Εξονυχιστικοί φορολογικοί έλεγχοι ετοιμάζει η ΑΑΔΕ για τους ελεύθερους επαγγελματίες που αμφισβήτησαν το τεκμαρτό εισόδημα που τους υπολόγισε η Φορολογική Αρχή. Οι ελεγκτικές υπηρεσίες θα εξετάσουν διεξοδικά όχι μόνο τα επαγγελματικά έσοδα και τιμολόγια, αλλά και το σύνολο της περιουσιακής κατάστασης των φορολογουμένων. Το Επιχειρησιακό Σχέδιο της ΑΑΔΕ για το 2026 προβλέπει τουλάχιστον 690 στοχευμένους ελέγχους, ενώ από το φθινόπωρο το ίδιο «μικροσκόπιο» θα στραφεί και σε όσους δηλώσουν αμφισβήτηση στη φετινή φορολογική τους δήλωση.
Τι περιλαμβάνουν οι φορολογικοί έλεγχοι τεκμαρτού εισοδήματος
Οι ελεγκτικοί μηχανισμοί της ΑΑΔΕ δεν θα περιοριστούν στα τιμολόγια, τις επαγγελματικές δαπάνες και τα δεδομένα της πλατφόρμας myDATA. Η έρευνα θα επεκταθεί σε τραπεζικές κινήσεις και καταθέσεις, επενδύσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό, καθώς και σε κινητά και ακίνητα περιουσιακά στοιχεία. Στο «δίχτυ» των ελέγχων μπαίνουν επίσης κρυπτονομίσματα, αυτοκίνητα, μοτοσυκλέτες, σκάφη αναψυχής και αεροσκάφη, αλλά και δαπάνες για διακοπές στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Ο έλεγχος μπορεί να επεκταθεί σε βάθος πενταετίας, ενώ η ΑΑΔΕ έχει το δικαίωμα να χρησιμοποιεί έμμεσες τεχνικές ελέγχου για τον προσδιορισμό του πραγματικού εισοδήματος.
Παράλληλα, οι ελεγχόμενοι θα κληθούν να αποκαλύψουν στοιχεία για ασφαλιστήρια συμβόλαια, τραπεζικές κάρτες, έξοδα σε ιδιωτικά σχολεία και φροντιστήρια, αθλητικές δραστηριότητες, καθώς και λογαριασμούς ΔΕΚΟ για κύρια, εξοχική και δευτερεύουσα κατοικία. Στο πεδίο εξέτασης εντάσσονται ακόμη τραπεζικές θυρίδες, επενδύσεις σε έργα τέχνης και τιμαλφή, καθώς και διαθέσιμα μετρητά. Η φορολογική αρχή μπορεί να επεκτείνει την έρευνα και στα μέλη του στενού οικογενειακού περιβάλλοντος των ελεγχόμενων επαγγελματιών, συμπεριλαμβανομένων συζύγων και προστατευόμενων μελών. Αυτό σημαίνει ότι οι έλεγχοι έχουν ουσιαστικά «οικογενειακό» χαρακτήρα και δεν αφορούν αποκλειστικά τον φορολογούμενο.
Ελάχιστοι αμφισβητούν — και οι περισσότεροι αποσύρονται
Ωστόσο, παρά τις αυστηρές ρυθμίσεις, ο αριθμός εκείνων που επιλέγουν τον δρόμο της αμφισβήτησης παραμένει εξαιρετικά χαμηλός. Κατά την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων του 2025 για το φορολογικό έτος 2024, μόλις 2.603 ελεύθεροι επαγγελματίες εκδήλωσαν επίσημα πρόθεση να αμφισβητήσουν το τεκμαρτό εισόδημα — από σύνολο 381.276 επαγγελματιών που φορολογήθηκαν με το τεκμαρτό σύστημα. Τουλάχιστον το 60% εξ αυτών αποσύρθηκε στη μέση της διαδικασίας, κυρίως λόγω του φόβου που προκαλεί ο προοπτικός εξονυχιστικός έλεγχος. Ο αριθμός καταγράφει επίσης κατακόρυφη πτώση σε σχέση με το φορολογικό έτος 2023, όπου αντίστοιχη πρόθεση αμφισβήτησης είχαν εκδηλώσει 4.358 φορολογούμενοι.
Η ΑΑΔΕ τονίζει ότι βάζει σε προτεραιότητα τους συγκεκριμένους ελέγχους πρωτίστως για λόγους φορολογικής δικαιοσύνης, θέλοντας να διασφαλίσει ότι όσοι ισχυρίζονται χαμηλότερα εισοδήματα από αυτά που υπολογίζει το τεκμαρτό σύστημα αποδεικνύουν τον ισχυρισμό τους με συγκεκριμένα στοιχεία. Η φορολογική αρχή διαθέτει πρόσβαση σε πληθώρα πηγών δεδομένων — τραπεζικές κινήσεις, μητρώα οχημάτων και ακινήτων, διασυνδεδεμένα συστήματα — που καθιστούν ιδιαίτερα δύσκολη οποιαδήποτε απόκρυψη. Το ποσοστό εκείνων που πράγματι ολοκληρώνουν τη διαδικασία αμφισβήτησης παραμένει μηδαμινό σε σχέση με τον συνολικό αριθμό των επαγγελματιών που υπάγονται στο τεκμαρτό σύστημα.
Τι ακολουθεί: διαδικασία και προθεσμίες
Οι επαγγελματίες που διαφωνούν με τον φόρο που προκύπτει από το τεκμαρτό εισόδημα πρέπει να ακολουθήσουν συγκεκριμένα βήματα. Στο πρώτο στάδιο, οφείλουν να δηλώσουν στην εμπρόθεσμη φορολογική δήλωσή τους, μέσω των κωδικών 443-444 του εντύπου Ε1, ότι επιθυμούν τη διενέργεια φορολογικού ελέγχου. Στη συνέχεια, εντός 60 ημερών από τη λήξη της προθεσμίας υποβολής των δηλώσεων — και το αργότερο έως τις 14 Σεπτεμβρίου 2026 — πρέπει να συμπληρώσουν ειδικό ερωτηματολόγιο στην πλατφόρμα myBusinessSupport της ΑΑΔΕ. Για τα μέλη νομικών προσώπων με απλογραφικά βιβλία η προθεσμία εκπνέει στις 29 Σεπτεμβρίου 2026.
Υπάρχουν δύο διαφορετικές βάσεις αμφισβήτησης. Η πρώτη αφορά αντικειμενικούς λόγους που περιόρισαν την επαγγελματική δραστηριότητα — νοσηλεία, εγκυμοσύνη ή στρατιωτική θητεία — και μπορεί να οδηγήσει σε μείωση του τεκμαρτού εισοδήματος. Η δεύτερη είναι πιο απαιτητική και αφορά όσους ισχυρίζονται ότι τα πραγματικά τους εισοδήματα είναι χαμηλότερα από τα τεκμαρτά — σε αυτή την περίπτωση, η διαδικασία περνά υποχρεωτικά από πλήρη φορολογικό έλεγχο. Η μη υποβολή του ερωτηματολογίου εντός της καθορισμένης προθεσμίας συνεπάγεται αυτόματα και οριστική απώλεια του δικαιώματος αμφισβήτησης.
