Επιστολή της Αθήνας στον Γκουτέρες για το τουρκολιβυκό

Σε επίπεδο Ηνωμένων Εθνών μεταφέρει πλέον την αντιπαράθεση για το τουρκολιβυκό μνημόνιο η Αθήνα. Με εντολή του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη, η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στον ΟΗΕ, πρέσβης Αγλαΐα Μπαλτά, απέστειλε επιστολή στον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών. Αφορμή στάθηκε η πρόσφατη απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης να εγκρίνει το αμφιλεγόμενο μνημόνιο του 2019, μια κίνηση που η ελληνική πλευρά σπεύδει να αποδυναμώσει σε διεθνές επίπεδο.

Το διάβημα Μπαλτά προς τον Αντόνιο Γκουτέρες

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, η επιστολή απεστάλη την 22η Οκτωβρίου 2026 προς τον Γενικό Γραμματέα Αντόνιο Γκουτέρες, κατόπιν ρητών οδηγιών του Γιώργου Γεραπετρίτη. Στόχος της παρέμβασης είναι να καταγραφούν επισήμως οι ελληνικές θέσεις απέναντι στην πράξη κύρωσης που ολοκλήρωσε η λιβυκή Βουλή των Αντιπροσώπων.

Αμέσως μετά την ψήφιση από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης, η ελληνική διπλωματία έσπευσε να καταθέσει την επιστολή, επιδιώκοντας να αποτρέψει κάθε προσπάθεια νομιμοποίησης του μνημονίου στο διεθνές προσκήνιο και να καταγράψει επισήμως τις ελληνικές θέσεις στα αρχεία του ΟΗΕ.

Γιατί η Αθήνα θεωρεί ανυπόστατο το μνημόνιο του 2019

Στο κείμενο που παρέλαβε ο Γκουτέρες υπογραμμίζεται ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο είναι άκυρο και ανυπόστατο. Η ελληνική πλευρά επιμένει ότι αντίκειται στο Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και δεν δύναται να παραγάγει έννομα αποτελέσματα έναντι τρίτων κρατών, χαρακτηρίζοντάς το ευθέως ως ψευδεπίγραφο.

Η Αθήνα επαναλαμβάνει ότι η έγκριση του κειμένου από τη λιβυκή Βουλή δεν μεταβάλλει τον παράνομο, κατά την ελληνική ανάγνωση, χαρακτήρα του. Σύμφωνα με το ίδιο σκεπτικό, η εσωτερική κύρωση δεν δημιουργεί δικαιώματα σε βάρος τρίτων χωρών ούτε αναιρεί τις υποχρεώσεις που απορρέουν από το διεθνές δίκαιο. Το μνημόνιο, που είχε υπογραφεί το 2019 μεταξύ της Τουρκίας και της τότε κυβέρνησης της Τρίπολης, παραμένει για την ελληνική πλευρά ένα κείμενο χωρίς νομική βαρύτητα.

Με την παρέμβασή της στα Ηνωμένα Έθνη, η ελληνική διπλωματία επιδιώκει να θωρακίσει τις πάγιες θέσεις της και να αφήσει καταγεγραμμένη τη ρητή αντίρρησή της στον αρμόδιο διεθνή οργανισμό. Η επιστολή της πρέσβεως Μπαλτά λειτουργεί ως επίσημη διπλωματική αποτύπωση της αντίδρασης, ώστε καμία μελλοντική επίκληση του μνημονίου να μην μπορεί να στηριχθεί στη σιωπή της Αθήνας.