Σοβαρό σκάνδαλο ξέσπασε στην Ουκρανία αφού κυκλοφόρησαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης σοκαριστικές εικόνες αποστεωμένων στρατιωτών που είχαν εγκαταλειφθεί στην πρώτη γραμμή για μήνες χωρίς επαρκή τροφή και νερό. Το υπουργείο Άμυνας της Ουκρανίας προχώρησε στην άμεση απόλυση ενός ανώτατου διοικητή ως άμεση συνέπεια του σκανδάλου. Οι εικόνες αποκάλυψαν την τραγική κατάσταση στην οποία βρίσκονταν τέσσερις στρατιώτες, με εξέχοντα πλευρά και σκελετωμένα άκρα. Το περιστατικό έχει προκαλέσει έντονη κοινωνική κατακραυγή και θέτει ερωτήματα για τις συνθήκες εφοδιασμού στο μέτωπο.
Τι έγινε: Οκτώ μήνες εγκατάλειψης στον ποταμό Όσκιλ
Οι τέσσερις στρατιώτες είχαν περάσει οκτώ ολόκληρους μήνες υπερασπιζόμενοι έναν συρρικνούμενο θύλακα εδάφους στην αριστερή όχθη του ποταμού Όσκιλ, κοντά στη βορειοανατολική πόλη Κουπιάνσκ. Οι προμήθειες τροφίμων και φαρμάκων έφταναν αποκλειστικά μέσω drones, καθώς η εγγύτητα με τις ρωσικές γραμμές καθιστούσε αδύνατη κάθε άλλη οδό ανεφοδιασμού. Η 14η Ανεξάρτητη Μηχανοκίνητη Ταξιαρχία, στην οποία ανήκαν οι άνδρες, αναγνώρισε επίσημα ότι υπήρξαν σοβαρά προβλήματα εφοδιασμού. Η τοποθεσία τους περιγράφηκε ως εξαιρετικά εκτεθειμένη, με τους Ρώσους να στοχεύουν συστηματικά τις αεροπορικές παραδόσεις.
Η κατάσταση που αποκαλύφθηκε ήταν απάνθρωπη. Οι στρατιώτες, που όταν έφτασαν στο μέτωπο ζύγιζαν 80-90 κιλά, κατέληξαν να ζυγίζουν μόλις 50 κιλά — απώλεια που υπερβαίνει το ένα τρίτο του σωματικού τους βάρους. Το μεγαλύτερο διάστημα χωρίς τρόφιμα έφτασε τις 17 ημέρες συνεχόμενης ασιτίας. Οι άνδρες αναγκάστηκαν να πίνουν νερό της βροχής και να λιώνουν χιόνι για να καλύψουν τις βασικές ανάγκες επιβίωσής τους. Μετά από μια παράδοση εφοδίων, πέρασαν άλλες 10 ημέρες χωρίς να φτάσει νέα τροφή.
Ο εκπρόσωπος της ταξιαρχίας εξήγησε το μέγεθος του προβλήματος στο μέτωπο: «Τα πάντα γίνονται με drones», δήλωσε χαρακτηριστικά, επισημαίνοντας ότι οι ρωσικές δυνάμεις δίνουν μέγιστη προτεραιότητα στην αναχαίτιση των παραδόσεων εφοδίων. Οι Ρώσοι, σύμφωνα με τον ίδιο, πολλές φορές εστιάζουν περισσότερο στην καταστροφή της εχθρικής επιμελητείας παρά του στρατιωτικού εξοπλισμού, αντιλαμβανόμενοι ότι η ασιτία και η έλλειψη ανεφοδιασμού μπορούν να γονατίσουν έναν στρατό εξίσου αποτελεσματικά με τα πυρά.
Αντιδράσεις: Οικογένειες μιλούν, επιτελείο απολύει
Το σκάνδαλο έφερε στο φως η Αναστασία Σίλτσουκ, σύζυγος ενός εκ των στρατιωτών, η οποία δημοσίευσε τις εικόνες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Στις φωτογραφίες απεικονίζονταν τέσσερις χλωμοί και εμφανώς υποσιτισμένοι άνδρες, με εξέχοντα πλευρά και σκελετωμένα χέρια. Η ίδια περιέγραψε πώς ο σύζυγός της φώναζε στον ασύρματο ζητώντας βοήθεια χωρίς να εισακούεται. «Κανείς δεν τους άκουγε στον ασύρματο, ή ίσως κανείς δεν ήθελε να τους ακούσει», κατήγγειλε, τονίζοντας ότι το πρόβλημα εκτείνεται πέρα από μια μεμονωμένη περίπτωση.
Παράλληλα, η Ιβάνα Πομπερεζνιούκ, συγγενής άλλου στρατιώτη από την ίδια ταξιαρχία, έδωσε τη δική της μαρτυρία. «Οι μαχητές χάνουν τις αισθήσεις τους από την πείνα», δήλωσε, αποκαλύπτοντας ότι ενώ ο πατέρας της απομακρύνθηκε από τη θέση, άλλοι συμπολεμιστές παρέμειναν εγκλωβισμένοι χωρίς διέξοδο. Τα λόγια της αποτύπωσαν μια κατάσταση που οι οικογένειες των στρατιωτών χαρακτήρισαν ως εγκατάλειψη εκ μέρους της στρατιωτικής ηγεσίας.
Το γενικό επιτελείο της Ουκρανίας ανταποκρίθηκε στην κατακραυγή με άμεσες κινήσεις. Ανακοίνωσε επίσημα την αντικατάσταση του διοικητή που είχε την ευθύνη για τη σίτιση των στρατιωτών. Η απόλυση ερμηνεύτηκε ως παραδοχή ευθύνης, αν και οι οικογένειες των ανδρών εκτιμούν ότι οι λογοδοσίες δεν σταματούν σε ένα μόνο πρόσωπο.
Τι ακολουθεί: Drones και ρομπότ στο μέτωπο
Το περιστατικό αναδεικνύει μια ευρύτερη στρατιωτική πραγματικότητα στο ουκρανικό μέτωπο. Από την έναρξη της πλήρους κλίμακας εισβολής του Βλαντιμίρ Πούτιν στις αρχές του 2022, η γκρίζα ζώνη μεταξύ των δύο αντιπάλων έχει επεκταθεί δραματικά. Και οι δύο πλευρές χρησιμοποιούν εκτενώς drones για επιτήρηση και για στόχευση τεθωρακισμένων οχημάτων και πεζικού. Σε αυτό το περιβάλλον, οι στρατιώτες αναγκάζονται να διανύουν 10-15 χιλιόμετρα πεζή για να φτάσουν στις προωθημένες θέσεις τους, καθιστώντας τον ανεφοδιασμό εξαιρετικά επικίνδυνο. Στον τομέα του Κουπιάνσκ, η Ρωσία έχει καταστρέψει γέφυρες στον ποταμό Όσκιλ σε μια προσπάθεια να αποκόψει τις ουκρανικές δυνάμεις στην αριστερή όχθη. Ως απάντηση, η Ουκρανία έχει αρχίσει να αξιοποιεί μη επανδρωμένα οχήματα εδάφους — ρομπότ — για να στέλνει προμήθειες σε εκτεθειμένες περιοχές και να εκκενώνει τραυματισμένους στρατιώτες από το πεδίο της μάχης.
