Αστυνομία και κέντρα μεταναστών: 112 νεκροί αλλοδαποί

Πάνω από 100 αλλοδαποί έχασαν τη ζωή τους από το 2000 σε ελληνικά αστυνομικά τμήματα και κέντρα φιλοξενίας μεταναστών που στερούνταν επαρκών υποδομών υγειονομικής περίθαλψης, σύμφωνα με έρευνα του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης που δημοσιεύθηκε την Τρίτη. Οι ερευνητές κατέγραψαν συνολικά 112 θανάτους κατά τη διάρκεια μιας 26ετούς περιόδου, εντοπίζοντας παράλληλα 34 περιπτώσεις που δεν είχαν περάσει ποτέ στα επίσημα στατιστικά. Τα στοιχεία δημοσιεύθηκαν στην ερευνητική πλατφόρμα Detention Landscapes και φέρνουν ξανά στο προσκήνιο το ζήτημα της πρόσβασης των κρατουμένων στην ιατρική φροντίδα.

Τα 112 περιστατικά και τα 34 κενά στα επίσημα αρχεία

Από τους 112 θανάτους που κατέγραψε η έρευνα, οι 84 σημειώθηκαν σε αστυνομικά τμήματα όπου δεν υπήρχε ιατρικό προσωπικό, ενώ 27 καταγράφηκαν σε χώρους κράτησης μεταναστών. Ανάμεσα στο σύνολο περιλαμβάνονται 44 αυτοκτονίες, γεγονός που καταδεικνύει την κλίμακα του προβλήματος. Οι ερευνητές της Οξφόρδης σχολίασαν τα «κενά στα επίσημα αστυνομικά αρχεία και τα σοβαρά εμπόδια στην πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη, ακόμη και σε εγκαταστάσεις που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ».

Το σύνολο δεδομένων προέρχεται από ένα ερευνητικό πρόγραμμα που παρακολουθεί τους θανάτους αλλοδαπών υπό κράτηση, συμπεριλαμβανομένων όσων κρατούνται για ποινικά αδικήματα. Η έρευνα στηρίχθηκε σε αστυνομικά στατιστικά που ελήφθησαν μέσω αιτημάτων πρόσβασης σε πληροφορίες, σε διεθνείς εκθέσεις παρακολούθησης, σε δημοσιεύματα και σε μαρτυρίες. Οι 34 θάνατοι που κατέγραψαν δημοσιογράφοι, ΜΚΟ και φορείς παρακολούθησης δεν περιλαμβάνονταν στα αστυνομικά στοιχεία, κατά τους ερευνητές.

Η ελληνική κυβέρνηση και το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη δεν ανταποκρίθηκαν άμεσα σε αίτημα για σχολιασμό των ευρημάτων. Η Ελλάδα λειτουργεί εδώ και δεκαετίες ως κύριο σημείο άφιξης για μετανάστες που επιχειρούν να εισέλθουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση προερχόμενοι από την Αφρική, την Ασία και τη Μέση Ανατολή.

Η έκθεση της CPT και το σχέδιο δράσης 2025-2030

Τα δεδομένα της Οξφόρδης συνδέονται με έκθεση της Επιτροπής του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Πρόληψη των Βασανιστηρίων (CPT). Η έκθεση αναφέρει ότι οι θάνατοι υπό αστυνομική κράτηση στην Ελλάδα έχουν αυξηθεί και ότι ορισμένοι θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί με επαρκή επίβλεψη και με παροχή ψυχιατρικής και ιατρικής φροντίδας. Μεταξύ των περιστατικών που εξετάστηκαν ήταν ο θάνατος ενός 37χρονου μετανάστη από το Πακιστάν, ο οποίος κρατούνταν σε αστυνομικό τμήμα της Αθήνας.

Η CPT περιέγραψε επίσης συνεχιζόμενο υπερπληθυσμό στα κελιά των φυλακών, με πέντε άτομα να στοιβάζονται σε χώρους που προορίζονται για έναν κρατούμενο, καθώς και περιπτώσεις όπου οι κρατούμενοι αναγκάζονταν να κοιμούνται στο τσιμέντο ή πάνω σε ακατάλληλα στρώματα. Οι διαπιστώσεις αυτές συμπληρώνουν την εικόνα που αποτυπώνει η έρευνα του βρετανικού πανεπιστημίου.

Η Ελλάδα ενημέρωσε την CPT ότι λαμβάνει μέτρα για την αντιμετώπιση των ελλείψεων, τα οποία εντάσσονται σε ένα σχέδιο δράσης 2025-2030. Το σχέδιο στοχεύει στη βελτίωση των συνθηκών κράτησης, στην προστασία των δικαιωμάτων των κρατουμένων, στην ενίσχυση του προσωπικού και στην αποσυμφόρηση των φυλακών. Πρόκειται για ένα σύνολο παρεμβάσεων που επιχειρεί να καλύψει τα κενά υποδομών και εποπτείας που εντοπίζουν τόσο η CPT όσο και οι ερευνητές της Οξφόρδης.