Έξι μήνες απομένουν για τις ενδιάμεσες εκλογές ΗΠΑ, την αναμέτρηση που αναμένεται να καθορίσει τη δεύτερη θητεία του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο. Τον Νοέμβριο, οι Αμερικανοί θα αποφασίσουν ποιος θα ελέγχει το Κογκρέσο και κατ’ επέκταση αν ο 79χρονος πρόεδρος θα μπορεί να προωθήσει τη νομοθετική του ατζέντα μέχρι το τέλος της θητείας του. Στις κάλπες βρίσκονται και οι 435 έδρες της Βουλής των Αντιπροσώπων και 33 από τις 100 έδρες της Γερουσίας, με τους Ρεπουμπλικάνους να διατηρούν προς το παρόν οριακή πλειοψηφία και στα δύο σώματα. Πολλαπλές δημοσκοπήσεις καταγράφουν ποσοστά ρεκόρ δυσαρέσκειας απέναντι στον πρόεδρο, δυσκολεύοντας σοβαρά τις προοπτικές του κυβερνώντος κόμματος.
Μια κρίσιμη αναμέτρηση για τον έλεγχο του Κογκρέσου
Η Μίντι Ρομέρο, διευθύντρια του Center for Inclusive Democracy στο Πανεπιστήμιο της Νότιας Καλιφόρνιας, δεν αφήνει περιθώρια αμφιβολίας: «Το διακύβευμα είναι πολύ μεγάλο». Χαρακτηρίζει αυτές τις ενδιάμεσες εκλογές «κρίσιμη στιγμή» για τα δύο κόμματα, υπογραμμίζοντας ότι ο συσχετισμός δυνάμεων που θα προκύψει θα διαμορφώσει τα υπόλοιπα δύο χρόνια της δεύτερης θητείας Τραμπ. Οι Δημοκρατικοί ελπίζουν τουλάχιστον στην ανάκτηση της πλειοψηφίας στη Βουλή των Αντιπροσώπων, ενώ ορισμένοι εκτιμούν ότι και η Γερουσία μπορεί να κριθεί αμφίρροπη. Παραδοσιακά, οι ενδιάμεσες εκλογές δεν ευνοούν το κόμμα που κατέχει τον Λευκό Οίκο, και η ιστορία αυτή τη φορά φαίνεται να επαναλαμβάνεται.
Ο Τραμπ αγωνίζεται να διατηρήσει και τα δύο σώματα υπό ρεπουμπλικάνικο έλεγχο, ώστε να εξασφαλίσει την ομαλή πορεία της νομοθετικής του ατζέντας. Ο ίδιος έχει προειδοποιήσει επανειλημμένα ότι, σε περίπτωση δημοκρατικής νίκης, η αντιπολίτευση θα κινήσει διαδικασίες παραπομπής σχεδόν αμέσως. Ένα Δημοκρατικό Κογκρέσο θα διέθετε επίσης τη δυνατότητα να μπλοκάρει τον διορισμό αξιωματούχων, να δρομολογήσει έρευνες σε βάρος της κυβέρνησης και να ανακόψει καίρια στοιχεία της πολιτικής του Ρεπουμπλικανού προέδρου. Το διακύβευμα, συνεπώς, ξεπερνά κατά πολύ τα τυπικά όρια μιας εκλογής μέσης θητείας.
Δυσαρέσκεια για τον Τραμπ και αδυναμίες της αντιπολίτευσης
Η Τζούλια Αζάρι, καθηγήτρια Πολιτικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο Marquette, αναλύει με σαφήνεια τι δείχνουν τα δεδομένα: «Ο πρόεδρος είναι αρκετά αντιδημοφιλής και αυτό αποτελεί συνήθως έναν ισχυρό δείκτη για τις επιδόσεις του κυβερνώντος κόμματος στις ενδιάμεσες εκλογές». Πολλοί Αμερικανοί εκτιμούν ότι ο Τραμπ δεν κατάφερε να βελτιώσει την οικονομική τους κατάσταση, παρά τις εξαγγελίες που είχε κάνει κατά την προεκλογική του εκστρατεία. Σε αυτό προστίθεται η άνοδος των τιμών της βενζίνης, που έχει επιβαρύνει το οικιακό εισόδημα εκατομμυρίων Αμερικανών. Ο πόλεμος εναντίον του Ιράν αποδείχθηκε επίσης εκτεταμένα αντιδημοφιλής, επιδεινώνοντας την ήδη δύσκολη κατάσταση για τους Ρεπουμπλικάνους.
Οι Δημοκρατικοί εκμεταλλεύονται τη φθορά του προέδρου, καταγγέλλοντας αυταρχικές τάσεις και τη σκληρή μεταναστευτική πολιτική που ακολουθεί. Σύμφωνα με τη Ρομέρο, η αντιπολίτευση θεωρεί ότι «ο Ντόναλντ Τραμπ και οι Ρεπουμπλικάνοι αξιωματούχοι αποτελούν υπαρξιακή απειλή για την Αμερική». Ωστόσο, οι δημοσκοπήσεις δεν αποδίδουν στη Δημοκρατική παράταξη τον αναμενόμενο ενθουσιασμό. Η Αζάρι επισημαίνει ότι «οι Αμερικανοί είναι δυσαρεστημένοι τόσο με τη συνολική πορεία της χώρας όσο και με τα δύο κόμματα», κάτι που δυσκολεύει τους Δημοκρατικούς να μετατρέψουν τη δυσφορία του κόσμου σε θετική ψήφο υπέρ τους.
Τι ακολουθεί στους επόμενους μήνες
Με τον χρόνο να μετρά αντίστροφα, και τα δύο κόμματα αναμένεται να εντείνουν τις προεκλογικές τους προσπάθειες. Για τους Ρεπουμπλικάνους, η πρόκληση είναι να αντιστρέψουν το αρνητικό κλίμα και να παρουσιάσουν αποτελέσματα που να δικαιώνουν τις αρχικές υποσχέσεις του Τραμπ στην οικονομία. Για τους Δημοκρατικούς, το στοίχημα είναι διπλό: να κινητοποιήσουν τη βάση τους και να πείσουν τους ανεξάρτητους ψηφοφόρους που αισθάνονται απογοητευμένοι και από τα δύο κόμματα. Η αναμέτρηση του Νοεμβρίου θα δείξει αν οι Αμερικανοί επιθυμούν να δώσουν στον πρόεδρο ελεύθερο χέρι για τα τελευταία δύο χρόνια ή αν επιλέγουν να φρενάρουν την ατζέντα του από το Κογκρέσο.
