Στις πλαγιές του βουνού Φαλακρό, ένα από τα πιο όμορφα βουνά της Ελλάδας, κρύβεται ένα από τα πιο αυθεντικά ορεινά χωριά της χώρας. Το Φαλακρό υψώνεται στα 2.232 μέτρα κοντά στη Δράμα και φιλοξενεί ζωντανά χωριουδάκια, εγκαταλελειμμένους οικισμούς και εντυπωσιακά λατομεία μαρμάρου. Ανάμεσά τους ξεχωρίζει ο Βώλακας, ένα χωριό χτισμένο στα 830 μέτρα, που αποτελεί ιδανική βάση για όσους θέλουν να εξερευνήσουν το βουνό.
Η φύση του Φαλακρού και το χωριό Βώλακας
Το βουνό Φαλακρό διαθέτει μεγάλες αλπικές εκτάσεις και λιβάδια γεμάτα άγριες ορχιδέες, κρόκους, θυμάρια, ρίγανες, μέντες και πρίμουλες. Οι δασωμένες πλευρές του είναι καλυμμένες με πεύκα, βαλανιδιές, καστανιές, φράξους, γαύρους και πολλές οξιές. Μέσα σε αυτό το φυσικό περιβάλλον ζουν σπάνια και υπό εξαφάνιση είδη πεταλούδας, ενώ σε μεγαλύτερο υψόμετρο βόσκουν ελεύθερα άγρια άλογα. Η περιήγηση μπορεί να ξεκινήσει από τα χαμηλά, από την Προσοτσάνη ή την Πετρούσα, με το ομώνυμο φαράγγι που οδηγεί προς το βουνό, ή ακόμα και από την ίδια την πόλη της Δράμας.
Ωστόσο, το χωριό Βώλακας θεωρείται το καλύτερο σημείο εκκίνησης για όλη την περιήγηση γύρω από το Φαλακρό. Στην είσοδό του κυκλοφορούν ελεύθερα γουρουνάκια, κοτούλες, αγελάδες και άλογα, δίνοντας μια εικόνα αγροτοκτηνοτροφικού χωριού και όχι ενός τουριστικού, γραφικού οικισμού τύπου Πάπιγκο. Παρά ταύτα, δεν λείπουν τα πέτρινα σπίτια και τα στενά δρομάκια, ενώ εντυπωσιάζουν και τα πολλά λατομεία μαρμάρου που βρίσκονται έξω από το χωριό. Στο κέντρο του Βώλακα βρίσκεται μια απλόχωρη, ελαφρώς υπερυψωμένη πλατεία με όμορφη σκιά, όπου στη μία πλευρά στέκει το εκκλησάκι του Προφήτη Ηλία, μια τρίκλιτη ξυλόστεγη βασιλική του 1841. Γύρω από την πλατεία συγκεντρώνονται καφέ, ταβερνάκια και μικρά μαγαζάκια, εκεί όπου χτυπά η καρδιά του χωριού.
Έθιμα και παραδόσεις στις πλαγιές του βουνού
Ο Βώλακας διατηρεί ζωντανά έθιμα που συνδέονται άμεσα με το βουνό Φαλακρό. Στα Θεοφάνια, το χωριό τηρεί το έθιμο των Αράπηδων: άντρες βάφουν μαύρα τα πρόσωπά τους και φορούν κουδούνια και προβιές ζώων, αναπαριστώντας ένα παλιό διονυσιακό έθιμο που συναντάται και σε άλλα χωριά της περιοχής, όπως οι Πύργοι και η Καλή Βρύση. Διαφορετικό έθιμο τηρείται την ημέρα του Αγίου Πνεύματος, όταν από την πλατεία του χωριού ξεκινά πομπή με έφιππους και πεζούς που μεταφέρει την εικόνα της Αγίας Τριάδας από τον Βώλακα στο εκκλησάκι του Αγίου Πνεύματος, στο Φαλακρό, στην πλευρά όπου βρίσκεται το χιονοδρομικό κέντρο.
Η διαδρομή της πομπής είναι κατάφυτη και ιδιαίτερα όμορφη. Μετά τη λειτουργία ακολουθεί φαγοπότι πάνω στο βουνό, ενώ οι εκδηλώσεις συνεχίζονται και με την επιστροφή στο χωριό. Το καλοκαίρι, οι κάτοικοι του Βώλακα διοργανώνουν μουσικό φεστιβάλ που συγκεντρώνει κόσμο από όλη την περιοχή γύρω από το Φαλακρό και κρατά το χωριό ζωντανό όλο τον χρόνο.
Από τον Βώλακα, η περιήγηση γύρω από το βουνό μπορεί να συνεχιστεί σε απόσταση μόλις 15 χιλιομέτρων, με τους επισκέπτες να έχουν τη δυνατότητα να εξερευνήσουν και άλλα σημεία στις πλαγιές του Φαλακρού.
