ΑΜΥΝΑ
Ιράν: Το σχέδιο 15 ετών και η αλλαγή της τελευταίας στιγμής
Αμερικανικό στρατιωτικό περιοδικό αποκαλύπτει πως η επιχείρηση «Midnight Hammer» στο Φορντό σχεδιαζόταν από το 2009 και αναθεωρήθηκε τελευταία στιγμή όταν το Ιράν άρχισε να σφραγίζει με μπετόν την εγκατάσταση.
Newsroom simera24.gr · 22 Νοεμβρίου 2026 · Διεθνή
Η φράση «Θεέ μου, είναι η Τεχεράνη» που ξέφυγε από τον έναν πιλότο του βομβαρδιστικού έγινε σύμβολο της επιχείρησης «Midnight Hammer», όμως πίσω από εκείνο το δευτερόλεπτο κρυβόταν μια προετοιμασία δεκαπέντε ετών. Το αμερικανικό περιοδικό «Air & Space Forces Magazine» περιγράφει τώρα πώς το χτύπημα στην υπόγεια πυρηνική εγκατάσταση του Φορντό, τα ξημερώματα της Κυριακής 22 Ιουνίου 2025, δεν ήταν μια αυτοσχέδια κίνηση αλλά το αποκορύφωμα ενός σχεδίου που είχε αρχίσει να χαράσσεται ήδη από το 2009. Στις τελευταίες του ημέρες, μάλιστα, το σχέδιο αυτό άλλαξε άρδην, όταν οι Αμερικανοί κατάλαβαν ότι η Τεχεράνη προσπαθούσε να προστατεύσει τα τρωτά της σημεία.
Δεκαπέντε χρόνια παρακολούθησης στα βουνά νότια της Τεχεράνης
Η ιστορία της επιχείρησης ξεκινά πολύ πριν απογειωθούν τα αεροσκάφη. Το 2009 οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών εντόπισαν ύποπτες κατασκευαστικές δραστηριότητες μέσα στα βουνά νοτιοδυτικά της Τεχεράνης, στην περιοχή όπου το Ιράν σκάλιζε βαθιά στο έδαφος για να στήσει την εγκατάσταση του Φορντό. Για 15 ολόκληρα χρόνια Αμερικανοί ειδικοί συγκέντρωναν στοιχεία, χαρτογραφούσαν τη δομή του συγκροτήματος και μελετούσαν ένα προς ένα τα αμυντικά συστήματα που το περιέβαλλαν. Ήταν μια υπομονετική δουλειά παρακολούθησης που μετέτρεψε έναν θεωρητικά απροσπέλαστο στόχο σε μια αποστολή με συγκεκριμένα δεδομένα και εκτέλεση.
Το κλειδί αυτής της λύσης ήταν η ανάπτυξη μιας μοναδικής βόμβας, της GBU-57, σχεδιασμένης ειδικά για να διαπερνά και να καταστρέφει στόχους θαμμένους σε μεγάλο υπόγειο βάθος. Πρόκειται για ένα όπλο τεράστιου βάρους, που κανένα συμβατικό αεροσκάφος δεν μπορεί να σηκώσει. Μόνο το αμερικανικό βομβαρδιστικό B-2, το ίδιο που πέταξε πάνω από την Τεχεράνη, διαθέτει τη δυνατότητα να μεταφέρει και να απελευθερώσει τη συγκεκριμένη βόμβα. Η ανθεκτική αρχιτεκτονική του Φορντό και το βάθος στο οποίο είχε κρυφτεί καθόρισαν ουσιαστικά και τον τύπο του οπλικού συστήματος που θα το χτυπούσε.
Το μπετόν που ανάγκασε την αλλαγή του σχεδίου
Όταν όλα έμοιαζαν έτοιμα, μια τελευταία εξέλιξη αναστάτωσε τους σχεδιαστές της επιχείρησης. Τις ημέρες ακριβώς πριν από το χτύπημα, οι αμερικανικές αρχές διαπίστωσαν ότι το Ιράν είχε αρχίσει να σφραγίζει με σκυρόδεμα ορισμένα σημεία της εγκατάστασης, σε μια προσπάθεια να θωρακίσει τις πιο ευάλωτες περιοχές της. Η κίνηση αυτή ανάγκασε το αμερικανικό επιτελείο να αναθεωρήσει το αρχικό επιχειρησιακό σχέδιο την ύστατη στιγμή, προσαρμόζοντας τους στόχους στα νέα δεδομένα που έβλεπε από ψηλά.
Το αποτέλεσμα αποτυπώθηκε με δραματικό τρόπο λίγο πριν από τις 2:30 τα ξημερώματα ώρα Ιράν. Δύο βόμβες, βάρους περίπου 13,6 τόνων η καθεμία, απελευθερώθηκαν από την κοιλιά του B-2 και χτύπησαν το Φορντό, ενώ λίγα δευτερόλεπτα αργότερα μια πύρινη σφαίρα υψώθηκε σε ύψος δεκαώροφου κτιρίου, φωτίζοντας τα γύρω βουνά σαν να ήταν μέρα. Παράλληλα, σύμφωνα με διεθνή ρεπορτάζ, το αμερικανικό χτύπημα επεκτάθηκε και στις εγκαταστάσεις στο Νατάνζ και στο Ισφαχάν, με πυραύλους Tomahawk που εκτοξεύτηκαν από υποβρύχια.
Λίγες ώρες μετά την επιδρομή, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την «πλήρη καταστροφή» των στόχων και προειδοποίησε για ακόμη ισχυρότερα πλήγματα σε περίπτωση ιρανικής αντίδρασης. Ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας ανέφερε ότι δεν καταγράφηκε αύξηση των επιπέδων ραδιενέργειας γύρω από τα χτυπημένα συγκροτήματα. Το ταξίδι των δύο πιλότων διήρκεσε περίπου 18 ώρες στον αέρα, κλείνοντας έναν κύκλο σχεδιασμού και προετοιμασίας δεκαπέντε ετών.