Πόλεμος στο Κογκρέσο: Το βέτο Τραμπ εναντίον των Δημοκρατικών

Σε τροχιά μετωπικής σύγκρουσης μπαίνουν οι ΗΠΑ μετά τη σαρωτική επικράτηση των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές της Τρίτης, που τους παρέδωσε τον έλεγχο και της Βουλής των Αντιπροσώπων και της Γερουσίας. Πέρα από τις έρευνες που ετοιμάζουν για τον Ντόναλντ Τραμπ και τον Ίλον Μασκ, το νέο Κογκρέσο θα δοκιμαστεί άμεσα στο πεδίο της νομοθεσίας, όπου το προεδρικό βέτο αλλάζει τους όρους του παιχνιδιού. Η Wall Street Journal προδιαγράφει αναμετρήσεις ακόμη σφοδρότερες από εκείνες της περιόδου 2019-2020, όταν οι Δημοκρατικοί έλεγχαν μόνο το κάτω σώμα κατά την πρώτη θητεία Τραμπ.

Τζέφρις στην προεδρία της Βουλής, Σούμερ στο τιμόνι της Γερουσίας

Η νέα σύνθεση του Κογκρέσου αναμένεται να αναδείξει τον Χακίμ Τζέφρις από τη Νέα Υόρκη σε πρόεδρο της Βουλής των Αντιπροσώπων και να επαναφέρει τον Τσακ Σούμερ στη θέση του επικεφαλής της πλειοψηφίας στη Γερουσία. Οι δύο άνδρες θα μπορούν να προωθήσουν τη βαριά ατζέντα του κόμματος και να δείξουν στους ψηφοφόρους τι θα εφάρμοζαν αν κέρδιζαν τον πλήρη έλεγχο της ομοσπονδιακής κυβέρνησης το 2028. «Αυτές είναι εκλογές που σηματοδοτούν την αλλαγή και εμείς πρέπει να φέρουμε ριζικές αλλαγές», δήλωσε ο Τζέφρις αργά το βράδυ της Τρίτης, προσθέτοντας ότι χρειάζεται «ένα Κογκρέσο που θα βάζει πρώτα τον αμερικανικό λαό».

Το εμπόδιο, ωστόσο, παραμένει θεσμικό και ισχυρό. Ο Τραμπ διατηρεί για τα επόμενα δύο χρόνια τη δυνατότητα άσκησης βέτο, κάτι που περιορίζει δραστικά τις πιθανότητες των Δημοκρατικών να περάσουν νόμους που ακυρώνουν τις πολιτικές του. Παράλληλα, η νέα πλειοψηφία θα υποχρεωθεί να διαπραγματευτεί με τον πρόεδρο και τους Ρεπουμπλικανούς για νομοσχέδια που χρειάζονται εγκατάσταση, όπως εκείνα για τη χρηματοδότηση και τη συνέχιση λειτουργίας του ομοσπονδιακού κράτους.

Από την πλευρά του, ο επικεφαλής των Ρεπουμπλικανών στη Γερουσία, Τζον Θουν από τη Νότια Ντακότα, προειδοποίησε ότι το κόμμα του δεν θα παρακολουθεί παθητικά. «Δεν θα μείνουμε με σταυρωμένα χέρια την ώρα που η πτέρυγα των Δημοκρατικών θα επιχειρεί να ανατρέψει όσα έχουμε κάνει», ανέφερε, σημειώνοντας ότι η συνεργασία με τον Τραμπ θα λειτουργήσει ως ανάχωμα στις κινήσεις της αντιπολίτευσης.

Η ανάγνωση Μπρέμερ: Το τέλος της παντοδυναμίας και το στοίχημα του 2028

Το μέγεθος της ήττας προβληματίζει τους Ρεπουμπλικανούς. Σύμφωνα με τον πολιτικό επιστήμονα Ίαν Μπρέμερ, ιδρυτή της Eurasia Group, οι ΗΠΑ έχουν φτάσει στο αποκορύφωμα της πολιτικής ισχύος του Τραμπ, με την επιρροή του να σμίγει σταδιακά έως το τέλος της θητείας. Το «μπλε κύμα», όπως σημειώνει σε ανάλυσή του για τις εκλογές της 3ης Νοεμβρίου, ξεπέρασε ακόμη και τις πιο αισιόδοξες εκτιμήσεις: οι Δημοκρατικοί εξασφάλισαν τουλάχιστον 54 έδρες στη Γερουσία και περίπου 258 στη Βουλή.

Κρίσιμη σημασία έχουν οι ανατροπές σε παραδοσιακά προπύργια. Στο Κάνσας εκλέχθηκε Δημοκρατικός γερουσιαστής για πρώτη φορά από το 1932, ενώ στο Τέξας αντίστοιχη νίκη είχε να σημειωθεί από το 1988. Οι Δημοκρατικοί επικράτησαν ακόμη και σε περιφέρειες που είχαν πρόσφατα ανασχεδιαστεί προς όφελος των Ρεπουμπλικανών, διευρύνοντας την παρουσία τους σε περιοχές όπου επί δεκαετίες δεν μπορούσαν να διεκδικήσουν τη νίκη με αξιώσεις.

Ο Μπρέμερ συνδέει την έκταση της ήττας με πολλούς παράγοντες: τον πόλεμο στο Ιράν, τις αντιδημοφιλείς δασμολογικές πολιτικές, τις καταγγελίες για διαφθορά και την προσήλωση του προέδρου σε έργα υψηλού συμβολισμού, όπως η νέα αίθουσα χορού του Λευκού Οίκου και οι μνημειακές αψίδες, που δεν ανταποκρίνονται στις άμεσες ανάγκες των ψηφοφόρων. Η πρόβλεψή του ήταν ακριβής κατά κατεύθυνση αλλά συντηρητική ως προς το μέγεθος, καθώς η φετινή συντριβή συγκαταλέγεται στις βαρύτερες των τελευταίων δεκαετιών και ανοίγει πρόωρα τη μάχη της διαδοχής ενόψει του 2028.