Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος τιμήθηκε από τον Δήμο Αθηναίων με το μετάλλιο για την Προστασία της Περιβαλλοντικής Κληρονομιάς σε ειδική τελετή που έγινε στο Δημαρχιακό Μέγαρο. Ο Παναγιώτατος έφτασε στην τελετή μαζί με τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών Ιερώνυμο, λίγη ώρα μετά τη συνάντησή τους στην Ιερά Αρχιεπισκοπή Αθηνών. Η διάκριση αναγνωρίζει τη διαχρονική προσφορά του Πατριάρχη στην ανάδειξη της σημασίας του φυσικού περιβάλλοντος σε παγκόσμιο επίπεδο.
Τι έγινε στο Δημαρχιακό Μέγαρο
Τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο υποδέχθηκε ο δήμαρχος Αθηναίων Χάρης Δούκας, με τη φιλαρμονική του Δήμου να αποδίδει τιμές κατά την άφιξή του. Η τελετή έγινε παρουσία του Αρχιεπισκόπου Ιερώνυμου, γεγονός που της προσέδωσε ιδιαίτερο εκκλησιαστικό βάρος. Ο κ. Δούκας εξήρε την πολυετή δράση του Πατριάρχη, τονίζοντας πως με το παράδειγμά του και την ακούραστη δράση του κατόρθωσε να μετατρέψει μια ηθική αρχή σε παγκόσμιο κίνημα συνείδησης. Η διεθνής κοινότητα έχει αποδώσει στον Βαρθολομαίο το προσωνύμιο «Πράσινος Πατριάρχης», αναγνωρίζοντας τη μοναδική συμβολή του στην οικολογική ευαισθητοποίηση.
Ο Δήμαρχος Αθηναίων ανέφερε χαρακτηριστικά: «Τιμούμε σήμερα τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο για τη διαρκή και ουσιαστική συμβολή του στην προστασία της περιβαλλοντικής κληρονομιάς, ως έκφραση πολιτισμού, μνήμης και ανθρώπινης δημιουργίας». Ο Χάρης Δούκας τόνισε επίσης ότι ο Παναγιώτατος έχει αναδείξει με μοναδικό τρόπο τη βαθιά σύνδεση μεταξύ πολιτισμού, περιβάλλοντος και ανθρώπου, υπερασπιζόμενος όχι μόνο τα μνημεία της πίστης και της ιστορίας, αλλά και το φυσικό περιβάλλον. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις πρωτοβουλίες διαθρησκευτικού διαλόγου του Πατριάρχη, όπου η προστασία της πολιτιστικής και φυσικής κληρονομιάς τίθεται ως κοινός τόπος συνεργασίας μεταξύ διαφορετικών θρησκειών και πολιτισμών.
Η δράση του Βαρθολομαίου υπέρ του περιβάλλοντος ξεκίνησε από τα πρώτα χρόνια της πατριαρχίας του, πριν από 35 και πλέον χρόνια. Από τότε διοργανώνει συνέδρια και διεθνή συμπόσια για το περιβάλλον, ενώ έχει υπογράψει κοινή διακήρυξη με τον Πάπα Φραγκίσκο για τις συνέπειες της οικολογικής καταστροφής. Η συστηματική αυτή παρουσία σε διεθνή περιβαλλοντικά φόρα του χάρισε παγκόσμια αναγνώριση και κατέστησε την Κωνσταντινούπολη σημείο αναφοράς για τον οικολογικό διάλογο.
Αντιδράσεις και τα λόγια του Πατριάρχη
Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος μίλησε με έμφαση για την κρισιμότητα της περιβαλλοντικής κρίσης, τονίζοντας ότι «η αδιαφορία για την προστασία του περιβάλλοντος είναι αδιαφορία για τον Θεό και τις εντολές του». Ανέφερε πως «το φυσικό περιβάλλον απειλείται στην εποχή μας, όσο ποτέ άλλοτε κατά το παρελθόν», ενώ παρομοίασε την κατάσταση με έναν Τρίτο Παγκόσμιο Πόλεμο ενάντια στη φύση. Ο Παναγιώτατος επεσήμανε ότι η ανθρωπότητα διαθέτει εντυπωσιακές κατακτήσεις στην επιστήμη και την τεχνολογία, ωστόσο δεν δικαιούται να υπερηφανεύεται για τη στάση της απέναντι στη φύση, λέγοντας χαρακτηριστικά: «Δυστυχώς γνωρίζουμε, αλλά δρούμε ως να μην γνωρίζαμε».
Παράλληλα, ο Βαρθολομαίος επέκρινε το κυρίαρχο οικονομικό μοντέλο ανάπτυξης, υποστηρίζοντας ότι «ο αποκλειστικός προσανατολισμός της οικονομικής δραστηριότητας προς τη μεγιστοποίηση του κέρδους δεν ευνοεί ούτε την οικονομική ανάπτυξη ούτε το κοινό καλό». Ανέδειξε επίσης τη σύνδεση των περιβαλλοντικών με τα κοινωνικά ζητήματα, επισημαίνοντας ότι η καταστροφή του φυσικού περιβάλλοντος πλήττει πρωτίστως τους φτωχούς και τους ευάλωτους πληθυσμούς. Η κλιματική αλλαγή και οι κοινωνικές επιπτώσεις της, με πρώτη την έκρηξη των μεταναστευτικών ροών για κλιματικούς λόγους, αποτελούν, κατά τον Πατριάρχη, απόδειξη αυτής της αλήθειας.
Ο Πατριάρχης υπογράμμισε ακόμη τον ρόλο της Παιδείας στην οικοφιλική κατεύθυνση, χαρακτηρίζοντάς τον ιδιαίτερα αναγκαίο. Ταυτόχρονα, διευκρίνισε ότι η αντίσταση της Εκκλησίας σε κάθε εξέλιξη που απειλεί την ακεραιότητα της δημιουργίας «ουδόλως σημαίνει συντηρητισμό ή απόρριψη της προόδου», αλλά αποτελεί έκφραση εμπιστοσύνης στην ελευθερία και την υπευθυνότητα του ανθρώπου. Με ρητορικά ερωτήματα, ο Παναγιώτατος κάλεσε τους πολίτες να σκεφτούν αν είναι πράγματι συντηρητισμός το να διαδηλώνει κανείς για να μη μετατραπεί το λιθόστρωτο σε άσφαλτο ή ο ελαιώνας σε οικόπεδο.
