλε νέες ρωσικές επιθέσεις. Σε ανάρτηση στο X, σημείωσε ότι η Ρωσία «ευχαρίστησε» για την άρση των κυρώσεων στις εξαγωγές ντίζελ ρίχνοντας πέντε βόμβες ολίσθησης σε οικιστικά κτίρια στη Ζαπορίζια. Σε μεταγενέστερη ανάρτηση στο Telegram, ο Ουκρανός πρόεδρος δήλωσε ότι «η επιλογή της Ρωσίας είναι ο πόλεμος», μετά από επιθέσεις με μη επανδρωμένα αεροσκάφη σε ενεργειακές εγκαταστάσεις και επίθεση με βαλλιστικούς πυραύλους στο Κίεβο. Ρωσικές επιδρομές άφησαν πάνω από 20 νεκρούς, ανάμεσά τους τρία παιδιά, στην περιοχή της Ζαπορίζια, ενώ πλήγματα δέχθηκε και το Κίεβο.
Ο Ζελένσκι ανέφερε ότι συνομίλησε με τον Γάλλο πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν για την ενίσχυση της αντιαεροπορικής άμυνας της χώρας, ενόψει πιθανής κλιμάκωσης των πυραυλικών επιθέσεων τις επόμενες ημέρες. Παράλληλα, ο Φινλανδός πρόεδρος Αλεξάντερ Στουμπ τον διαβεβαίωσε ότι η Ουκρανία θα λάβει πυρομαχικά για τα μαχητικά F-16 που χρησιμοποιεί για την αναχαίτιση μη επανδρωμένων αεροσκαφών τύπου Shahed. Οι δηλώσεις του Τραμπ για αλλαγή ηγεσίας στο Κίεβο αναμένεται να προκαλέσουν έντονες αντιδράσεις, καθώς αποτελούν ευθεία παρέμβαση στην εσωτερική πολιτική σκηνή μιας χώρας που βρίσκεται σε πόλεμο.
Η πρόταση του Τραμπ για νέο πρόεδρο στην Ουκρανία αναδεικνύει τις βαθιές διαφωνίες μεταξύ Ουάσινγκτον και Κιέβου για τους όρους μιας ενδεχόμενης συμφωνίας με τη Μόσχα. Η αμερικανική κυβέρνηση φαίνεται αποφασισμένη να πιέσει για πολιτική λύση, ωστόσο το Κίεβο συνεχίζει να δέχεται ρωσικές επιθέσεις σε καθημερινή βάση, κάτι που περιπλέκει κάθε προσπάθεια αποκλιμάκωσης.
