Καμπανάκι Κομισιόν στα Σκόπια για το όνομα των Πρεσπών

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καταγράφει στην ετήσια έκθεση αξιολόγησης για την ευρωπαϊκή πορεία της Βόρειας Μακεδονίας τον προβληματισμό της για τη στάση της πολιτικής ηγεσίας της χώρας απέναντι στη Συμφωνία των Πρεσπών. Η έκθεση, που δόθηκε στη δημοσιότητα σήμερα, περιγράφει περιπτώσεις όπου κυβερνητικά στελέχη και υψηλόβαθμοι αξιωματούχοι δεν τηρούν τις προβλέψεις της συμφωνίας. Οι Βρυξέλλες προειδοποιούν ότι τέτοιες πρακτικές ενδέχεται να πλήξουν τις σχέσεις καλής γειτονίας με την Ελλάδα. Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι η καλόπιστη εφαρμογή των διμερών συμφωνιών αποτελεί προϋπόθεση για την ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας.

Η παρατήρηση των Βρυξελλών για τη χρήση της συνταγματικής ονομασίας

Στην έκθεσή της, η Κομισιόν επισημαίνει ότι μέλη της κυβέρνησης και ανώτεροι κρατικοί αξιωματούχοι παραβλέπουν την Συμφωνία των Πρεσπών, επιλέγοντας να μην αναφέρονται στη χώρα με τη συνταγματικά κατοχυρωμένη ονομασία της. Η επιλογή αυτή αποκλίνει από τα όσα προβλέπει η διμερής συμφωνία και ενδέχεται να έχει αρνητικές επιπτώσεις.

«Η καλόπιστη εφαρμογή των διμερών συμφωνιών, συμπεριλαμβανομένης της Συμφωνίας των Πρεσπών, παραμένει ουσιώδης. Μέλη της κυβέρνησης και ανώτεροι αξιωματούχοι παραβλέπουν κατά καιρούς τη Συμφωνία, μεταξύ άλλων μη χρησιμοποιώντας τη συνταγματική ονομασία της χώρας, γεγονός που ενδέχεται να επηρεάσει τις σχέσεις καλής γειτονίας», αναφέρει η έκθεση.

Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι η συνεργασία ανάμεσα στα Σκόπια και την Αθήνα εξακολουθεί σε τομείς όπως η οικονομία, οι υποδομές, η ενεργειακή διασυνδεσιμότητα, ο τουρισμός και ο πολιτισμός. Ωστόσο, οι Βρυξέλλες καθιστούν σαφές ότι η συνεπής τήρηση της συμφωνίας αποτελεί βασικό όρο για ομαλές διμερείς σχέσεις.

Από την υπογραφή του 2018 στη ρητορική Μίτσκοσκι

Το ζήτημα συνδέεται άμεσα με τη δημόσια ρητορική του πρωθυπουργού της Βόρειας Μακεδονίας, Χρίστιαν Μίτσκοσκι, και άλλων κυβερνητικών αξιωματούχων του κυβερνώντος δεξιού κόμματος VMRO-DPMNE. Στις δημόσιες τοποθετήσεις τους χρησιμοποιούν συστηματικά τον όρο «Μακεδονία», παραλείποντας τον γεωγραφικό προσδιορισμό «Βόρεια», κατά παράβαση της ονομασίας που προβλέπει η διμερής συμφωνία.

Η Συμφωνία των Πρεσπών υπεγράφη τον Ιούνιο του 2018 και τέθηκε σε ισχύ τον Φεβρουάριο του 2019, λήγοντας μια πολυετή διπλωματική αντιπαράθεση μεταξύ Αθήνας και της τότε ΠΓΔΜ για το ονοματολογικό. Με βάση τις προβλέψεις της, η επίσημη ονομασία της χώρας καθορίστηκε ως «Δημοκρατία της Βόρειας Μακεδονίας», ενώ η συντομότερη εκδοχή «Βόρεια Μακεδονία» καθιερώθηκε για κάθε χρήση, τόσο στο εσωτερικό όσο και στις διεθνείς σχέσεις.

Η καταγραφή των αποκλίσεων σε ένα επίσημο ευρωπαϊκό κείμενο προσδίδει βάρος στο ζήτημα, καθώς η πορεία ένταξης των Σκοπίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση συνδέεται με την τήρηση των δεσμεύσεων της χώρας. Η Κομισιόν θέτει ως κρίσιμο κριτήριο τη συνεπή και καλόπιστη εφαρμογή της συμφωνίας που ρύθμισε μια εκκρεμότητα των Βαλκανίων.