Ενόχους για απάτη επιδοτήσεις ΟΠΕΚΕΠΕ έκρινε το Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Αθηνών τους 13 από τους 25 κατηγορούμενους που κάθισαν στο εδώλιο για παράνομες αγροτικές επιδοτήσεις ύψους άνω των 250.000 ευρώ στην περιοχή των Σερρών. Το δικαστήριο, ομόφωνα και υιοθετώντας την πρόταση της εντεταλμένης Ευρωπαίας Εισαγγελέως Ευγενίας Κυβέλου, επέβαλε ποινές φυλάκισης από 5 έως 26 μήνες με τριετή αναστολή σε όλους τους καταδικασθέντες. Η υπόθεση αφορά ψευδείς δηλώσεις που υποβλήθηκαν κατά την τριετία 2016-2018 για την απόσπαση επιδοτήσεων χωρίς νόμιμες προϋποθέσεις.
Τι έγινε: Η δίκη και οι ποινές
Αρχικά στο εδώλιο είχαν παραπεμφθεί συνολικά 32 κατηγορούμενοι από τη Βόρεια Ελλάδα, αγρότες στο επάγγελμα, με επίκεντρο τις Σέρρες. Οι 13 που κρίθηκαν ένοχοι καταδικάστηκαν για απάτη σχετική με επιχορηγήσεις σε βάρος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ κατά περίπτωση αποδόθηκαν επιπλέον κατηγορίες συνέργειας σε απάτη, ψευδούς βεβαίωσης και ηθικής αυτουργίας σε ψευδή βεβαίωση. Το δικαστήριο αναγνώρισε στους καταδικασθέντες το ελαφρυντικό του πρότερου σύννομου βίου και τους επέβαλε ποινές φυλάκισης από 5 έως 26 μήνες με τριετή αναστολή. Επιπλέον, κάθε καταδικασθείς υποχρεώθηκε να καταβάλει δικαστικά έξοδα 1.200 ευρώ. Κανείς από τους κατηγορούμενους δεν παρέστη αυτοπροσώπως στη δίκη — όλοι εκπροσωπήθηκαν από τους δικηγόρους τους.
Από τους αρχικούς 32 κατηγορούμενους, οι 7 επέλεξαν την ποινική διαπραγμάτευση, επιστρέφοντας στον ΟΠΕΚΕΠΕ το ποσό των 165.000 ευρώ που φέρονται να εισέπραξαν παράνομα. Το αίτημά τους έγινε δεκτό, η δικογραφία τους χωρίστηκε από την κύρια υπόθεση και το δικαστήριο επικύρωσε το πρακτικό ποινικής διαπραγμάτευσης. Οι ποινές τους κυμάνθηκαν από 2 έτη και 3 μήνες έως 3 χρόνια φυλάκιση με τριετή αναστολή, χαμηλότερες σε σχέση με τους υπόλοιπους κατηγορούμενους. Για έναν εξ αυτών, το δικαστήριο διέταξε επιπλέον την κατάσχεση 20.000 ευρώ από τους τραπεζικούς λογαριασμούς του, ενώ για τους υπολοίπους αποφάσισε την αποδέσμευση των λογαριασμών όταν η υπόθεση τελεσιδικήσει. Πρόκειται για την πρώτη ποινική διαπραγμάτευση που έγινε σε υπόθεση του σκανδάλου του ΟΠΕΚΕΠΕ, που συνιστά ουσιαστικά ομολογία διάπραξης απάτης.
Η υπόθεση αφορά παράνομες αγροτικές επιδοτήσεις που αποσπάστηκαν μέσω ψευδών δηλώσεων κατά την τριετία 2016-2018, για εκτάσεις στη Βόρεια Ελλάδα και κυρίως στις Σέρρες. Το συνολικό ποσό που απέσπασαν οι κατηγορούμενοι ξεπερνά τα 250.000 ευρώ. Η δικογραφία περιελάμβανε εκτός από την απάτη κατά του ΟΠΕΚΕΠΕ άνω των 120.000 ευρώ, κατηγορίες πλαστογραφίας, ξεπλύματος βρόμικου χρήματος και ψευδούς βεβαίωσης. Η έρευνα έγινε από τη Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO) και αποτέλεσε μία από τις πρώτες μεγάλες υποθέσεις που χειρίστηκε ο θεσμός στην Ελλάδα.
Πλαίσιο: Κενά ελέγχου και ρόλος Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας
Κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας αναδείχθηκαν σοβαρά κενά στους ελεγκτικούς μηχανισμούς του ΟΠΕΚΕΠΕ. Από το 2014, δεν προβλέπεται διοικητικός έλεγχος στα μισθωτήρια των εκτάσεων που υποβάλλουν οι εμφανιζόμενοι ως δικαιούχοι επιδοτήσεων, με αποτέλεσμα να κατατίθενται μισθωτήρια χωρίς υπογραφές ή σφραγίδες. Παράλληλα, η διασταύρωση των εκτάσεων με τους πραγματικούς ιδιοκτήτες δεν μπορεί να γίνει στο σύνολό της, καθώς δεν υπάρχει σύνδεση με το Κτηματολόγιο. Τα κενά αυτά διευκόλυναν την υποβολή ψευδών δηλώσεων για γεωτεμάχια που δεν ανήκαν ή δεν καλλιεργούνταν από τους κατηγορούμενους.
Ωστόσο, μετά το 2015 ο ΟΠΕΚΕΠΕ σταμάτησε τους διασταυρωτικούς ελέγχους, με άμεση συνέπεια να αδυνατεί να εισπράξει τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά. Η ανίχνευση της υπόθεσης έγινε τελικά από τους εντεταλμένους εισαγγελείς της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στην Ελλάδα, με επικεφαλής την εισαγγελέα Ευγενία Κυβέλου. Η τελευταία ήταν παρούσα στην έδρα και η πρότασή της υιοθετήθηκε ομόφωνα από τους δικαστές. Η απόφαση του δικαστηρίου ολοκληρώνει την κύρια ακροαματική διαδικασία μιας υπόθεσης που ξεκίνησε με έρευνα ευρωπαϊκών θεσμών για απάτες σε βάρος αγροτικών κονδυλίων της ΕΕ.
