Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, απηύθυνε σήμερα, 1η Μαΐου 2026, έκκληση στις επιχειρήσεις να αποφύγουν απολύσεις εργαζομένων εξαιτίου του οικονομικού πολέμου που βιώνει η χώρα. Μέσω μηνύματός του στο Telegram, ο ανώτατος ηγέτης εξέφρασε την πεποίθησή του ότι η Ισλαμική Δημοκρατία θα νικήσει τόσο τον οικονομικό όσο και τον πολιτιστικό πόλεμο με τους αντιπάλους της. Η δήλωση αυτή έρχεται καθώς ο ιρανικός παραγωγικός τομέας υφίσταται τις βαριές συνέπειες των αμερικανοϊσραηλινών αεροπορικών επιδρομών που έπληξαν βιομηχανικές εγκαταστάσεις. Σύμφωνα με στοιχεία του υφυπουργείου Εργασίας, περισσότεροι από 190.000 Ιρανοί έχουν ήδη υποβάλει αίτηση για επιδόματα ανεργίας από την έναρξη της σύγκρουσης.
Η έκκληση Χαμενεΐ για αποφυγή απολύσεων
Ο Μοτζτάμπα Χαμενεΐ επέλεξε την ημέρα της Εργατικής Πρωτομαγιάς για να απευθύνει ηχηρό μήνυμα αλληλεγγύης στο ιρανικό εργατικό δυναμικό. Στη γραπτή δήλωσή του μέσω Telegram, τόνισε ότι «οι εργαζόμενοι στον παραγωγικό τομέα πρέπει να υποστηριχθούν δίνοντας προτεραιότητα στην κατανάλωση προϊόντων που κατασκευάζονται στη χώρα». Η προτροπή αυτή απευθύνεται σε μια οικονομία που αντιμετωπίζει τεράστιες πιέσεις από τη στρατιωτική σύγκρουση και τους εξωτερικούς αποκλεισμούς. Η ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής παρουσιάζεται ως το κύριο εργαλείο για τη διαφύλαξη της εθνικής οικονομικής αυτάρκειας.
Ωστόσο, η έκκληση του Χαμενεΐ δεν περιορίστηκε μόνο στα καταναλωτικά πρότυπα. Ζήτησε ρητά από τους ιδιοκτήτες επιχειρήσεων που έχουν υποστεί ζημιές να κρατήσουν το προσωπικό τους: «Οι ιδιοκτήτες επιχειρήσεων που έχουν υποστεί ζημιές θα πρέπει να αποφύγουν, όσο το δυνατόν περισσότερο, τις απολύσεις και την εγκατάλειψη του εργατικού τους δυναμικού». Η προτροπή αυτή αφορά άμεσα τις εκατοντάδες επιχειρήσεις που υπέστησαν υλικές καταστροφές κατά τη διάρκεια των βομβαρδισμών. Αποτελεί, ουσιαστικά, κάλεσμα για κοινωνική συνοχή σε μια από τις πιο δύσκολες οικονομικές συγκυρίες που έχει βιώσει η χώρα τα τελευταία δεκαετία.
Η ένοπλη σύγκρουση που ξεκίνησε με τις αμερικανοϊσραηλινές αεροπορικές επιδρομές στις 28 Φεβρουαρίου και έληξε με την εκεχειρία της 8ης Απριλίου άφησε βαθύ αποτύπωμα στον παραγωγικό ιστό του Ιράν. Εκτός από τα πλήγματα σε στρατιωτικές υποδομές, οι επιδρομές προκάλεσαν ζημιές ή ολοσχερή καταστροφή σε πολλές βιομηχανικές εγκαταστάσεις, ανάμεσά τους και χαλυβουργεία. Η βαριά βιομηχανία αποτελεί τον κορμό της ιρανικής οικονομίας, και η διατάραξή της επηρεάζει αλυσιδωτά δεκάδες κλάδους παραγωγής. Γι’ αυτό και ο Χαμενεΐ θεώρησε επιτακτική την άμεση παρέμβασή του για να αποτραπεί κύμα μαζικών απολύσεων που θα διόγκωνε περαιτέρω την κοινωνική κρίση.
Ριάλ στα χαμηλότερα επίπεδα από το 1979 και αποκλεισμός λιμανιών
Η οικονομική κατάσταση στο Ιράν παρουσιάζει σήμερα εικόνα βαθιάς κρίσης. Το εθνικό νόμισμα, το ριάλ, έχει βυθιστεί στα χαμηλότερα επίπεδα έναντι του δολαρίου από την Ισλαμική Επανάσταση του 1979 — μια ιστορική καταγραφή που αποτυπώνει την έκταση της οικονομικής καταστροφής. Ο πληθυσμός υποφέρει από συνεχή άνοδο των τιμών που συμπιέζει δραματικά την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών. Η επιδείνωση αυτή δεν αφορά μόνο τους άμεσα πληγέντες από τον πόλεμο, αλλά το σύνολο των Ιρανών πολιτών.
Παράλληλα, οι ΗΠΑ έχουν επιβάλει αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια, ένα μέτρο που λειτουργεί ως πρόσθετος οικονομικός στραγγαλισμός για τη χώρα. Ο αποκλεισμός παρεμποδίζει τόσο τις εισαγωγές αναγκαίων πρώτων υλών όσο και τις εξαγωγές ιρανικών προϊόντων, περιορίζοντας δραστικά τα έσοδα σε ξένο συνάλλαγμα. Η ιρανική βιομηχανία, ήδη τραυματισμένη από τους βομβαρδισμούς, αντιμετωπίζει τώρα και τη δυσκολία εφοδιασμού με τα απαραίτητα υλικά για επανεκκίνηση. Ο συνδυασμός στρατιωτικής καταστροφής, νομισματικής κατάρρευσης και λιμενικού αποκλεισμού δημιουργεί ένα εξαιρετικά δύσκολο τοπίο για τις επιχειρήσεις.
Τα στοιχεία για την ανεργία επιβεβαιώνουν το μέγεθος της κοινωνικής κρίσης. Ο υφυπουργός Εργασίας του Ιράν δημοσίευσε αυτή την εβδομάδα δεδομένα που αποκαλύπτουν ότι περισσότεροι από 190.000 Ιρανοί έχουν υποβάλει αίτηση για επιδόματα ανεργίας από την έναρξη του πολέμου. Ο αριθμός αυτός αποτελεί σαφή δείκτη του άμεσου ανθρώπινου κόστους της σύγκρουσης στην αγορά εργασίας. Μπροστά σε αυτή την κατάσταση, ο Χαμενεΐ επέλεξε να στείλει μήνυμα σταθερότητας: να μη διαλυθεί ο παραγωγικός ιστός, να κρατηθούν οι εργαζόμενοι στις θέσεις τους, και να ετοιμαστεί το Ιράν για αυτό που ο ίδιος αποκαλεί νίκη «στον οικονομικό και πολιτιστικό πόλεμο» με τους αντιπάλους του.
