Άιζενκοτ: Γιατί οι 67 βουλευτές δεν εγγυώνται κυβέρνηση

Η Κυριακή 8 Νοεμβρίου θα κρίνει το πρώτο βήμα του μεταεκλογικού παζλ στο Ισραήλ, όταν ο πρόεδρος Ισαάκ Χέρτζογκ θα αναθέσει επίσημα τη διερευνητική εντολή σχηματισμού κυβέρνησης. Αν και ο πρώην αρχηγός του γενικού επιτελείου Γκάντι Άιζενκοτ συγκέντρωσε τη στήριξη της πλειοψηφίας των βουλευτών, ο ίδιος ο πρόεδρος φρόντισε να χαμηλώσει τις προσδοκίες. Ο αριθμός των υποστηρικτών μπορεί να μοιάζει καθαρός, όμως η μετατροπή του σε λειτουργική κυβέρνηση παραμένει ανοιχτό στοίχημα. Πίσω από το αριθμητικό προβάδισμα κρύβονται βέτο και αποκλεισμοί που περιπλέκουν την εξίσωση.

Η αριθμητική των 67 και τα αμοιβαία βέτο

Μετά την ολοκλήρωση των επαφών του με όλα τα κόμματα της Κνέσετ, ο Χέρτζογκ παρουσίασε το βράδυ της Πέμπτης την εικόνα των διαβουλεύσεων. Από τους συνολικά 120 βουλευτές, οι 67 τάχθηκαν υπέρ του Άιζενκοτ, επικεφαλής του κεντρώου κόμματος Γιασάρ, ενώ 46 πρότειναν τον απερχόμενο πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου. Επτά βουλευτές επέλεξαν να απέχουν, αφήνοντας ένα μικρό αλλά υπαρκτό περιθώριο ρευστότητας.

Ο Ισραηλινός πρόεδρος τόνισε πως η έκβαση της διαδικασίας δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένη. Όπως εξήγησε, το καθήκον που του αναθέτει ο νόμος δεν είναι απλώς να μετρήσει υπογραφές, αλλά να προσδιορίσει ποιος έχει πραγματικά τη δυνατότητα να σχηματίσει κυβέρνηση. Το εγχείρημα αυτό, σημείωσε, θολώνει από τα αμοιβαία βέτο που υπάρχουν τόσο ανάμεσα στις πολιτικές συμμαχίες όσο και μέσα στις ίδιες τις συμμαχίες. Γι' αυτό και δήλωσε ότι θα έχει προσωπικές συνομιλίες με ορισμένους αρχηγούς κομμάτων κατά τη διάρκεια του ισραηλινού Σαββατοκύριακου, που εκτείνεται από Παρασκευή έως Σάββατο, προτού καταλήξει στην τελική του απόφαση.

Οι ισραηλινοί άραβες ρυθμιστές και το χρονόμετρο των 28 ημερών

Το κλειδί για τη θεωρητική πλειοψηφία του Άιζενκοτ βρίσκεται στις αραβικές παρατάξεις. Η Ενωμένη Λίστα, στην οποία κυρίαρχο στοιχείο είναι οι ισραηλινοί άραβες, δήλωσε τη στήριξή της, ωστόσο αυτό δεν αρκεί από μόνο του. Για να κλείσει η εξίσωση πιθανότατα θα απαιτηθεί και η συνδρομή του κόμματος Ραμ, που επίσης εκπροσωπεί την αραβική κοινότητα. Οι δύο παρατάξεις εξασφάλισαν 19 έδρες στις εκλογές της 27ης Οκτωβρίου, σχεδόν διπλασιάζοντας τη δύναμή τους και μετατρεπόμενες σε δυνητικούς ρυθμιστές.

Εδώ όμως εμφανίζεται το βασικό εμπόδιο. Δύο σύμμαχοι του Άιζενκοτ είχαν αποκλείσει κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας οποιαδήποτε συνεργασία με τις αραβικές παρατάξεις, κάτι που καθιστά εξαιρετικά λεπτή την ισορροπία. Η αριθμητική δείχνει έναν δρόμο, αλλά οι πολιτικές δεσμεύσεις απειλούν να τον κλείσουν.

Εφόσον του ανατεθεί η εντολή, ο Άιζενκοτ θα έχει στη διάθεσή του 28 ημέρες για να σχηματίσει κυβέρνηση, με πιθανή παράταση άλλων 14 ημερών. Αν αποτύχει, η εντολή θα περάσει σε άλλον βουλευτή. Σε περίπτωση που ναυαγήσει και το δεύτερο εγχείρημα, θα πρέπει τουλάχιστον 61 βουλευτές να συμφωνήσουν μέσα σε 21 ημέρες σε έναν νέο υποψήφιο, ο οποίος θα διαθέτει 14 ημέρες για να παρουσιάσει κυβερνητικό σχήμα. Αν όλες οι προσπάθειες ματαιωθούν, η Κνέσετ θα διαλυθεί αυτομάτως και η χώρα θα οδηγηθεί εκ νέου στις κάλπες.