ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΑ
Κρεμλίνο επαναφέρει τις απαιτήσεις του 2021 για το ΝΑΤΟ
Η Μόσχα δέχεται τον αμερικανικό διάλογο για τη μεταπολεμική ασφάλεια, επαναφέροντας τα αιτήματα του Δεκεμβρίου 2021. Κίεβο και Ευρώπη ανησυχούν για αποδυνάμωση του ΝΑΤΟ.
Newsroom simera24.gr · 22 Νοεμβρίου 2026 · Διεθνή
Έπειτα από σχεδόν πέντε χρόνια πολέμου στην Ουκρανία, το Κρεμλίνο εμφανίζεται διατεθειμένο να αποδεχθεί την αμερικανική πρόταση για συνομιλίες γύρω από τη μεταπολεμική ασφάλεια στην Ευρώπη. Η πρωτοβουλία, που διατυπώθηκε από απεσταλμένους του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, δίνει στη Μόσχα τη δυνατότητα να επαναφέρει τις σκληρές απαιτήσεις που είχε θέσει ο Βλαντίμιρ Πούτιν λίγο πριν την πλήρους κλίμακας εισβολή. Στο Κίεβο και στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες η κίνηση προκαλεί έντονη ανησυχία.
Οι όροι του Δεκεμβρίου 2021 ξανά στο τραπέζι

Η ρωσική πλευρά υποστήριξε ένθερμα την αμερικανική πρωτοβουλία, χαρακτηρίζοντας απαραίτητη την επανεξέταση του ευρύτερου πλαισίου ευρωπαϊκής ασφάλειας προκειμένου να επιλυθεί η πιο καταστροφική σύγκρουση στην Ευρώπη μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Το ζήτημα συζητήθηκε και στο περιθώριο της συνόδου κορυφής της APEC στη Σεντζέν της Κίνας, όπου ο Πούτιν είχε την πρώτη τριμερή συνάντηση με τον Τραμπ και τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ, εντείνοντας τους φόβους για μια διευθέτηση χωρίς τη συμμετοχή της Ουκρανίας.
Το περιεχόμενο των ρωσικών αιτημάτων είναι γνωστό. Στα σχέδια συμφωνιών που υπέβαλε σε ΗΠΑ και ΝΑΤΟ τον Δεκέμβριο του 2021, δύο μήνες πριν την εισβολή, η Μόσχα απαιτούσε δέσμευση ότι θα αποκλειόταν οριστικά η ένταξη στη Συμμαχία της Ουκρανίας, της Γεωργίας ή κάθε άλλης πρώην σοβιετικής δημοκρατίας. Παράλληλα ζητούσε να μην αναπτυχθούν οπλικά συστήματα ούτε να γίνονται στρατιωτικές δραστηριότητες στα εδάφη αυτά.
Τα ίδια έγγραφα προέβλεπαν ότι το ΝΑΤΟ δεν θα μπορούσε να αναπτύσσει στρατεύματα σε περιοχές όπου δεν είχε παρουσία το 1997, πριν τη διεύρυνση προς τα κράτη του πρώην ανατολικού μπλοκ. Περιλάμβαναν ακόμη περιορισμούς στις περιπολίες ρωσικών και αμερικανικών πλοίων και βομβαρδιστικών κοντά στα σύνορα, μέτρα αποφυγής επεισοδίων στη Βαλτική και τη Μαύρη Θάλασσα, καθώς και περιορισμό της έκτασης των στρατιωτικών ασκήσεων.
Το Κίεβο ζητά εγγυήσεις τύπου Άρθρου 5
Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι επανέλαβε ότι η χώρα του επιθυμεί διακαώς να ενταχθεί στο ΝΑΤΟ, κρίνοντας την ένταξη ως μία από τις προφανέστερες εγγυήσεις ασφαλείας. Όπως τόνισε, οποιαδήποτε συμφωνία κατάπαυσης του πυρός πρέπει να συνοδεύεται από στέρεο πλαίσιο εγγυήσεων, ώστε η Ρωσία να μην μπορεί να επιτεθεί ξανά. Η προοπτική της ένταξης είχε αποκλειστεί από την Ουάσιγκτον από το 2025, όμως επανήλθε στο προσκήνιο με τις νέες συνομιλίες.
Κατά τη συνάντηση συμμάχων του Κιέβου στο Βερολίνο την Πέμπτη, ο Αμερικανός απεσταλμένος Τζάρεντ Κούσνερ ανέφερε ότι οι ΗΠΑ θα μπορούσαν να παράσχουν στην Ουκρανία εγγύηση ασφαλείας ανάλογη με εκείνη που προβλέπει το Άρθρο 5 της συνθήκης του Βόρειου Ατλαντικού, βάσει του οποίου επίθεση εναντίον ενός κράτους-μέλους θεωρείται επίθεση εναντίον όλων. Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν, που επίσης συμμετείχε, τάχθηκε υπέρ της επανέναρξης της συζήτησης για την ένταξη.
Η Ευρώπη, ωστόσο, εκφράζει επιφυλάξεις απέναντι στο ρωσικό σκεπτικό. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες υποστηρίζουν ότι η αρχιτεκτονική ασφάλειας που αναζητά το Κίεβο υπάρχει ήδη, υπό τη μορφή του ΝΑΤΟ. Το Μέγαρο των Ηλυσίων εκτίμησε ότι η παροχή προστασίας τύπου Άρθρου 5 θα ισοδυναμούσε ουσιαστικά με ένταξη της Ουκρανίας στη Συμμαχία, αποκαλύπτοντας το δίλημμα ανάμεσα στη διπλωματική ευκαιρία και στον κίνδυνο αποδυνάμωσης του δυτικού μετώπου.